Wyniki badania opublikowano na łamach czasopisma naukowego „Heart, Lung and Circulation”. Pracę przygotował zespół badaczy z Adelaide University w Australii.
Semaglutyd jest substancją czynną stosowaną w lekach przeznaczonych dla osób z cukrzycą typu 2 oraz otyłością. Należy do grupy agonistów receptora GLP-1. Jego działanie polega przede wszystkim na ograniczaniu apetytu i wspomaganiu kontroli poziomu glukozy we krwi. W ostatnich latach preparaty zawierające tę substancję zyskały ogromną popularność ze względu na skuteczność w redukcji masy ciała.
Semaglutyd a ciąża. Naukowcy sprawdzili wpływ
Kwestia bezpieczeństwa stosowania semaglutydu jest szczególnie istotna w kontekście planowania ciąży. Redukcja nadmiernej masy ciała może bowiem zwiększać szanse kobiet na poczęcie dziecka. W rezultacie niektóre pacjentki mogą zajść w ciążę niespodziewanie, jeszcze w trakcie przyjmowania leku. Zanim dowiedzą się o swoim stanie, mogą więc przez pewien czas kontynuować terapię.
Właśnie dlatego naukowcy postanowili sprawdzić, jaki wpływ na rozwijający się płód może mieć ekspozycja na semaglutyd w czasie ciąży.
Eksperyment przeprowadzono na ciężarnych owcach. Badacze wykorzystali rezonans magnetyczny, aby ocenić pracę serca samic oraz przepływ krwi przez macicę przed podaniem substancji i po jej zastosowaniu. Dodatkowo pobierali próbki krwi od płodów, a także kontrolowali ich ciśnienie tętnicze i częstość pracy serca.
Zmniejszony przepływ krwi i mniej tlenu dla dziecka
Wyniki eksperymentu wykazały, że już w ciągu dwóch godzin od podania semaglutydu dochodziło do wyraźnego zmniejszenia ilości krwi pompowanej przez serce ciężarnych owiec. Zmianom tym towarzyszyło ograniczenie przepływu krwi do macicy, a także spadek poziomu tlenu u dziecka.
Autorzy badania zwracają uwagę, że odpowiednie zaopatrzenie w tlen ma zasadnicze znaczenie dla prawidłowego wzrostu i rozwoju dziecka. Zaobserwowane zmiany uznali więc za niepokojące i wymagające dalszych analiz.
Jednocześnie naukowcy podkreślają, że są to dopiero wstępne wyniki eksperymentu na zwierzętach. Nie można ich bezpośrednio odnosić do ludzi. Prof. Janna Morrison, jedna z autorek publikacji, zaznaczyła, że wciąż pozostaje wiele niewiadomych.
Nasze wyniki wskazują na potencjalne zagrożenie dla rozwoju płodu, ale nie wiemy jeszcze, czy te krótkotrwałe zmiany wpływają na jego wzrost, co dzieje się przy dłuższej ekspozycji na semaglutyd ani czy podobne efekty występują u ludzi
– wyjaśniono.
Kiedy należy odstawić semaglutyd przed ciążą?
Semaglutyd nie jest obecnie zalecany kobietom w ciąży. Zgodnie z zaleceniami należy zakończyć jego stosowanie co najmniej dwa miesiące przed planowanym poczęciem.
Problemem pozostają jednak sytuacje, w których kobieta zachodzi w ciążę, nie wiedząc jeszcze o swoim stanie, i przez pewien czas kontynuuje przyjmowanie preparatu. Część pacjentek może również obawiać się przerwania terapii. Powodem bywa ryzyko ponownego przyrostu masy ciała lub konieczność zmiany sposobu leczenia cukrzycy.
Naukowcy podkreślają, że konieczne są kolejne badania, które pozwolą dokładniej ocenić bezpieczeństwo stosowania semaglutydu w kontekście ciąży i rozwoju płodu.