Komunikat Regionalnego Wydziału Monitoringu Środowiska w Katowicach Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska (GIOŚ) wydano na podstawie aktualnych, zaostrzonych norm informowania i alarmowania o smogu.
Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Środowiska od 11 października ub. roku alarm smogowy jest ogłaszany przy przekroczeniu w ciągu doby średniej wartości 150 mikrogramów na metr sześc. dla pyłu PM10 (wcześniej było to 300 mikrogramów). Tzw. poziom informowania to 100 mikrogramów; oznacza dwukrotne przekroczenie dobowej normy jakości ustalonej dla pyłu PM10 na 50 mikrogramów.
Ponieważ komunikaty o przekroczeniu poziomu informowania i alarmowania są wydawane na podstawie wyliczeń średnich wartości pomiarów zebranych w ciągu doby, służby wydają ostrzeżenia o ryzyku przekroczenia tych poziomów. W piątek Regionalny Wydział Monitoringu Środowiska GIOŚ przekazał, że na ten dzień prognozuje się ryzyko przekroczenia poziomu alarmowego w znacznej części województwa śląskiego.
Prognozowane na piątek przekroczenie poziomu alarmowego dla pyłu PM10 dotyczyło miast: Zabrze, Bytom, Piekary Śląskie, Ruda Śląska, Świętochłowice, Rybnik, Żory, Jastrzębie-Zdrój, Częstochowa (w rejonie dróg) oraz powiatów: rybnickiego, mikołowskiego, raciborskiego, wodzisławskiego, pszczyńskiego i bielskiego (gminy Bestwina, Czechowice-Dziedzice, Jasienica, Wilamowice). Obszar ten zamieszkuje blisko 1,665 mln osób.
Prognozowane na piątek przekroczenie poziomu informowania dla pyłu PM10 obejmowało miasta: Katowice, Chorzów, Mysłowice, Siemianowice Śląskie, Tychy, Gliwice, a także powiaty: bieruńsko-lędziński, gliwicki, tarnogórski, lubliniecki, kłobucki, zawierciański, żywiecki, bielski (gminy Buczkowice, Szczyrk, Wilkowice) oraz cieszyński (gminy Brenna, Istebna, Ustroń, Wisła). Liczba mieszkańców tych rejonów przekracza 1,75 mln osób.
W czwartek poziom alarmowy został przekroczony na stacjach pomiarowych w Zabrzu (średniodobowo w czwartek 188 mikrogramów pyłu PM10 na metr kwadratowy), Rybniku (187 mikrogramów) i Zawierciu (157 mikrogramów). Poziom informowania był przekroczony m.in. na stacjach w Goczałkowicach Zdroju (123 mikrogramy), Częstochowie (stacja komunikacyjna – 120 mikrogramów), Żywcu (113 mikrogramów), Wodzisławiu Śląskim (109 mikrogramów) oraz Gliwicach (108 mikrogramów).
Obszar przekroczeń poziomu alarmowego obejmował w czwartek: Zabrze, Bytom, Piekary Śląskie, Rudę Śląską, Świętochłowice, Rybnik, Żory, Jastrzębie-Zdrój oraz powiaty: rybnicki, mikołowski, zawierciański i myszkowski). Mieszka tam blisko 1,240 mln osób.
Obszar przekroczeń poziomu informowania obejmował w czwartek: Gliwice, Częstochowę (w rejonie dróg) oraz powiaty gliwicki, tarnogórski, pszczyński, wodzisławski, żywiecki, bielski (gminy Bestwina, Czechowice-Dziedzice, Jasienica, Wilamowice, Buczkowice, Szczyrk, Wilkowice) i cieszyński (gminy Brenna, Istebna, Ustroń i Wisła). Liczba mieszkańców tego obszaru to blisko 1,175 mln osób.
Na sobotę służby Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska zapowiedziały brak ryzyka przekroczenia poziomu informowania w całym województwie śląskim.
Według prezentacji pomiarów zamieszczanych na stronach Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w Katowicach (WIOŚ) większość godzinnych wyników stacji pomiarowych w regionie w piątek wykazywała stężenia pyłu PM10 przekraczające średniodobową normę.
Na stacji pomiarowej w Rybniku maksymalne stężenie godzinne sięgnęło w nocy z czwartku na piątek 780 mikrogramów, a w Zabrzu – 659 mikrogramów. Stacja w Częstochowie (komunikacyjna) pokazała maksymalnie 390 mikrogramów, a stacje w Goczałkowicach (mobilna) - 377 mikrogramów, Raciborzu (mobilna) 371 mikrogramów, w Gliwicach 346 mikrogramów, w Wodzisławiu Śląskim 298 mikrogramów i w Tychach - 279 mikrogramów.
Wartości wskazań w ciągu piątku spadały - np. w Wodzisławiu Śląskim i Raciborzu do 120-170 mikrogramów, a w Rybniku czy Gliwicach między 90 a 120 mikrogramów.
Rozporządzenie ministra środowiska nowelizujące przepisy dotyczące informowania o smogu z 2012 r. zostało opublikowane w Dzienniku Ustaw 10 października br.
Zalecenia Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) wskazują, że dopuszczalne stężenia dobowe dla pyłu PM10 nie powinny przekraczać 50 mikrogramów na metr sześc.