Czym jest świadczenie przedemerytalne?
Świadczenie przedemerytalne to pomoc finansowa dla osób, które straciły pracę przed osiągnięciem wieku emerytalnego, mają odpowiedni staż pracy i są zarejestrowane jako bezrobotne. Wbrew pozorom to nie jest zwykły zasiłek dla bezrobotnych, ani wcześniejsza emerytura - to odrębne świadczenie z innymi zasadami, warunkami i określonymi kryteriami.
Choć ZUS publikuje informacje o tym świadczeniu, w praktyce wiele osób nawet nie zdaje sobie sprawy, że ma do niego prawo - zwłaszcza jeśli dostało się wypowiedzenie w wieku, w którym trudno znaleźć nową pracę.
Świadczenie przedemerytalne jest kierowane do osób, które straciły pracę z przyczyn od siebie niezależnych, takich jak likwidacja stanowiska, redukcja etatów czy upadłość pracodawcy. Kluczowe znaczenie ma fakt, że nie jest to ani wcześniejsza emerytura, ani klasyczny zasiłek dla bezrobotnych, lecz osobna forma wsparcia przewidziana dla osób znajdujących się bardzo blisko wieku emerytalnego.
Co istotne, pobieranie świadczenia przedemerytalnego nie powoduje uszczuplenia zgromadzonego kapitału emerytalnego. Oznacza to, że środki zapisane na koncie w ZUS pozostają nienaruszone do momentu przejścia na emeryturę.
Dla wielu osób to rozwiązanie stanowi więc nie tylko doraźną pomoc, ale także istotny element finansowej układanki.
Ile wynosi świadczenie przedemerytalne?
Dane Zakładu Ubezpieczeń Społecznych pokazują, że w 2025 roku ze świadczeń przedemerytalnych skorzystało około 25,5 tysiąca osób w całej Polsce.
Kwota świadczenia jest ustalana ryczałtowo i podlega waloryzacji. Oznacza to, że każdy uprawniony otrzymuje taką samą podstawową stawkę, która może być aktualizowana co pewien czas.
Przykładowo wysokość świadczenia w 2025 roku wynosiło średnio 1902,86 zł brutto miesięcznie. Choć kwota ta nie dorównuje minimalnemu wynagrodzeniu, w praktyce pełni rolę finansowego „pomostu” - pozwala przetrwać okres, w którym znalezienie nowego zatrudnienia bywa wyjątkowo trudne.
Świadczenie przedemerytalne - warunki, które musisz spełnić, zanim złożysz wniosek
Ubieganie się o świadczenie przedemerytalne nie polega wyłącznie na spełnieniu jednego kryterium. ZUS rozpatruje wnioski dwuetapowo: najpierw sprawdza warunki wspólne, obowiązujące wszystkich wnioskodawców, a dopiero później warunki indywidualne, uzależnione m.in. od wieku, stażu pracy i przyczyny utraty zatrudnienia.
Dopiero spełnienie obu tych grup przesłanek otwiera drogę do przyznania świadczenia.
Warunki wspólne - bez nich ZUS nie rozpatrzy wniosku
Niezależnie od indywidualnej sytuacji zawodowej, każda osoba ubiegająca się o świadczenie przedemerytalne musi wykazać, że:
- przez co najmniej 180 dni pobierała zasiłek dla bezrobotnych,
- pozostaje zarejestrowana jako osoba bezrobotna w dniu składania wniosku,
- złożyła wniosek do ZUS w terminie 30 dni od momentu otrzymania z urzędu pracy dokumentu potwierdzającego 180-dniowy okres pobierania zasiłku.
„wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego należy złożyć w ciągu 30 dni od dnia wydania przez urząd pracy dokumentu potwierdzającego, że przez 180 dni pobierano zasiłek dla bezrobotnych.”
To właśnie ten termin jest jednym z najczęstszych powodów odmowy przyznania świadczenia.
Warunki indywidualne - drugi etap oceny
Spełnienie warunków wspólnych to dopiero pierwszy krok i nie gwarantuje jeszcze przyznania świadczenia. W kolejnym etapie ZUS szczegółowo analizuje indywidualną sytuację wnioskodawcy, biorąc pod uwagę kilka kluczowych elementów. Znaczenie ma przede wszystkim wiek, który musi mieścić się w ustawowych granicach przewidzianych dla świadczenia przedemerytalnego, a także łączna długość okresów składkowych i nieskładkowych, potwierdzających odpowiedni staż pracy.
Równie istotna jest przyczyna rozwiązania stosunku pracy. Świadczenie kierowane jest do osób, które straciły zatrudnienie z powodów od siebie niezależnych, takich jak likwidacja stanowiska, redukcja etatów czy upadłość pracodawcy. Dopiero pozytywna ocena wszystkich tych elementów - zarówno warunków wspólnych, jak i indywidualnych - pozwala ZUS-owi wydać decyzję o przyznaniu prawa do świadczenia przedemerytalnego.
Gdzie i w jaki sposób złożyć wniosek o świadczenie przedemerytalne?
Osoby ubiegające się o świadczenie przedemerytalne mają kilka możliwości złożenia wymaganych dokumentów. ZUS dopuszcza zarówno formy tradycyjne, jak i elektroniczne, dzięki czemu każdy może wybrać rozwiązanie najlepiej dopasowane do swojej sytuacji.
Wniosek można złożyć osobiście w dowolnej placówce ZUS – samodzielnie lub za pośrednictwem ustanowionego pełnomocnika. Dokumenty mogą zostać przyjęte w formie pisemnej albo zgłoszone ustnie do protokołu podczas wizyty w urzędzie.
Alternatywą jest wysłanie wniosku drogą pocztową lub złożenie go za pośrednictwem polskiego urzędu konsularnego, co ma znaczenie zwłaszcza dla osób przebywających czasowo za granicą.
Najwygodniejszą opcją dla wielu wnioskodawców jest forma elektroniczna. Dokumenty można przesłać online przez Platformę Usług Elektronicznych ZUS (PUE), bez konieczności wizyty w urzędzie. To rozwiązanie pozwala także na śledzenie statusu sprawy i kontakt z ZUS bezpośrednio z poziomu konta użytkownika.