Ostrość papryczek mierzona jest skalą Scoville’a a jednostką miary jest SHU (Scoville Hotnest Unit). Nazwy pochodzą od nazwiska amerykańskiego chemika Wilbura Scoville’a – jako pierwszy badał kapsaicynę, substancję odpowiedzialną za odczuwanie ostrości. Czysta kapsaicyna osiąga ostrość na poziomie 16 mln SHU.
Kapsaicyna
Kapsaicyna to organiczny związek, odpowiedzialny za ostry oraz piekący smak papryczek. Działa na receptory bólu (nocyceptory), czyli bezpośrednio na receptory układu nerwowego. To one wysyłają sygnały do mózgu, które odbierane są jako wrażenie bólu oraz uczucie gorąca.
Kapsaicyna ma wiele zalet i licznych właściwości leczniczych:
-
kapsaicyna wykazuje pozytywny wpływ na metabolizm i przyspiesza spalanie tkanki tłuszczowej;
-
chroni przed rozwojem nowotworów;
-
obniża poziom cholesterolu oraz udrażnia naczynia krwionośne;
-
może obniżać poziom glukozy we krwi;
-
wykazuje działanie antybakteryjne;
-
zapewnia uczucie ciepła i rozgrzewa organizm;
-
zmniejsza ryzyko wrzodów żołądka;
-
zawiera sporo witaminy C i innych witamin oraz składników mineralnych: potas, wapń, fosfor.
Działanie rozgrzewające kapsaicyny zostało wykorzystane w przemyśle farmaceutycznym, jako dodatek do plastrów czy maści rozgrzewających, pomagając zmniejszyć np. ból stawów. Z kolei wśród osób zmagających się z cellulitem lub chcących poprawić jędrność skóry, coraz częściej wykorzystuje się kremy i peelingi z kapsaicyną.
Skala Scoville’a
(fot. wikipedia.org)
Najostrzejsze papryczki świata
Pepper X
Za najostrzejszą papryczkę świata uznaje się Pepper X. Wyhodował ją znany z papryczki Carolina Reaper Ed Currie. Jest pierwszą odmianą, która przekroczyła 3 mln punktów SHU. Ta papryczka jest tak ostra, że jej sam zapach może powodować poważne dolegliwości u osób bardziej wrażliwych. Jej konsumpcja mogłaby się zakończyć poważnymi problemami zdrowotnymi i jest trudno dostępna do kupienia w jakiejkolwiek formie.
Dragon’s Breath
Druga pod względem ostrości papryczka na świecie. Jest odmianą pieprzy chilijskiego, wyhodowaną przez Walijczyka Mike’a Smitha w 2017 roku. W skali SHU osiągnęła poziom 2,5 mln punktów. Zjedzenie jej jednego strąka może grozić poważnymi konsekwencjami, w tym wstrząsem anafilaktycznym. Istnieje szansa, że papryczka znajdzie swoje zastosowanie w medycynie, jako środek znieczulający.
Carolina Reaper
Wyhodowana w Wielkiej Brytanii jeszcze kilka lat temu figurowała jako najostrzejsza przyprawa na świecie. Papryka cieszy się dużą popularnością, ponieważ wykorzystywana jest do celów spożywczych, choć oczywiście w minimalnych ilościach. Wyróżnia się słodkim i lekko owocowym posmakiem, z nutą czekolady i cynamonu. W skali SHU jej wartość osiąga 1,6 mln.
Naga Viper
Papryczka wyhodowana przez Brytyjczyka z The Chilli Pepper Company z trzech różnych odmian. Nadaje się do zjedzenia, ale tylko po osuszeniu. Spożycie świeżej może grozić paraliżem języka i wywoływać silne pieczenie gardła.
Trinidad Moruga Scorpion
Jej poziom ostrości w skali SHU sięga 1,2 mln. Jej nazwa pochodzi od charakterystycznego kształtu strąków, przypominających odwłok skorpiona. Jest zdatna do spożycia w minimalnych ilościach – pomimo pikantności odczuwalny jest miły i lekko owocowy posmak.
Piri-piri
Ostra papryka, uprawiana zwłaszcza w Afryce, jest chętnie wykorzystywana kulinarnie. Wykorzystuje się ją do przyrządzania różnych sosów i marynat, które wzbogacają smak ryb czy mięs.
Habanero
Jeden strąk tej papryki, wystarczy do przyprawienia nawet 2 kilogramów potrawy. Świetne nadaje się do potraw mięsnych oraz słodkich przetworów. Wykorzystując w kuchni habanero należy zachować ostrożność, przede wszystkim nie przecierać oczu, ponieważ może to zakończyć się poważnym stanem zapalnym.
Jak łagodzić pieczenie po zjedzeniu ostrych papryczek?
Nawet największym entuzjastom ostrych smaków zdarzają się przypadki, gdy po ugryzieniu papryczki zaczyna ich trawić ogień. Warto zapamiętać, że woda nie jest najlepszą próbą ugaszenia go i jest to poważny błąd. Woda rozprowadza kapsaicynę, więc przynosi kompletnie odwrotny efekt od zamierzonego. Najlepszym sposobem okazują się substancje z dodatkiem tłuszczu i alkoholu – ulgę przyniesie wypicie mleka czy kieliszka wina.
Gdzie kupić najostrzejsze papryczki świata?
Najbardziej pikantne papryczki można kupić w sklepach ze zdrową i ekologiczną żywnością, z żywnością orientalną, jak również w specjalistycznych sklepach internetowych.