Oman wielki – znana od starożytności roślina lecznicza

Oman rośnie w miejscach świetlistych lub częściowo zacienionych, w zaroślach, w korytach potoków, na polanach, Jest mrozoodporny  nie ma też specjalnych wymagań glebowych. Kwitnie od czerwca do września, osiągając wysokość do 1,5 m.

Surowcem zielarskim jest  kłącze z korzeniami. Skład chemiczny rośliny: olejek eteryczny do 3,5%, fitosterole, inulina do 40%, sole mineralne.

Działanie: stosowana w medycynie ze względu na zawarte w niej substancje o działaniu wykrztuśnym (korzeń), ma też właściwości żółciopędne i żółciotwórcze. Bogate źródło inuliny. Jego składniki aktywne wchodzą w skład mieszanek ziołowych i syropów (Azarina, Pectosol).

Helenina i azulen to najważniejsze składniki, które zawiera korzeń omanu wielkiego. Działanie pierwszego z nich określa się m.in. jako antybakteryjne, przeciwgrzybicze i przeciwzapalne. Azulen natomiast koi podrażnienia skóry, zmniejsza obrzęki oraz, dzięki zawartości inuliny, wspomaga działanie przyjaznych bakterii jelitowych.

Substancje zawarte w roślinie pomagają w obniżaniu poziomu szkodliwego cholesterolu, wspierają serce i regulację cyklu miesiączkowego.

Najpopularniejszym sposobem wykorzystania korzenia omanu jest przyrządzenie naparu. Łyżkę pokruszonego korzenia należy zalać wrzątkiem, a pół godziny później odcedzić – napar jest wówczas gotowy do spożycia. Korzeń omanu wielkiego posiada charakterystyczny słodko-gorzki smak o dość ostrej nucie. Ziele działa stymulująco, ściągająco i rozgrzewająco, wpływając na wydzielanie enzymów, równowagę płynów w organizmie, a nawet apetyt.

Drugim najpopularniejszym zastosowaniem omanu wielkiego jest walka z kaszlem, zwłaszcza uciążliwym, mokrym i duszącym. Korzeń żółtych kwiatów ma bowiem silne działanie wykrztuśne i wspomaga rozpuszczanie flegmy, uwalniając zablokowane drogi oddechowe. Zielarze polecają go nie tylko na zapalenie oskrzeli, ale także na krztusiec, tuberkulozę, a nawet astmę. Uważa się także, że ekstrakt z omanu jest w stanie zwalczać bakterie powodujące infekcje dróg oddechowych, więc poniekąd działa jak naturalny antybiotyk. Działanie to odnosi się nie tylko do kaszlu, ale także problemów z zatokami. W badaniach naukowych ekstrakt z omanu wykazuje również umiarkowany wpływ na szyjne węzły chłonne, obniżając ich obrzęk i zmniejszając stan zapalny.

Korzeń omanu – przeciwwskazania i skutki uboczne
Oman wielki może wywoływać reakcje alergiczne, szczególnie u osób uczulonych na rośliny z rodziny astrowatych. Dlatego przede wszystkim przed jego zastosowaniem należy przeprowadzić test alergiczny, aby wykluczyć ewentualne uczulenie. Z lekarzem powinni skonsultować się także ci, którzy cierpią na poważne choroby sercowo-naczyniowe, nerkowe czy miażdżycę. Nie poleca się przyjmowania omanu wielkiego pod żadną postacią w okresie ciąży oraz karmienia piersią.

Lekarze ostrzegają również, że aplikacja mało rozcieńczonego olejku z omanu wielkiego na skórę wiązała się z licznymi przypadkami podrażnień. Ponadto oman wywiera wpływ na poziom cukru oraz ciśnienia krwi. Z tego względu cukrzycy oraz nadciśnieniowcy przyjmujący leki powinni stosowanie omanu wielkiego skonsultować z lekarzem prowadzącym.