"Las od wielu stuleci dawał schronienie partyzantom i rozbójnikom. Bywał też miejscem bitw i potyczek. To tutaj chowano ofiary wielkich epidemii. Leśne ostępy kryją wiele grobów, o których często, oprócz leśników, niewielu już dziś pamięta"
- mówił rzecznik.
Przypomniał, że liczące ponad 100 kurhanów, pochodzących z VIII-X w., cmentarzysko znajduje się w lesie w Czarnorzekach k. Krosna. Na Podkarpaciu jest też kilkadziesiąt cmentarzy zmarłych na cholerę w XIX stuleciu. "W obawie przed rozprzestrzenianiem się epidemii Austriacy zabronili grzebania ofiar na cmentarzach wiejskich. Miejsca pochówku wyznaczali w lasach" - zauważył rzecznik.
Wiele grobów i cmentarzy pochodzi z czasów I wojny światowej. W latach 1914-15 walki o panowanie nad karpackimi przełęczami kosztowały życie ponad 60 tys. żołnierzy różnych narodowości. "Jedynie na terenie lasów nadleśnictw Dukla, Komańcza i Rymanów takich cmentarzy można doliczyć się kilkudziesięciu" - dodał Marszałek.
Rzecznik krośnieńskiej Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych zwrócił uwagę, że "przez całe lata stały one zapomniane w leśnej głuszy". "Obecnie wiele z nich odnowiono. W tym roku np. kilkadziesiąt nowych krzyży na grobach w Beskidzie Niskim postawiono dzięki staraniom nadleśnictwa w Komańczy" - zauważył rzecznik krośnieńskiej RDLP.
Ponad 150 tys. żołnierzy straciło życie podczas bitwy o Przełęcz Dukielską w czasie II wojny światowej. "Choć minęło wiele lat, lasy pomiędzy Duklą a Nowym Żmigrodem są wciąż wielkim bezimiennym grobem" - podkreślił Marszałek.
"W latach 1939-47 na Podkarpaciu zginęło również ponad dwustu leśników, z czego 77 z rąk UPA. Miejsca spoczynku wielu z nich nie są znane" - zaznaczył.
Leśne nekropolie znajdują się zazwyczaj w trudno dostępnych miejscach, z dala od szlaków turystycznych. "Nie dziwmy się, jeśli czasami spotkamy znicz zapalony na leśnym pustkowiu" - podsumował Marszałek.
Leśnicy na leśne mogiły nie przynoszą sztucznych kwiatów. Zamiast nich kładą jedliny z wstążką i logo Polskiego Towarzystwa Leśnego.
