Szefowa resortu rodziny, pracy i polityki społecznej podczas konferencji prasowej w Zielonej Górze (Lubuskie) podsumowała podjęte w ostatnich miesiącach działania rządu dla niepełnosprawnych.
Minister Rafalska przypomniała, że minął rok od zakończenia protestu osób niepełnosprawnych i zawsze pada pytanie, co rząd zrobił, żeby poprawić ich sytuację. Mówiła, że jedną fundamentalnych kwestii, jakie podnosiły osoby ze znacznym stopniem niepełnosprawności, była dostępność m.in. do usług rehabilitacyjnych.
"I właśnie wtedy przyjęto (…) ustawę o szczególnych rozwiązaniach wspierających osoby o znacznym stopniu niepełnosprawności" – powiedziała Rafalska.
Przypomniała, że ustawa ta, przygotowana przez Ministerstwo Zdrowia, zaczęła obowiązywać od 1 stycznia 2018 r. Dodała, że było to tylko jedno z wielu rozwiązań przygotowanych w ostatnim czasie z myślą o niepełnosprawnych.
"Został utworzony fundusz solidarnościowy, fundusz wsparcia osób niepełnosprawnych. (…) Działa on od 1 stycznia 2019 r. i z tego funduszu będziemy realizować usługi opiekuńcze i usługi specjalistyczne. Na ten program przeznaczamy 60 mln zł.
– podkreśliła Rafalska.
Poinformowała, że 17 maja zostaną rozstrzygnięte oferty i wtedy pieniądze będą trafiać do samorządów, które są zainteresowane świadczeniem tych usług dla osób do 75 lat ze znacznym stopniem niepełnosprawności.
Wskazała, że trwa też przyjmowanie ofert, wniosków przekazywanych przez wojewodów, w zakresie programu związanego z opieką wytchnieniową. Przypomniała, że jest to propozycja dla opiekunów osób niepełnosprawnych. Będą oni mogli skorzystać albo z 240 godzin dziennej opieki wytchnieniowej, albo z dwóch tygodni całodobowej opieki nad ich niepełnosprawnymi, a także ze szkoleń, ewentualnie z poradnictwa, jeśli samorządy będą tym zainteresowane.
Minister podkreśliła, że na realizację tego programu przeznaczonych zostanie 110 mln zł.
Program opieki wytchnieniowej jest adresowany do członków rodzin lub opiekunów osób niepełnosprawnych. Jest to drugi – po usługach opiekuńczych – program, który będzie finansowany z Solidarnościowego Funduszu Wsparcia Osób Niepełnosprawnych.
Program przewiduje wsparcie opiekunów osób niepełnosprawnych w zapewnieniu osobie niepełnosprawnej opieki w ciągu dnia lub w formie pobytu całodobowego. Opiekunowie będą też mogli skorzystania z poradnictwa specjalistycznego (psychologicznego lub terapeutycznego) oraz z nauki w zakresie pielęgnacji, rehabilitacji i dietetyki.
"Program opieki wytchnieniowej kierujemy do samorządów, które będą jej organizatorem. My jako rząd współfinansujemy ten program. 240 godzin opieki w ciągu roku, tzn., że możemy zabezpieczyć opiekę na kilka godzin w ciągu dnia. Opiekun, który zajmuje się niepełnosprawną osobą, może w tym czasie załatwić sprawy urzędowe czy zawodowe. Ma zabezpieczoną opiekę profesjonalnej osoby. Ta opieka może mieć też wymiar całodobowy – np. placówka całodobowej opieki, gdzie zostaną pokryte koszty pobytu osoby niepełnosprawnej. Może być tak, że dzięki temu rodzice mogą pierwszy raz w życiu wyjechać na tygodniowy lub dwutygodniowy urlop. Forma – czy my chcemy dwa tygodnie opieki całodobowej, czy godzinowej będzie zależała od opiekunów"
– tłumaczyła minister.
Jak dodała, niektóre samorządy – nawet bez wsparcia finansowego proponowanego obecnie przez rząd – po części realizowały już formę opieki wytchnieniowej.
"Jest to program, na który opiekunowie bardzo czekają, na wszystkich naszych spotkaniach z osobami niepełnosprawnymi widać wyraźnie, że czekają, kiedy on wejdzie w życie. Im się należy chwila wytchnienia od czasami wieloletniej opieki, od tej odpowiedzialności, którą dźwigają. I tak tej odpowiedzialności nikt z nich nie zdejmie. Ale trzeba im absolutnie ulżyć i pomóc"
– mówiła.
Samorządy do końca kwietnia miały czas na złożenie do wojewodów wniosków o dofinansowanie opieki wytchnieniowej. Te kierowane są obecnie do Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, a umowy z samorządami będą podpisywane na przełomie maja i czerwca. Od tego momentu środki będą mogły być wydatkowane.