Polskie dziedzictwo za granicą nie zawsze znajduje się w muzeach czy najbardziej znanych zabytkach. Często kryje się w miejscach mniej oczywistych: na cmentarzach, w świątyniach, parkach, kaplicach, prywatnych kolekcjach, lokalnych muzeach czy na tablicach umieszczonych na fasadach budynków. Choć wiele z tych obiektów nie funkcjonuje w powszechnej świadomości, razem tworzą wyjątkową mapę polskiej obecności w świecie.
Na tej mapie znajdują się zarówno miejsca szeroko rozpoznawalne, jak Cmentarz Na Rossie w Wilnie czy Polski Cmentarz Wojenny na Monte Cassino a także obiekty ukazujące mniej oczywiste wymiary polskiego dziedzictwa: zamek w Montrésor we Francji, Instytut Polski i Muzeum im. gen. Sikorskiego w Londynie, tablica upamiętniająca pobyt Fryderyka Chopina w Pradze czy pomniki słynnego niedźwiedzia‑żołnierza „Wojtka”. Obok nich są ślady skromniejsze, lecz równie cenne: pojedyncze inskrypcje, kaplice, pamiątki w lokalnych muzeach, dokumenty archiwalne czy pozostałości działalności polskich artystów, inżynierów, społeczników i emigrantów.
W konkursie mogą wziąć udział wszyscy, którzy podczas podróży, wakacyjnych wyjazdów, rodzinnych wizyt za granicą lub lokalnych poszukiwań dostrzegają polskie ślady. Zgłaszane obiekty mogą być zarówno monumentalne, jak i bardzo skromne: nagrobki, tablice pamiątkowe, kościoły, pałace, pomniki, dzieła sztuki czy ślady działalności polskich twórców i
społeczników.
To już czwarta edycja konkursu. W poprzednich odsłonach Instytut dostał kilka tysięcy zgłoszeń z kilkudziesięciu krajów. Nadesłane fotografie pokazują, jak różnorodne jest polskie dziedzictwo za granicą - uczestnicy przesyłają zdjęcia miejsc ze wszystkich kontynentów: od zabytków i cmentarzy, przez kościoły i pomniki, po mniej oczywiste ślady obecności Polaków. To pokazuje, jak wiele osób chce aktywnie uczestniczyć w odkrywaniu i dokumentowaniu polskich śladów za granicą - dodaje Aleksandra Dąbkowska, koordynatorka projektu.
Zasady udziału są proste: wystarczy odnaleźć obiekt związany z Polską za granicą, wykonać jego fotografię i przesłać ją za pośrednictwem formularza dostępnego w Bazie Polonika. Zachęcamy, by nie ograniczać się do samego zdjęcia, równie ważne są informacje o lokalizacji i nazwie obiektu, które pomagają w dalszej dokumentacji i badaniach. Dziedzictwo bez granic” pokazuje, że ochrona pamięci może zaczynać się od prostego gestu: uważnego spojrzenia, rozpoznania i przekazania informacji dalej. Każde zgłoszenie może stać się początkiem działań konserwatorskich, badań lub przywracania pamięci o obiektach zagrożonych zapomnieniem.
Na uczestników czekają atrakcyjne nagrody, w tym voucher na zagraniczną wycieczkę. Szczegółowe informacje o tegorocznej edycji konkursu będą dostępne od 1 lipca od godz. 9.00 na stronie Bazy Polonika: www.baza.polonika.pl/konkurs
