Wschodnia granica Estonii stała się popularną trasą do Rosji od czasu, gdy Finlandia zamknęła jesienią 2023 r. swoją długą granicę z Rosją. Helsinki argumentowały wówczas, że powodem tej decyzji było „zagrożenie dla bezpieczeństwa państwa wynikające ze sterowanej przez rosyjskie służby migracji”.
W poniedziałek władze Estonii podjęły taką samą decyzję, a jej bezpośrednią przyczyną była próba podpalenia fabryki dronów, które trafiają m.in. na Ukrainę. Estońskie służby podejrzewają, że stał za tym rosyjski wywiad wojskowy GRU. W związku z incydentem, o którym poinformowano w niedzielę, zatrzymano kilku obywateli Łotwy.
Profesor Jussi Laine, który zajmuje się interdyscyplinarnymi badaniami granicznymi na Uniwersytecie Finlandii Wschodniej, powiedział, że decyzja Estonii spowoduje wzrost znaczenia północnej trasy do i z Rosji, przez północną-wschodnią Norwegię. W regionie Finnmark czynne, choć funkcjonujące z ograniczeniami, jest przejście Storskog-Borisoglebsk (około 15 km od Kirkenes) w kierunku na Murmańsk. Stamtąd możliwy jest transport m.in. do Karelii, Moskwy, czy Petersburga. Od początku 2026 r. przez to najdalej na północ wysunięte przejście graniczne z Rosją w strefie Schengen odnotowano ponad 40 tys. przekroczeń granicy.
W Estonii natomiast w tym roku policja i straż graniczna zarejestrowały już ok. 760 tys. przekroczeń granicy z Rosją. W 2025 było ich ok. 1,1 mln. Najliczniejsze grupy to obywatele Estonii i Rosji, a najpopularniejszym przejściem jest przeprawa dla pieszych przez most graniczny w Narwie, gdzie większość mieszkańców jest rosyjskojęzyczna.
Według Lainego zamknięcie wschodniej granicy Estonii to jednak przede wszystkim „sygnał polityczny i akt symboliczny”, a nie skuteczny środek bezpieczeństwa. Przekonanie - argumentował na antenie Yle - że zamknięcie granicy wyeliminuje zagrożenie, jest błędne, ponieważ Rosja od dawna próbuje werbować do działań sabotażowych w różnych krajach Europy.
Czynne przejście graniczne z Rosją, choć również funkcjonujące z ograniczeniami, są jeszcze na Łotwie oraz na Litwie.