Kolejne problemy ze Źródłem. Urzędy stanu cywilnego sparaliżowane

Już nawet trzy tygodnie czeka się w Warszawie na dokumenty wydawane przez urząd stanu cywilnego. Urzędnicy często nie nadążają w ustawowym terminie. Wszystko przez niedopracowaną aplikację Źródło, która czterokrotnie wydłużyła czas pracy nad wydaniem każdego dokumentu. – Ostrzegaliśmy, zwracaliśmy uwagę, ale rząd nie chciał nas słuchać. Teraz widać będzie tego efekty – mówi nam Jarosław Zieliński, poseł PiS-u.

System rejestrów państwowych Źródło wszedł do użycia już w marcu. Do pierwszego września urzędnicy mogli jednak ciągle korzystać ze starych i działających aplikacji. Wszystko to sprawiało, że akt urodzenia, małżeństwa bądź zgonu można było otrzymać praktycznie od ręki. W większych urzędach było to możliwe z dnia na dzień. Po pierwszym września wszystko się zmieniło. Według relacji urzędników czynności, które zajmowały dotychczas 20 minut teraz zajmują ok. 1,5 godziny. Ogólnopolska baza danych jest obecnie pusta, a każdy dokument trzeba wprowadzić do systemu ręcznie. To trwa. Dodatkowo system regularnie się zawiesza.

W większych miastach, gdzie obciążenie pracą jest większe, doprowadzi to do problemów – mówi urzędnik, z którym rozmawialiśmy. Nie pozostawia na aplikacji Źródło suchej nitki. Jak twierdzi, nie dość, że system się zawiesza, to dodatkowo jest jeszcze niedokładny i zawiera dużo błędów. Przez niego wykonuje się również wiele dodatkowej nikomu niepotrzebnej pracy.

Warszawski magistrat jednak uspokaja.

Od 1 września wszedł w życie nowy system do wydawania dokumentów. Dzięki niemu nie trzeba już udawać się do swojego urzędu, ale można zrobić to w dowolnym miejscu w kraju. Sprawiło to, że liczba osób, które się do nas zgłaszają, wzrosła trzykrotnie – mówi nam Bartosz Milczarczyk, rzecznik prasowy Urzędu m.st. Warszawy. Urzędnicy monitorują sytuację i w zależności od potrzeb będą zatrudniali nowe osoby. Zapewniają również, że maksymalny czas oczekiwania na dokumenty z urzędu stanu cywilnego mieści się w ustawowych normach. – Potrzebny jest czas, aby system się dotarł – mówi nam Milczarczyk.

Zdaniem opozycji problem będzie jednak narastał w miarę upływu czasu.

Ostrzegali przed tym eksperci. Ostrzegała opozycja. Rząd jednak jest głuchy na dobre rady i propozycje. Zawsze twierdzi, że wie lepiej – mówi nam Jarosław Zieliński, poseł PiS-u.

To kolejne problemy z systemem Źródło. W przeszłości jego funkcjonowanie uniemożliwiło wydrukowanie aktualnych spisów wyborczych. Jak się okazało, w wielu z nich znajdowały się osoby zmarłe.

Ministerstwo Spraw Wewnętrznych przesłało nam następujące pismo:

„Z Systemu Rejestrów Państwowych korzysta ok. 2500 gmin w całej Polsce. Konsultanci Service Desk, którzy pomagają użytkownikom aplikacji „Źródło”, udzielają informacji i rozwiązują sprawy na bieżąco. Do Service Desk wpływają pytania dotyczące m.in. prośby o wsparcie merytoryczne w zakresie obsługi SRP, pytania dot. nowych przepisów prawa, czy propozycje dot. rozwoju systemu.

Zgodnie z naszymi przewidywaniami najwięcej zgłoszeń dotyczyło Bazy Usług Stanu Cywilnego ze względu na to, że jest to zupełnie nowy rejestr dla administracji publicznej. Oprócz docierających do COI informacji pojawiły się także pytania o procedury i sposób realizacji zadań za pomocą aplikacji ŹRÓDŁO (związanych m.in. z migracją aktów z dotychczasowych rejestrów lokalnych).

Panie Redaktorze, warto pamiętać, że wdrożenie Systemu Rejestrów Państwowych to była olbrzymia zmiana dla całej administracji. Dotyczyła nie tylko nowego systemu i aplikacji do jego obsługi. To, obok legislacji (trzy nowe ustawy i rozporządzenia), zmodyfikowane lub stworzone od podstaw procedury. W przypadku urzędu stanu cywilnego to był także przeskok z dotychczasowych aktów w wersji papierowej na ich odpowiedniki w wersji cyfrowej (w dodatku przechowywanych w centralnym, referencyjnym rejestrze).

Warto podkreślić, że System Rejestrów Państwowych połączył m.in. rejestry PESEL, dowodów osobistych i aktów stanu cywilnego w jeden system. Dla obywatela oznacza to wiele udogodnień - możliwość wyrobienia dowodu osobistego lub odpisu aktu urodzenia czy małżeństwa w dowolnym urzędzie gminy lub urzędzie stanu cywilnego, na terenie całego kraju. Przypominamy również, że 1 marca weszły w życie także inne zmiany, korzystne dla obywatela, w tym m.in. nowy wzór dowodu osobistego oraz możliwość zawarcia małżeństwa poza urzędem. Dzięki zmianom możemy również uzyskać numer PESEL dla nowonarodzonego dziecka „od ręki”. Tylko od 1 marca do 21 sierpnia br. w nowym Systemie Rejestrów Państwowych zarejestrowano: ponad 674 tysiące aktów urodzenia, 341 tysięcy aktów małżeństwa i 213 tysięcy aktów zgonu.”

W stanowisku MSW nie znajdujemy odpowiedzi na większość postawionych przez nas pytań dotyczących funkcjonowania systemu Źródło.