Jak przypomniał prezydent, 28 lutego 1944 roku polscy mieszkańcy wsi Huta Pieniacka zostali zamordowani przez ukraińskich żołnierzy SS „Galizien” oraz ukraińskich nacjonalistów.
„Ocalało blisko 160 niedoszłych ofiar mordu, a wraz z nimi, z ich wspomnieniami i świadectwami przetrwała pamięć o tamtych tragicznych wydarzeniach. Prawda o zbrodniach ukraińskich szowinistów na Polakach podczas II wojny światowej i po jej zakończeniu była manipulowana i wykorzystywana przez komunistów do ich prosowieckiej polityki historycznej – ale wciąż trwała”
– stwierdził w liście.
Prezydent zadeklarował, że naród i państwo polskie nie spoczną „dopóki wszystkie doczesne szczątki naszych zamordowanych rodaków nie zostaną odnalezione i godnie pochowane”. „Nie ustaniemy także w staraniach, aby z jednej strony kaci, a z drugiej ofiary i pomagający prześladowanym sprawiedliwi zajęli należne im miejsca w pamięci historycznej Europy – odpowiednie do ich postaw i czynów” – wskazał.
Nawrocki zwrócił uwagę, że od czterech lat Ukraina zmaga się z rosyjskim agresorem.
„Rozumiemy, że dziś bardziej niż kiedykolwiek w relacjach polsko–ukraińskich potrzebne są współpraca, obopólne zrozumienie i szacunek; że w takich warunkach powinna dojrzewać i przynosić dobre owoce nasza autentyczna przyjaźń. Ale właśnie dlatego konsekwentnie powtarzamy słowa, które w 2009 roku na uroczystościach w Hucie Pieniackiej wypowiedział prezydent Lech Kaczyński: »Prawdziwa przyjaźń wymaga mówienia całej prawdy, także tej najtrudniejszej i najboleśniejszej«”
– napisał prezydent.
Podkreślił też, że 19 grudnia ub.r. gościł w Warszawie prezydenta Ukrainy Wołodymyra Zełenskiego, z którym – poza kwestiami politycznymi – rozmawiał o stosunkach między oboma narodami. „Uzyskałem wówczas zapewnienie o gotowości do współpracy w zakresie dalszych ekshumacji polskich ofiar ludobójczych zbrodni OUN–UPA – w tym deklarację, że 26 wniosków IPN przesłanych stronie ukraińskiej zostanie formalnie rozpatrzonych. Ująłem się również za polskimi wiernymi katolickiej parafii w Kijowie, którzy od 35 lat zabiegają o zwrot niszczejącego, zabytkowego kościoła pod wezwaniem św. Mikołaja” – wspomniał.
Prezydent przyznał, że z zadowoleniem przyjął wiadomość o zawartej w styczniu br. umowie bezpłatnego użyczenia tej świątyni miejscowej parafii katolickiej na okres 50 lat.
„Ufam również, że ubiegłoroczny pogrzeb ekshumowanych ofiar zbrodni w Puźnikach będzie pierwszą z długiego szeregu podobnych uroczystości – zgodnie z deklaracją ministra spraw zagranicznych Ukrainy, który również w styczniu bieżącego roku stwierdził, że »nie może być, nie powinno być i nie będzie żadnych przeszkód w ekshumacjach. (...) Wszystkie ofiary zasługują na cześć i pamięć«”
– dodał.
Według Nawrockiego, słowa te potwierdziła wydana 18 lutego ostateczna zgoda Ministerstwa Kultury Ukrainy na prace poszukiwawcze szczątków zamordowanych rodaków na terenie dawnej Huty Pieniackiej”. „Oczekuję także długofalowych, pozytywnych skutków ustawy, której projekt skierowałem do Sejmu 26 września 2025 roku. Na mocy tego aktu w Polsce karane będzie rozpowszechnianie fałszywych twierdzeń dotyczących zbrodni popełnionych przez członków i współpracowników Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów frakcji Bandery i Ukraińskiej Armii Powstańczej oraz innych ukraińskich formacji kolaborujących z III Rzeszą Niemiecką, a w szczególności na temat zbrodni ludobójstwa dokonanego na Polakach na Wołyniu. Ufam, że skłoni to do refleksji osoby odpowiedzialne za edukację i politykę historyczną zarówno w Polsce, jak i na Ukrainie” – podsumował.
