Tuż po krakowskiej tragedii premier Donald Tusk zaapelował o to, by sytuacji nie wykorzystywać do politycznego sporu. Uśmiechnąłem się wówczas gorzko, bo choć sam apel był zrozumiały, to liczył się kontekst. Po pierwsze Tusk jest mistrzem polaryzacji. W czasach rządów Zjednoczonej Prawicy nie było sytuacji, której nie wykorzystałby do zaogniania sporu i oskarżania swoich przeciwników. Gdy jesienią 2021 r. z inspiracji Rosji ruszyła białoruska operacja „Śluza”, której celem było sparaliżowanie wschodniej granicy Polski, obecny premier i jego akolici rozpoczęli antyrządową kampanię. Szybko dołączyli do niej lewicowo-liberalne media, celebryci i artyści – skala hejtu przekroczyła wszystko, co można było sobie dotąd wyobrazić.
Operacja „Śluza”, Tusk i media
Nie przypominam sobie, żeby Tusk apelował wówczas o opamiętanie i zrozumienie intencji rządu PiS. Przeciwnie, szydził z budowy zabezpieczeń granicznych, a ludzie Koalicji Obywatelskiej jawnie występowali przeciw pogranicznikom, biegając przy granicy „z darami dla uchodźców”. Tuskowi się to wówczas opłacało i nie miał ani cienia zrozumienia dla działań podejmowanych przez Zjednoczoną Prawicę. Przeciwnie, był to nader rzadki moment, w którym decyzyjne gremia Unii Europejskiej wykazały znacznie więcej akceptacji dla strategii rządu Mateusza Morawieckiego niźli dzisiejsi trzynastogrudniowcy. A przecież było to preludium do wojny Rosji przeciw Ukrainie. Dziś mainstreamowe środki przekazu, pomstując na prawicę, jakoś dziwnie nie są w stanie sobie tego przypomnieć.
Po drugie trudno uwierzyć w szczere intencje Tuska – jego błyskawiczny apel był próbą zabezpieczenia własnej skóry. Możemy sobie przecież łatwo wyobrazić, że sprawy w Krakowie potoczyłyby się znacznie bardziej tragicznie. Michał O. mógł poradzić sobie z policyjną obławą, młodzi policjanci, Jakub Kulik i Artur Morański, mogli zginąć albo zostać ciężko ranni. Ofiar cywilnych mogło być znacznie więcej, nie tylko w stolicy Małopolski, ale także w jej okolicach. Wtedy obraz tej tragedii wyglądałby znacznie inaczej. Dwaj bohaterscy starsi posterunkowi najpewniej nie tylko uratowali życie kolejnym potencjalnym niewinnym ofiarom mordercy – uratowali również polityczną skórę Donalda Tuska i szefa MSWiA Marcina Kierwińskiego. Mainstreamowe ośrodki opinii mogą udawać, że tego typu kontekst sprawy nie istnieje. Naprawdę trudno też uwierzyć, że lewicowo-liberalna część opinii publicznej byłaby tak oszczędna w krytyce władzy i policji, czy w ogóle by jej zaniechała, gdyby u sterów władzy w Polsce była dzisiaj prawica. To nie jest domniemanie, to elementarne wnioskowanie z tego, jak działa w naszym kraju polityczno-medialny układ.
„Jakoś to będzie”
Po trzecie od wielu miesięcy słyszymy, że Polska znajduje się na celowniku rosyjskich i białoruskich służb. Donald Tusk od miesięcy zajmuje się straszeniem rosyjską eskalacją. Trzeba przyznać, że nie jest to rzecz niemożliwa. I jeszcze jedno: całkiem niedawno mieliśmy do czynienia z krwawymi akcjami w polskich szkołach. To był bardzo poważny sygnał alarmowy dla instytucji publicznych, w tym służb dbających o polskie bezpieczeństwo. Czy jednak cokolwiek realnie się zmieniło? Po Krakowie, Wrocławiu, Poznaniu, Warszawie dalej w najlepsze przewalają się tłumy turystów. Miasta muszą i chcą zarabiać. A władza, zajęta policyjnymi akcjami w rodzaju bezprawnego przejęcia Trybunału Konstytucyjnego, ma inne rzeczy na głowie. Również media, z ich pamięcią jętki jednodniówki, po aktach młodocianego terroru przeszły szybko do bieżących klikbajtów. Ale czerwone światło alarmowe nie zgasło. Parafrazując znaną antywojenną wypowiedź: 7 listopada nie spadł z nieba. To efekt potężnych, psychospołecznych, druzgoczących zmian, jakie zachodzą właśnie w Polsce. I czynią ją od środka znacznie mniej bezpieczną, niż była dotąd.
I co widzimy dzisiaj? A czego nie widzimy w mainstreamowych mediach? Nie widzimy cienia refleksji nad tym, że dopiero po krakowskiej tragedii na łapu capu w największych polskich miastach zaczęto montować zabezpieczenia. Będą one zresztą działać trochę jak talizman, bo betonowe słupy nie rozwiązują wszystkich problemów, choć są konieczne. Nie widzimy ani cienia dyskusji nad tym, jak wygląda sytuacja polskiej psychiatrii dla młodzieży i dzieci. Centra zdrowia psychicznego zaczęto de facto gruzować już za obecnej władzy. Z punktu widzenia polityki zdrowotnej to zresztą system mocno niewydolny, bo z wysokim finansowym progiem wejścia. Długo by też można mówić o wakatach w policji, niedoborach ratowników medycznych i szerzej – całego personelu medycznego. Proszę się nie łudzić – jeśli podobne tragedie jeszcze się powtórzą, a cały system będzie działał w logice „jakoś to będzie”, to nie zawsze na miejscu znajdą się bohaterscy policjanci i znakomici lekarze. Tych ostatnich może nie być albo może trafić się jakiś konował z jedynie słuszną partyjną legitymacją. Warto przy okazji zapytać, jak w Polsce wyglądają darmowe i powszechne kursy pierwszej pomocy. Czy na ten temat ktokolwiek chce dzisiaj rozmawiać? Pytać rządzących? Skądże, po co sprawiać przykrość panu premierowi? On już zresztą wyjaśnił mediom, które do siebie łaskawie dopuszcza, że „państwo zdało egzamin”. I na (…) drążyć temat?
A kto wcześniej rządził w Krakowie?
Trudno mieć pretensje do Łukasza Gibały, który ledwo objął urząd prezydenta Krakowa, że nie postawił betonowych przegród na Starym Rynku albo że nie wynegocjował z policją silniejszej obsady tamtejszego posterunku, który większość Krakusów kojarzy z punktem przyjęć interesantów. Nowy włodarz miasta będzie miał co robić w tym względzie, jeśli chce odbudować wizerunek stolicy Małopolski jako bezpiecznego ośrodka. Wcześniej jednak miastem rządził polityk Koalicji Obywatelskiej Aleksander Miszalski. I to w okresie, gdy naprawdę warto było się zastanowić, czy istnieje realne zabezpieczenie takich miejsc jak tłumnie odwiedzany przez turystów z całego świata średniowieczny krakowski rynek. Tyle że to kosztuje. I wymaga również odpowiednich sił ludzkich i nieco logistyki opartej na innym założeniu niż „jakoś to będzie”.
Trudno o krakowskiej tragedii dyskutować bez emocji. Warto jednak zastanowić się, jak to jest, że gdy Donald Tusk jest w opozycji, wówczas może bezpardonowo krytykować rządzącą prawicę. I dokładnie tak samo czynią lewicowo-liberalne media. Gdy zaś pojawia się problem, który ostatecznie może być także poważnym wizerunkowym problemem dla Tuska jako premiera, nagle słyszymy, że niewygodne pytania to jątrzenie, zaognianie sporu, polaryzacja. Bardzo wygodnie jest w tej sytuacji przekierowywać uwagę opinii publicznej na Tomasza Sakiewicza i TV Republika. Cholernie niewygodne dla mediów, które przed 13 grudnia 2023 r. po mistrzowsku potrafiły szukać dziury w całym, jest pytanie, dlaczego turystyczne centra polskich miast nie zaczęły być przygotowywane na akty terroru od pierwszej chwili, gdy premier Tusk ogłosił groźbę rosyjskiej eskalacji. Zaś po aktach terroru w polskich szkołach to powinno być już oczywistością. Gdyby rządziło PiS, najbardziej opiniotwórcze redakcje w Polsce wałkowałyby ten temat godzina po godzinie w atmosferze nieustannej moralnej paniki. Dzisiaj jest inaczej – skoro pan premier był łaskaw oświadczyć, że jest super, a państwo zdało egzamin, to spocznij, można się rozejść do redakcji. Scenariusz, w którym nieco inny rozwój wydarzeń w Krakowie mógł doprowadzić do znaczniejszego rozlewu krwi niewinnych, został wygodnie schowany pod mainstreamową zmową milczenia.