Wniosek Polski do Komisji Europejskiej – zgodnie z zapowiedziami rządu – obejmuje łącznie 139 projektów. Lista nie jest jawna – mają do niej dostęp część posłów i BBN. Prezydent i opozycja wnioskują o jej ujawnienie.
Co jest w środku? Czego nie ma?
Zawartość listy może rozczarowywać. Z nazwy wymienione są jedynie dwie firmy – na pierwszym miejscu Polska Amunicja, a jako druga – Polska Grupa Zbrojeniowa. Resztę dokumentu stanowi wymienienie kluczowych produktów („projektów”) krajowego przemysłu zbrojeniowego, które są planowane do finansowania z SAFE. Bez wymienienia konkretnych firm.
W czerwcu 2025 roku Agencja Uzbrojenia zaczęła sporządzać listę firm – potencjalnych wykonawców zadań przewidywanych do sfinansowania z instrumentu SAFE. Rozpoczęła się wtedy oficjalna korespondencja Agencji Uzbrojenia z tymi podmiotami. Tymczasem na tajnej liście nie ma mowy o konkretnych podmiotach – poza Polską Amunicją i PGZ. Posłowie nie mają więc wiedzy, z jakimi konkretnie firmami negocjuje Agencja Uzbrojenia i co zostało już uzgodnione. Jedyne co jest jasne - to jaki konkretnie sprzęt polskie władze chcą kupić na unijny kredyt.
PGZ i spółka byłego polityka KO
Jak pisaliśmy wcześniej, z puli pożyczki SAFE cztery spółki państwowej Polskiej Grupy Zbrojeniowej, na produkcję amunicji 155 mm mają otrzymać ok. 800 mln euro. To ponad dwa razy mniejsza kwota niż 2,3 mld euro, które przeznaczono dla prywatnej spółki Polska Amunicja, kierowanej przez polityka Koalicji Obywatelskiej Pawła Poncyljusza. Jego firma nie ma samodzielnych zdolności produkcyjnych, nie posiada nawet koncesji na wytwarzanie amunicji, w przeciwieństwie do zakładów PGZ.
Dotarliśmy do wyników finansowych spółki Polska Amunicja. Jej strata za 2024 rok wyniosła 5,4 mln zł. Bardzo ważna – w kontekście obecnych planów dofinansowania z SAFE – jest informacja, że dług miał być pokryty „z zysków lat przyszłych”. Jak się okazuje, może się tak właśnie stać i to z gigantycznym naddatkiem.
We wrześniu 2024 roku państwowa Agencja Rozwoju Przemysłu sprzedała swoje większościowe udziały (51 proc.) w spółce Polska Amunicja pozostałym członkom tego konsorcjum, a więc Grupie WB i Ponarowi Wadowice. Od tego czasu firma jest podmiotem prywatnym.
Sztab Generalny Wojska Polskiego przygotował ”wstępną listę” zadań finansowanych z SAFE, wynikającą z potrzeb wojska. Ostateczna lista została jednak zmodyfikowana, po uwzględnieniu potrzeb ministerstw spraw wewnętrznych i administracji oraz infrastruktury. Instrument SAFE umożliwia finansowanie inwestycji infrastrukturalnych oraz w bezpieczeństwo. Ze środków z pożyczki finansowane będą również projekty, które pierwotnie przewidziano do realizacji w ramach Funduszu Wsparcia Sił Zbrojnych. Potencjalnie ma to uwolnić przestrzeń dla nowych zadań, które mogłyby być zaplanowane do sfinansowania ze środków Funduszu Wsparcia.
