Magdalena Łysiak

„Prawdziwy hit”, „sensacja”, „niesamowite znalezisko” – to nie są nagłówki z prasy brukowej, tylko wypowiedzi najważniejszych naukowców, archeologów i urzędników niemieckiego ministerstwa kultury. Chodzi o odkryty kilka tygodni temu w Berlinie długi drewniany trakt sprzed 700 lat – prawdopodobnie to pierwsza berlińska droga miejska.

Organizacje charytatywne, które zbierają fundusze na pomoc europejskim muzeom, wstrzymały swoją współpracę z Rosją. Jedna z nich Hermitage Foundation z Wielkiej Brytanii, wspierająca od lat Ermitaż w Sankt Petersburgu, napisała w oświadczeniu, że w obecnych czasach nie można „budować mostów kulturowych między Wielką Brytanią a Rosją”. Ciekawostką jest to, że jednym z powierników i prezesów Hermitage Foundation jest obecny dyrektor Ermitażu Michaił Piotrowski, który prawdopodobnie był jednym ze współtwórców tego dokumentu.

Szlachcic litewski Samuel Kmicic był pierwowzorem postaci Andrzej Kmicica z kart powieści Sienkiewicza. Pisarz stworzył głównego bohatera „Potopu” na podstawie wzmianek w pamiętnikach Paska oraz w dokumentach źródłowych. Kmicic był w rzeczywistości dowódcą chorągwi kozackiej wchodzącej w skład pułku dowodzonego przez księcia Bogusława Radziwiłła. W 1655 roku żołnierze zbuntowali się przeciw zdradzieckiemu księciu, a Samuel wziął ich stronę i nawet pojechał do Jana Kazimierza by prosić o wypłatę zaległego żołdu dla swych podkomendnych. Król prośbę spełnił, przyrzekł też, że otrzymają na własność ziemie skonfiskowane Radziwiłłom.

7 grudnia zwiedzający wystawę w Centrum Jelcyna w Jekaterynburgu zaalarmowali pracowników galerii, że na jednym z obrazów zauważyli oczy najwyraźniej dorysowane długopisem. I rzeczywiście, po sprawdzeniu okazało się, że na obrazie „Trzy figury” Anny Leporskiej, rosyjskiej awangardzistki z lat 30. XX wieku, pojawiły się dwie pary oczu, których wcześniej tam nie było. Śledztwo policyjne trwało kilka tygodni, a ostateczny jego wynik podano niedawno opinii publicznej: oczy domalował w pierwszym dniu pracy 60-letni strażnik, którego zadaniem było pilnowanie obrazów na ekspozycji. Dlaczego to zrobił?