Medal przyznawany jest osobom szczególnie zasłużonym dla pielęgnowania pamięci o historii narodu polskiego. Z wnioskiem o przyznanie „Reipublicae Memoriae Meritum” dla burmistrza miasta Cassino dr. Enzo Salery, prezesa Stowarzyszenia Cassino MiA oraz (pośmiertnie) mecenasa Roberto Molle, wystąpił do IPN Tomasz Łysiak, prezes Fundacji Monte Cassino 1944. W uzasadnieniu napisał:
- dr Enzo Salera (burmistrz Cassino) za trwające od lat zaangażowanie w budowanie relacji polsko-włoskich na podstawie szacunku wobec przeszłości oraz za dbałość o dziedzictwo żołnierzy 2. Korpusu Polskiego, w myśl idei zawartej na pomniku Dywizji Karpackiej „Za wolność naszą i waszą, my żołnierze polscy zostawiliśmy Bogu ducha, ciała ziemi włoskiej, a serca Polsce”.
- Giuseppe Valente za głębokie zaangażowanie w misję opowiadania przyszłym pokoleniom o poświęceniu żołnierzy polskich z 2. Korpusu Polskiego w czasie bitwy o Monte Cassino, w myśl przesłania napisanego na cmentarzu polskim: „Przechodniu, powiedz Polsce, żeśmy polegli wierni w jej służbie”. Giuseppe Valente podjął to wezwanie i nadał mu szerszy wymiar – przekazywania owego przesłania światu.
- śp. mec. Roberto Molle za działalność popularyzatorską o historii Bitwy Narodów, jaką była bitwa o Monte Cassino oraz szczególną troskę o pamięć o żołnierzach 2. Korpusu Polskiego, którzy na ziemi włoskiej bili się o wolność nie tylko swoją, ale i całego świata. A także za wieloletnią pracę na rzecz zachowania dla przyszłych pokoleń śladów przeszłości świadczących o bohaterstwie tych, którzy walczyli tu ramię w ramię w imię tych samych wartości.
Podczas spotkania zaprezentowano piąty odcinek serialu w reżyserii i narracji Tomasza Łysiaka „Szlak Nadziei. Bitwa o Monte Cassino” ukazujący finał walk o Monte Cassino i moment, w którym Polacy zdobywają klasztor 18 maja 1944 roku. Projekcję obejrzała Ambasador Polski we Włoszech, JE Anna Maria Anders, córka generała Andersa, która w rozmowie telefonicznej ze wzruszeniem podziękowała reżyserowi i pogratulowała wspaniałego filmu.
Prezes Karol Polejowski wręczył osobom, którym przyczyniły się do powstania produkcji, pamiątkowe dyplomy. Otrzymali je Lorenzo Viola (prezes Stowarzyszenia Reliquia Belli), Luciano Bucci (dyrektor Muzeum Winterline w Venafro), Rachele Viola (aktorka), Alessandro Viola (aktor), Alessio Accardi (Stowarzyszenie Cassino MiA).
Wyprodukowany przez IPN obraz przenosi widzów do jednego z najbardziej dramatycznych i heroicznych rozdziałów XX-wiecznej historii Polski.
To nie tylko opowieść o bitwie, która stała się symbolem niezłomności i odwagi polskiego wojska. To także film pokazujący szeroki aspekt bitwy, w której brali udział żołnierze ponad 20 narodowości. Serial ukazuje też cierpienia ludności cywilnej podczas walk na Półwyspie Apenińskim, sięga po wspomnienia mieszkańców, którzy jako dzieci patrzyli na wojnę, przeżyli bombardowanie klasztoru czy ucieczkę w nocy przez rzekę pełną trupów. Tomaszowi Łysiakowi udało się zarejestrować ostatnich żyjących żołnierzy Andersa, którzy opowiadają o swej drodze na włoski front – od zesłania, po wyjście z nieludzkiej ziemi przez Iran, Irak, Palestynę, Egipt.
