Menopauza - co naprawdę o niej wiemy? Dotyczy połowy populacji kobiet i nadal… pozostaje zagadką

• Menopauza jest naturalnym procesem biologicznym, ale u niektórych kobiet objawy mogą być bardzo poważne i utrudniać codzienne funkcjonowanie.
• Obecne metody leczenia menopauzy są niewystarczająco skuteczne.
• Eksperci przekonują, że leczenie menopauzy powinno być całościowe i dostosowane do indywidualnych potrzeb kobiety.
• Potrzebne są dalsze badania nad menopauzą, w tym nad nowymi metodami leczenia.

Mimo że menopauza dotyczy około połowy populacji kobiet na całym świecie, to mniej niż 15 procent z nich otrzymuje odpowiednie leczenie na łagodzenie jej objawów. Co więcej, dostępne metody leczenia tych objawów często są słabo przebadane, mają niewielką skuteczność lub mogą powodować szkodliwe skutki uboczne.

Menopauza – co o niej wiemy?

W obszernym przeglądzie naukowym opublikowanym w czasopiśmie „Cell”, zespół światowej sławy ekspertów ds. menopauzy podsumowuje dotychczasową wiedzę na ten temat. Zachęcają oni do dalszych badań nad leczeniem menopauzy i podkreślają potrzebę podejścia indywidualnego i holistycznego, uwzględniającego zarówno specyficzne zmiany związane z menopauzą, jak i ogólne zmiany zachodzące w organizmach kobiet w tym okresie życia.

Autorzy podkreślają, że menopauza nie u wszystkich przebiega równie dotkliwie, ale u niektórych kobiet objawy mogą być na tyle poważne, że uniemożliwiają normalne funkcjonowanie i wpływają negatywnie na życie rodzinne. Dlatego konieczne jest stosowanie działań łagodzących objawy.

Diagnozowanie menopauzy

W kontekście przeglądu literatury, naukowcy z Australii, Włoch i Stanów Zjednoczonych przeanalizowali ponad 200 prac naukowych opublikowanych w ciągu 71 lat, aby zsyntetyzować dostępną wiedzę na temat menopauzy. 
Najważniejszym wnioskiem z tego przeglądu jest potrzeba nowej definicji menopauzy, która brzmiałaby: „Menopauza to ostateczne ustanie czynności jajników”. Obecna definicja opiera się na ustaniu miesiączkowania, co zdaniem ekspertów jest zbyt ogólnym opisem. Nowa definicja ma na celu uwzględnienie różnic między osobami, w tym osoby każdej płci kulturowej, osoby z nieregularnym cyklem miesiączkowym, osoby stosujące antykoncepcję czy przeszłe histerektomie.

Naukowcy podkreślają również, że harmonogram wystąpienia menopauzy jest wciąż słabo poznany i różni się znacznie między kobietami. Obecne ograniczenia wiekowe dotyczące leczenia objawów menopauzy są problematyczne i nieodpowiednie, ponieważ wiele uciążliwych objawów pojawia się w okresie okołomenopauzalnym, a większość zatwierdzonych terapii skierowana jest na okres menopauzy.

Objawy menopauzy

Zazwyczaj menopauza występuje między 45. a 55. rokiem życia.

Objawy menopauzy mogą być różnorodne i mogą mieć różny stopień nasilenia. Są one spowodowane spadkiem poziomu estrogenów i progesteronu, które są produkowane przez jajniki. Estrogeny i progesteron odpowiadają za regulację wielu funkcji organizmu, w tym cyklu miesiączkowego, temperatury ciała, nastroju, a także gęstości kości.

Najczęstsze objawy menopauzy to:

• uderzenia gorąca - nagłe odczuwanie gorąca, które rozchodzi się z klatki piersiowej na twarz, szyję i górną część tułowia
• poty nocne - nadmierne pocenie się w nocy
• suchość pochwy - zmniejszona ilość wydzieliny z pochwy, co może powodować dyskomfort podczas stosunku płciowego
• nieregularne miesiączki - miesiączki mogą stać się krótsze, bardziej obfite lub bardziej nieregularne, aż w końcu całkowicie ustąpią
• wahania nastroju - wahania nastroju, drażliwość, depresja
• problemy ze snem - problemy z zasypianiem, bezsenność
• zaburzenia pamięci - problemy z koncentracją, pamięcią
• wzrost masy ciała - zwiększenie apetytu, trudności z utrzymaniem wagi
• bóle mięśni i stawów
• zmęczenie
• częste infekcje dróg moczowych
• zaburzenia erekcji u partnera
• zwiększone ryzyko chorób serca, udaru mózgu, osteoporozy

W raporcie naukowym zaznaczono również, że objawy menopauzy są bardzo zróżnicowane i występują w różnych kombinacjach u różnych kobiet. Nawet jeśli kobieta nie doświadcza wyraźnych objawów, to może mieć istotne skutki zdrowotne, takie jak utrata masy kostnej i zwiększone ryzyko chorób sercowo-naczyniowych, cukrzycy i niektórych rodzajów nowotworów. Ponadto niektóre objawy, takie jak osłabienie i problemy z pamięcią krótkotrwałą, mogą być przejściowe, podczas gdy inne, takie jak depresja i lęki, mogą być związane z innymi czynnikami niż menopauza.

Pomysły na leczenie menopauzy

Metody leczenia objawów menopauzy obejmują terapie hormonalne, zabiegi laserowe i odpowiednią dietę, ale wiele z tych metod nie jest wystarczająco długo badanych pod kątem skuteczności i bezpieczeństwa. Badacze zwracają uwagę na potencjalne skutki uboczne i problemy zdrowotne związane z każdym z tych rodzajów leczenia. Eksperci podkreślają, że nawet terapia hormonalna, uważana za jedną z najskuteczniejszych opcji, nie jest odpowiednia dla wszystkich kobiet.

Naukowcy zalecają regularne ćwiczenia fizyczne i zdrową dietę jako sposób na zmniejszenie ryzyka wystąpienia typowych powikłań zdrowotnych związanych z menopauzą. Dodatkowo podkreślają, że menopauza może wpływać na aspekty społeczno-ekonomiczne życia, takie jak wydajność zawodowa, co często jest pomijane w dyskusjach na ten temat.

Podsumowanie:

Menopauza to złożony proces, który może mieć znaczący wpływ na zdrowie i samopoczucie kobiet. Obecne metody leczenia nie są dostatecznie skuteczne, dlatego konieczne są dalsze badania.

Naukowcy wzywają do dalszych badań nad menopauzą, zarówno pod kątem jej biologicznych aspektów, jak i wpływu na życie społeczno-ekonomiczne kobiet. Zalecają także podejście zindywidualizowane i holistyczne w leczeniu objawów menopauzy, uwzględniające różnice między kobietami i ich indywidualne potrzeby. Dla wielu kobiet optymalne zarządzanie zdrowiem w okresie menopauzy może stanowić klucz do zdrowego starzenia się.