Magdalena Łysiak

Ain Dara to mała wioska w północno-zachodniej części Aleppo w Syrii. Tutaj w 1955 roku odkryto wspaniałą świątynię i ogromną rzeźbę przedstawiającą lwa. Świątynia zbudowana we wczesnej epoce żelaza przez Syro-Hetytów, miała wielki dziedziniec, wspaniałe płaskorzeźby bazaltowe i rzeźbione ślady ogromnych stóp na kamiennej podłodze. Dzięki monumentalnym schodom i skomplikowanemu układowi uderzająco przypominała biblijne opisy Świątyni Salomona w Jerozolimie. Prace archeologiczne przerwała tragedia – w 2018 roku stanowisko zostało zbombardowane przez tureckie lotnictwo.

Trevor Penny od lat przeczesuje angielskie zbiorniki wodne z dużym magnesem, którym zbiera metal. Do tej pory jego znaleziska nie były zbyt fascynujące, ale to zmieniło się, gdy ruszył nad rzekę Cherwell w Oxfordshire. Do magnesu przylgnął nie zwykły złom, ale… miecz wikingów sprzed 1200 lat. Zaniesiona do muzeum i zbadana przez naukowców broń była pokryta wiekowymi osadami i mocno skorodowana, jednak udało się ustalić z całą pewnością, że ma ona około 1200 lat i na pewno jest mieczem wikińskim.

FBI zwróciło niedawno Japonii kolekcję dóbr kultury, która została ukradzione przez amerykańskiego żołnierza w czasie II wojny światowej. W skład XVIII i XIX-wiecznych dzieł sztuki wchodziło kilka malowanych zwojów, wiele przedmiotów z ceramiki oraz ręcznie rysowana mapę Okinawy. Wszystko zostało znalezione już po śmierci mężczyzny, kiedy rodzina przeglądała zawartość schowanej głęboko w szafie walizki. Był w niej także list mówiący o tym, że żołnierz zabrał dzieła sztuki szabrownikom, grasującym na wyspie po amerykańskiej inwazji 1 kwietnia 1945 roku.

Rysunek ukazujący rycerza odzianego w strój antycznego wojownika to pierwsze dzieło Rafaela w polskich zbiorach muzealnych od czasu zaginięcia „Portretu młodzieńca” podczas II wojny światowej. Zakupiony został do kolekcji Zamku Królewskiego w Warszawie. Tak unikatowe dzieło światowej klasy w polskich zbiorach to prawdziwa sensacja. To także szczególny powód, aby zorganizować pierwszą w Polsce i w Zamku wystawę poświęconą Rafaelowi oraz współpracującym z nim artystom w kooperacji z prestiżowymi zagranicznymi instytucjami muzealnymi.