Premier ocenił, że straty materialne zadane przez Niemców, były co najmniej kilkadziesiąt razy większe od wysiłku finansowego Polski dla budowy państwa i takich przedsięwzięć jak Centralny Okręg Przemysłowy.
"Dlatego o tamtych stratach trzeba mówić, pamiętać, trzeba domagać się prawdy, trzeba domagać się zadośćuczynienia" - podkreślił premier.
"Mówi się, że noc jest najczarniejsza tuż przed świtem. Na Polskę atak Niemiec hitlerowskich spadł niespodziewanie i oznaczał dla nas najczarniejsze dni w naszych dziejach"
- przypomniał premier.
Zaznaczył, że to, co się stało, było ludobójstwem, "zbrodnią ludobójstwa o gigantycznych rozmiarach, ludobójstwa na narodzie polskim".
"Mówi się, że prawda jest pierwszą ofiarą wojny. Pierwszą ofiarą wojny prócz prawdy była wolność, była godność człowieka i Polska stała na straży tamtych wartości, wartości fundamentalnych dla cywilizacji Zachodu dla cywilizacji europejskiej"
- mówił.
"Ofiarna walka Polaków już na Westerplatte miała trwać siedem godzin trwała siedem dni. Był to przedsionek piekła, przedsionek tego, co Niemcy pokazali - do czego są zdolni w kolejnych sześciu latach na ziemiach polskich"
- ocenił.
"Oni - chłopcy z Westerplatte, warszawskich Termopil, Wizny i wielu innych miejsc polskiego Września - dawali świadectwo bohaterstwa narodu polskiego, ale też ich krew, ich ofiara dała nam później nadzieję"
- podkreślił.
W czasach strasznej drugiej apokalipsy budowaliśmy fenomen na skalę światową - polskie państwo podziemne, a później w latach zrywów wolnościowych i w roku 80., roku Solidarności, też przywoływaliśmy pamięć polskiego Września, pamięć polskich bohaterów II wojny światowej - mówił szef rządu.
"Walczącym na wszystkich frontach II wojny światowej jesteśmy winni wieczną pamięć. Cześć i chwała ich pamięci, cześć i chwała bohaterom" - powiedział Morawiecki.
"Trzeba pamiętać o tamtych ofiarach, bo z nich zrodziła się dzisiejsza Polska i wielkie straty całej II wojny światowej odrabiamy przez ostatnie 30 lat. Ostatnie lata w szczególności - wielkie straty materialne, duchowe gospodarcze i finansowe i o tym musimy pamiętać"
- stwierdził premier podczas gdańskich uroczystości.
Poniżej treść przemówienia premiera Mateusza Morawieckiego wygłoszonego w czasie uroczystości 80. rocznicy wybuchu II Wojny Światowej na Westerplatte:
Mówi się, że noc jest najczarniejsza tuż przed świtem. Na Polskę atak Niemiec hitlerowskich spadł niespodziewanie i oznaczał dla nas najczarniejsze dni w naszych dziejach. Churchill mówił, że zbrodnia niemiecka nie ma nazwy. Rafał Lemkin nadał nazwę tej zbrodni: to była zbrodnia ludobójstwa, ludobójstwa o gigantycznych rozmiarach, ludobójstwa na narodzie polskim, na polskich obywatelach. Codziennie przez sześć lat, codziennie mordowanych było i ginęło na różnych frontach, w różnych okolicznościach, w obozach śmierci, na ulicach Warszawy, pacyfikowanych wioskach - 3 tys. ludzi. Codziennie. Pierwszą ofiarą wojny, mówi się, że jest prawda. Pierwszą ofiarą wojny, prócz prawdy, była wolność, była godność człowieka.
I Polska stała na straży tamtych wartości, wartości fundamentalnych dla cywilizacji Zachodu, dla cywilizacji europejskiej. Ofiarna walka Polaków już na Westerplatte miała trwać 7 godzin. Trwała 7 dni. Był to przedsionek piekła, przedsionek tego, co Niemcy pokazali, do czego są zdolni w kolejnych sześciu latach na ziemiach polskich. Ignacy Skowron, ostatni westerplatczyk, na którego pogrzebie byłem kilka lat temu, mawiał, że nikt nie chciał kapitulować, ale nikt z nas też nie wierzył, że wyjdziemy stąd cało. Oni, chłopcy z Westerplatte, warszawskich Termopil, Wizny i wielu innych miejsc polskiego września, dawali świadectwo bohaterstwa narodu polskiego, ale też ich krew, ich ofiara, dała nam później nadzieję. W czasach strasznej drugiej apokalipsy budowaliśmy fenomen na skalę światową: Polskie Państwo Podziemne, z instytucjami, z prawdziwą administracją, państwo, które karało kolaborantów śmiercią, a później, w latach zrywów wolnościowych i w roku 1980 r., roku "Solidarności", też przywołaliśmy pamięć polskiego września, pamięć polskich bohaterów II Wojny Światowej.
Bo wola polska, wola polskiej wolności, nigdy nie została złamana. Trzeba to podkreślić, że ta czarna noc, która spadła na Polskę 1 września równo 80 lat temu, oznaczała nie tylko podpalenie polskich domów, oznaczała również śmierć dla polskich nadziei, polskiej przyszłości, koniec polskiej nauki, polskich uniwersytetów, polskich fabryk. Gigantyczne materialne zniszczenia. Warto porównać: znamy wszyscy w Polsce wielki wysiłek stworzenia Centralnego Okręgu Przemysłowego czy budowy Gdyni. Straty materialne zadane przez Niemców były co najmniej kilkadziesiąt razy większe od tego wysiłku finansowego, wysiłku budżetowego. Dlatego o tamtych stratach trzeba mówić, trzeba pamiętać, trzeba domagać się prawdy, trzeba domagać się zadośćuczynienia.
I śladami tamtych naszych wielkich bohaterów, rycerzy dawnych pól bitew i chłopców spod Węgrowa, Radzymina, Zadwórza, Dytiatyna, potomkowie ich walczyli tutaj i na wszystkich frontach II Wojny Światowej. Jesteśmy im winni wieczną pamięć. Cześć i chwała ich pamięci, cześć i chwała bohaterom. Ale także trzeba pamiętać o tamtych ofiarach, bo z nich zrodziła się dzisiejsza Polska. I wielkie straty całej II Wojny Światowej odrabiamy przez ostatnie 30 lat, ostatnie lata w szczególności - wielkie straty materialne, duchowe, gospodarcze, finansowe i o tym musimy pamiętać.
Podobnie jak marszałek, chciałem na koniec przywołać naszego poetę Krzysztofa Kamila Baczyńskiego, poetę, który zginął w wieku nieco ponad 23 lata, a był - możemy powiedzieć - w takim wieku jednym z najwybitniejszych polskich poetów. Być może, gdyby żył, byłby jednym z największych, jestem pewny, że byłby jednym z największych poetów w historii świata, podobnie jak wielu polskich naukowców ze Stefanem Banachem na czele, przedwcześnie zmarłym na skutek II wojny światowej.
Wspominam o nich, bo ilu polskich wynalazców, ilu polskich naukowców straciło życie i nie budowało wolnej Polski. A za Krzysztofem Kamilem Baczyńskim wołam: o ziemio, ziemio moja, powróć w nasze serca, czystym imieniem rozwiąż skamieniały czas, od ciał zabitych, ciał morderców, od trwogi nocnej oczyść nas. I czcigodni weterani, szanowni państwo, teraz widzę, że przede mną pierwsze promyki słońca przedzierające się, docierające do nas. Niech te promyki słońca oczyszczą nas od trwogi, niech budują silną, niezwyciężoną Polskę, Polskę, która niech króluje w naszych sercach, w sercach zjednoczonych, w sercach wszystkich Polaków. Polskę, która jest naszym dziedzictwem, naszą przyszłością i naszym zadaniem.
