Wzorem dla dzisiejszego munduru górniczego był uniform wprowadzony w XVIII wieku na terenie Niemiec w Zagłębiu Ruhry. W Polsce pierwsze mundury wprowadzone zostały w 1817 roku i służyły jako odzież robocza. Wzorem były stroje piechoty Królestwa Polskiego. Różniły się dla poszczególnych stopni pracowników górnictwa. Obecnie używane mundury górnicze (galowe) od tych z XIX wieku różnią się kurtką (frak został zastąpiony marynarką) oraz spodniami (białe zastąpiono czarnymi). Półbuty zastąpiły buty z cholewami. Oprócz tego zrezygnowano z czekana górniczego i wprowadzono damską wersję munduru.
Górnicza czapka
Czako to górnicza czapka (z niemieckiego "tschako", z węgierskiego "csákó"), element galowego munduru górniczego.
Czapa ma wysokość 12,5 cm. Jest wysoka, sztywna i ma płaskie denko wykonane z tektury. Obciągnięta jest czarną krepą.
Z przodu, na samym środku górniczej czapki, znajduje się kupla, czyli górnicze godło. W godle widać skrzyżowane narzędzia: perlik (młot) i żelazko (krótki kilof), otoczone wieńcem laurowym. Są to narzędzia, które górnicy wykorzystywali do rozbijania węgla i rud.
Żelazko to klina, ma od 12 do 30 centymetrów, jednej strony ma ostre zakończenie, z drugiej płasko, aby móc uderzać w nie młotkiem. To jedno z najstarszych narzędzi górniczych.
Perlik (nazywany także pyrlikiem) młotek o łukowatym kształcie, którego używano do pobijania żelazka.
Dlaczego mundur górniczy ma 29 guzików?
Mundur jest dumą każdego górnika. Symbolizuje przynależność do górniczego stanu i uznanie dla trudnej i niebezpiecznej pracy górnika. Znajdziemy na nim patki czy naszywki szmuklerskie, a także… 29 złotych guzików! Skąd ta tajemnicza liczba?
To liczba upamiętnia św. Barbarę (patronkę górników), która umarła śmiercią męczeńską właśnie w wieku 29 lat.
Co oznaczają kolory pióropuszy na górniczych czapkach?
Z lewej strony czako jest pióropusz zrobiony z kogucich piór o długości 22 centymetrów. Kiedyś pełnił on funkcję miotełki, którą górnik wymiatał drobny gruz z otworów strzałkowych. Nie wszyscy wiedzą, że kolor kogucich piór ma swoje znacznie.
Kolor pióropusza na czako oznacza rangę górnika:
- Zielony - kolor przeznaczony dla dyrektorów generalnych górnictwa.
- Biały - kolor, który noszą technicy, inżynierowie i dyrektorzy górniczy.
- Czarny - kolor dla aspirantów i górników.
- Czerwony - kolor dla członków orkiestry górniczej.
- Biało-czerwony - przeznaczony dla kapelmistrza orkiestry górniczej.
Dlaczego czerń i zieleń?
W górniczych strojach, ale nie tylko dominują dwa kolory: czerń i zieleń. W takich barwach jest m.in. flaga górnicza. Czerń symbolizuje podziemne ciemności, a kolor zielony - tęsknotę za zielenią lasów i pól w czasie pracy na powierzchni ziemi.
Niegdyś w szarych mundurach służbowych górnicy zjeżdżali do kopalni, dziś honorowy czarny mundur galowy jest zakładany podczas uroczystości i ceremonii ważnych dla górniczej braci.
Takiej Barbórki jeszcze nie było
To był wyjątkowy rok, zatem tegoroczna Barbórka jest również wyjątkowa. Kończymy rok nie odbiegając bardzo od założeń, które poczyniliśmy w roku 2019, co poskutkowało utrzymanymi miejscami pracy, stabilnością wynagrodzeń i wynikiem, który pozwala nam spojrzeć w oczy naszym akcjonariuszom i inwestorom
– mówi Prezes Zarządu KGHM Polska Miedź S.A., Marcin Chludziński.
Zobaczcie specjalny filmik: