Organizatorem konferencji odbywającej się na Wydziale Historycznym Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu jest Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego wraz z Radą do spraw Społecznych Konferencji Episkopatu Polski w ramach przedsięwzięcia "Polonia Restituta. Dekalog dla Polski w 100-lecie odzyskania niepodległości".
Cykl ogólnopolskich debat w ramach obchodów 100-lecia odzyskania niepodległości przez Polskę został zainicjowany w marcu ub. roku, spotkaniem poświęconym sprawom rodziny. Na dotychczasowych ośmiu konferencjach eksperci podejmowali tematykę m.in. pracy, obywatelskości i patriotyzmu, suwerenności i praworządności, ekologii, solidarności społecznej, godności człowieka, Europy oraz tożsamości i kultury. Poznańskie spotkanie poświęcone było kwestii "Osoby ludzkiej, jej praw i obowiązków".
Przed rozpoczęciem konferencji, uczestnicy minutą milczenia wyrazili swoją solidarność z prezydentem Pawłem Adamowiczem.
W pierwszych słowach swojego wystąpienia wicepremier Gowin podziękował rektorowi za rozpoczęcie spotkania akordem "solidarności z cierpieniem prezydenta Gdańska, cierpieniem jego rodziny". "Bo skoro rozmawiamy o godności osoby ludzkiej, o jej prawach, to tym podstawowym prawem jest prawo do życia, szacunek dla każdego człowieka. I to prawo zostało w sposób drastyczny, bolesny – myślę dla nas wszystkich – wczoraj naruszone" – podkreślił.
W trakcie wystąpienia, minister nauki i szkolnictwa wyższego podkreślił, że większość poruszanych podczas poprzednich konferencji tematów, jest "dziś obszarami sporu politycznego".
"W samym sporze politycznym nie ma niczego złego, ale ten spór polityczny, jaki toczy się w Polsce, ma pewną cechę szczególną, że odnosi się wrażenie, że w tym sporze nie dążymy do zgody. I być może proszę państwa to jest największe wyzwanie. Nie tyle sama strona merytoryczna rozmaitych zagadnień, lecz sposób refleksji nad nimi. Brak nam mówiąc krótko kultury porozumiewania się, kultury szukania zgody na to, aby przynajmniej te najważniejsze programy społeczne traktować ponad podziałami politycznymi; jako sprawy, których rozwiązanie leży w interesie wszystkich Polaków”
– mówił.
Jak dodał, "brak nam demokratycznego nawyku odrzucania partykularnych interesów na rzecz dobra wspólnego wszystkich Polaków, czyli całokształtu rozwiązań ustrojowych, narzędzi, instytucji, które pozwolą nam w pełni stawać się ludźmi, realizować nasze potrzeby".
Gowin podkreślił, że temat konferencji w Poznaniu, czyli kwestia "osoby ludzkiej, jej praw i obowiązków", jest fundamentalny.
"To temat, w którym zakorzeniona musi być refleksja o rodzinie, pracy, patriotyzmie, ekologii - wszystkie inne poruszane przez nas dotąd tematy. Będziemy rozmawiać o tym, jak rozumiemy samych siebie. Najgłębszym fundamentem życia społecznego nie są bowiem, wbrew różnym opiniom, instytucji państwowe i społeczne, ale też takie czy inne struktury życia zbiorowego. Tym najbardziej fundamentalnym tematem jest człowiek, osoba ludzka. I nie może być inaczej. Właśnie osoba ludzka jest zasadą i celem każdej wspólnoty; wspólnoty rodzinnej, narodowej, państwowej i każdej innej, łącznie z tą ogólnoświatową"
– mówił.
W swoim wystąpieniu wicepremier przywołał także naukę Jana Pawła II, który wskazał, że "wyjątkowość osoby ludzkiej oparta jest na jej nienaruszalnej, osobistej godności, a godność ta – jest najcenniejszym dobrem człowieka, który - dzięki niej - przewyższa cały świat materialny" – podkreślił.
W swoim wystąpieniu minister Gowin mówił również m.in. o zagrożeniach wobec godności człowieka, w tym m.in. o kwestiach bioetyki. Jak podkreślił, "w ostatnich dniach wielu Polaków poczuło wstrząs moralny w związku z informacjami o odstrzale dzików i tym, co szczególnie bulwersowało (…) była perspektywa odstrzału loch. A nienarodzone dzieci? Pytam o to nie tylko w kontekście aborcji, bo zawsze jest wielkim dramatem, (…) ale chciałbym odnieść się właśnie do kwestii związanych z bioekologią. W wielu krajach zachodnich (…) produkuje się ludzkie embriony i handluje się nimi np. po to, by poddawać je eksperymentom naukowym" – mówił.
Gowin przypomniał także o historycznych uwarunkowaniach człowieczeństwa i prawach przynależnych każdej osobie ludzkiej w zmieniającej się na przestrzeni lat rzeczywistości.
Podsumowaniem cyklu debat będzie kongres "Ku odnowionej Europie", który zaplanowano w kwietniu w Krakowie.