Rozwój rynku kapitałowego jest polską racją stanu

Jakie znaczenie dla polskiej gospodarki ma rynek kapitałowy ?

Efektywnie funkcjonujący rynek kapitałowy jest istotnym źródłem pozyskania kapitału dla najbardziej dynamicznych i innowacyjnych przedsiębiorstw. Bo to właśnie rynki kapitałowe, a nie banki prowadzące bardziej konserwatywną politykę kredytową, w największym stopniu finansują innowacyjne, ale obarczone większym ryzykiem przedsięwzięcia. Jeżeli chcemy zbudować nowoczesną gospodarkę, generującą wysokojakościowe, dobrze płatne miejsca pracy, to musimy zadbać o rozwój rynku kapitałowego. Im będzie on silniejszy, tym skuteczniej będzie służyć rozwojowi gospodarczemu kraju i budowaniu zamożności jego obywateli. Dlatego rozwój rynku kapitałowego jest polską gospodarczą racją stanu.

W Polsce udział rynku kapitałowego w finansowaniu potrzeb rozwojowych przedsiębiorstw jest dwu-trzykrotnie mniejszy niż średnio w Unii Europejskiej. W jaki sposób można by ten udział zwiększyć, z korzyścią dla polskiej gospodarki?

Bardzo duże nadzieje wiążemy z przyjętą niedawno ustawą o Pracowniczych Planach Kapitałowych (PPK). PPK przysłużą się wzmocnieniu rynku kapitałowego, stając się źródłem kapitału rozwojowego. PPK mogą odegrać podobną rolę, jaką wcześniej odgrywały otwarte fundusze emerytalne (OFE), które były dostarczycielem kapitału dla małych spółek. Poza tym PPK przyczynią się do lepszego zabezpieczenia finansowego na przyszłość dla wielu Polaków.

Rynek kapitałowy nie będzie się jednak rozwijał, jeżeli inwestorzy nie będą mieli do niego zaufania. Inwestorzy muszą być pewni, że prawo ich dobrze chroni, że praktyki nadzorcze są właściwe. A z tym w Polsce nie jest najlepiej, o czym świadczy przypadek firmy windykacyjnej GetBack, której upadek spowodował spadek zaufanie nie tylko do rynku windykacyjnego, ale też do rynku obligacji korporacyjnych.

To prawda. Zwiększenie zaufania inwestorów do rynku kapitałowego jest kluczową kwestią. Dlatego sprawę GetBack powinniśmy dogłębnie zbadać. Trzeba przeanalizować, czy obowiązujące przepisy są właściwe, czy nadzór dysponuje odpowiednimi narzędziami. Chciałbym, żeby powstał dokument pokazujący, co dokładnie się wydarzyło, jakie elementy systemu zawiodły. I na podstawie tej analizy powinny być stworzone środki zapobiegawcze, tak aby uniknąć takiego wypadku w przyszłości.

Jeśli chodzi o budowanie wiarygodności rynku kapitałowego, to tutaj bardzo ważną sprawą jest egzekucja prawa. Powinien zostać stworzony sąd rynku kapitałowego z wyspecjalizowanymi sędziami i prokuratorami.Bo same regulacje nie wystarczą. Prawo musi być skutecznie egzekwowane.

Negatywnie na postrzeganie rynku wpływają też przypadki niewłaściwych praktyk dotyczących ładu korporacyjnego.

Niepokojące jest to, że takie przypadki zdarzają się także w spółkach kontrolowanych przez Skarb Państwa. Takie spółki powinny być wzorem przestrzegania ładu korporacyjnego dla wszystkich uczestników rynku kapitałowego. To ważne z punktu widzenia budowania zaufania inwestorów. A bez zaufania do rynku trudno będzie namówić obywateli, żeby swoje pieniądze inwestowali na giełdzie. Warto wspomnieć, że obecnie połowa oszczędności Polaków ulokowana jest na kontach bankowych. To prawie dwa razy więcej niż w krajach zachodnich. Mamy więc dużo kapitału, który mógłby służyć polskiej gospodarce.

Ministerstwo Finansów we współpracy m. in. z Europejskim Bankiem Odbudowy i Rozwoju od kilku lat pracowało nad stworzeniem strategii rozwoju rynku kapitałowego. 28 lutego projekt został opublikowany. Jakie nadzieje wiąże Pan z tym od dawna oczekiwanym dokumentem ?

Kilka lat temu Izba zainicjowała publiczną debatę na temat konieczności opracowania rządowej strategii dla rynku kapitałowego. Zmiany, jakie zaszły na rynkach w ostatnich latach, wymagają określenia nowych kluczowych działań niezbędnych dla dalszego rozwoju rynku kapitałowego w Polsce. Publikacja projektu stanowi więc zwieńczenie wysiłków branży maklerskiej mających na celu opracowanie rządowej Strategii Rozwoju Rynku Kapitałowego w Polsce. Strategia jest dokumentem, który wyznacza pewne kierunki. Z punktu widzenia uczestników rynku kapitałowego najważniejsze są konkretne regulacje i rozwiązania, które umożliwią rozwój rynku.

Opublikowany projekt Strategii uwzględnia ważne dla środowiska postulaty, m.in.: powołanie pełnomocnika ministra finansów ds. wdrożenia Strategii, czy okresowe raportowanie prac nad wdrażaniem Strategii. Jako przedstawiciel branży maklerskiej oczekuję też wprowadzenia regulacji, które poprawią warunki funkcjonowania domów maklerskich, borykających się z różnymi problemami. Od kilku lat branża maklerska notuje straty na działalności podstawowej. Problemem jest wzrost udziału zdalnych członków giełdy, tj. podmiotów niemających w Polsce biura maklerskiego ani niekorzystających z lokalnych brokerów, którzy nie ponoszą takich kosztów obowiązkowych jak krajowe domy maklerskie. Taka sytuacja jest niekorzystna nie tylko dla krajowej branży maklerskiej, ale także dla polskich średnich i małych firm obsługiwanych prawie wyłącznie przez krajowe podmioty.

Warto też zastanowić się nad zmianą statusu warszawskiej Giełdy Papierów Wartościowych. Giełda nie może kierować się maksymalizacją zysku, gdyż jest to dobre tylko dla jednej spółki a negatywnie wpływa na płynność rynku oraz kondycję branży maklerskiej. Paradoksalne jest to, że giełda zarabia na inwestorach, chociaż ich nie obsługuje. Natomiast domy maklerskie, które współpracują z inwestorami, notują straty.

O tych i innych problemach i wyzwaniach stojących przed polskim rynkiem kapitałowym dyskutować będą uczestnicy XIX Konferencji Izby Domów Maklerskich, która odbywać się będzie w dniach 7-10 marca w Bukowinie Tatrzańskiej. Jakie nadzieje wiąże Pan z tym cyklicznym spotkaniem?

W konferencji, która uzyskała patronat honorowy Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, Andrzeja Dudy, będą uczestniczyć przedstawiciele rządu, reprezentanci giełdy, banków, instytucji rozliczeniowych, domów maklerskich, spółek giełdowych, organizacji biznesowych i stowarzyszeń inwestorów. Tak szerokie grono uczestników jest gwarancją ożywionej dyskusji na najbardziej aktualne tematy dotyczące rynku kapitałowego w Polsce, który ma służyć budowaniu konkurencyjnej gospodarki i dobrobytu obywateli. To dobre miejsce na dyskusję merytoryczną o projekcie Strategii, dlatego mamy nadzieję, że autorzy Strategii, w tym sponsor projektu, minister finansów, zaszczycą nas swoją obecnością, aby wspólnie wypracować rozwiązania dla dalszego rozwoju rynku kapitałowego w Polsce. Publikacja projektu to także początek wielkiego wyzwania i wspólnej odpowiedzialności za realizację Strategii w następnych latach.