Rzecznik prasowy Instytutu Kultury Miejskiej (IKM) w Gdańsku Marta Bańka poinformowała we wtorek, że irlandzka poetka została nagrodzona za tom wierszy "O równowadze" w tłumaczeniu Magdy Heydel.
"Jurorzy docenili sposób, w jaki poetka podróżuje między różnymi kulturami, jej imponującą wiedzę o świecie oraz umiejętność mówienia językami różnych form poetyckich, w których pobrzmiewa zarówno fascynacja wyobraźnią ludową, jak i nowoczesną nauką"
- wyjaśniła rzeczniczka IKM.
Przewodniczący jury Krzysztof Czyżewski wskazał, że poezja Morrissey "poszukuje równowagi".
"Nie dla siebie, a dla świata, który wypadł z torów poddany pędowi podboju, społecznej atomizacji i wyobcowania. Zniewolenie dosięga nas poprzez gwałt na naturze, społeczną dezintegrację, wykluczenie mniej uprzywilejowanych i hierarchie wartości narzucane przez skorumpowanych konformizmem wobec władzy i bogactwa"
– powiedział, cytowany w komunikacie prasowym, Czyżewski.
Uroczystość wręczenia nagrody odbędzie się 31 sierpnia w Polskiej Filharmonii Bałtyckiej w Gdańsku, zaś otwarte spotkanie z laureatkami – poetką i jej tłumaczką – zaplanowano następnego dnia.
Nagrodę Europejski Poeta Wolności stanowi statuetka oraz 100 tys. zł. Uhonorowany zostanie także autorka przekładu zwycięskiego tomu, Magda Heydel. Otrzyma ona statuetkę i 20 tys. zł.
Sinéad Morrissey (1972) to jedna z najważniejszych dziś postaci sceny poetyckiej Irlandii, laureatka wielu nagród m.in. Nagrody im. T. S. Eliota oraz nagrody Forward Prize for Poetry – właśnie za tom „O równowadze”. Jest absolwentką Trinity College w Dublinie. Mieszkała przez pewien czas w Japonii i w Nowej Zelandii, a obecnie jest profesorką kreatywnego pisania na Uniwersytecie Newcastle. W Polsce do tej pory jej wiersze znane były z antologii „Sześć poetek irlandzkich”, wydanej w 2012 r. w wyborze i przekładzie Jerzego Jarniewicza.
"Poezja Morrissey jest poetycka par exellence, operuje nie tylko repertuarem form i technik, ale także całą gamą efektów sensualnych, odwołując się do zmysłów, a przez nie do intelektu, empatii i poczucia humoru czytelników. Jej wiersze, zanurzone w żywiole historii, nie zamykają się w nim, otwierając się na wielką przestrzeń wyobraźni i wolności myślenia"
– stwierdziła autorka przekładu zwycięskiego tomu, Magda Heydel.
Magda Heydel (1969) jest tłumaczką języka angielskiego. Pracuje na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie, gdzie kieruje Centrum Badań Przekładoznawczych oraz przekładoznawczymi studiami magisterskimi na Wydziale Polonistyki.
W jury tegorocznej edycji Nagrody Europejski Poeta Wolności zasiadali także, oprócz Krzysztofa Czyżewskiego, Paweł Huelle, Andrzej Jagodziński (sekretarz), Zbigniew Mikołejko, Stanisław Rosiek, Anda Rottenberg, Beata Stasińska i Olga Tokarczuk.
Do 6. Nagrody Literackiej Miasta Gdańska Europejski Poeta Wolności nominowanych było osiem tomów poezji:
Oprócz tomu, autorstwa Morrissey, były to: „Gęsia skóra”, Darko Cvijetić (Bośnia i Hercegowina), przekład: Miłosz Waligórski; „Czarne boisko”, Balsa Brković (Czarnogóra), przekład: Agnieszka Schreier; „Tobie wolno”, Zwiad Ratiani (Gruzja), przekład: Magda Nowakowska; „Po trzęsieniu” Jean Portante (Luksemburg), przekład: Wawrzyniec Brzozowski; „Właśnie:” Agne Żagrakalyte (Litwa), przekład: Agnieszka Rembiałkowska; „Wielkanoc”, Inga Gaile (Łotwa), przekład: Agnieszka Smarzewska oraz „Czterdzieści dni”, Antoine Cassar (Malta), przekład: Zuzanna Gawron.
Nagroda Literacka Europejski Poeta Wolności została ustanowiona przez Miasto Gdańsk w 2008 r. Przyznawaną co dwa lata nagrodę otrzymuje poeta z kraju europejskiego, który w najbardziej oryginalny sposób pisze o "wolności rozumianej w kategoriach osobistych, politycznych, religijnych oraz jako prawo do ekspresji intelektualnej, uczuciowej i zmysłowej".
W każdej edycji konkursu nominowani są autorzy z ośmiu europejskich państw. Wszystkie nominowane tomy poezji są następnie premierowo tłumaczone na język polski i publikowane.
W 2010 r. zwycięzcą pierwszej edycji konkursu został białoruski poeta Uładzimier Arłou za tom "Prom przez kanał La Manche" w przekładzie Adama Pomorskiego. Dwa lata później nagrodę zdobył niemiecki poeta Durs Gruenbein za tom "Mizantrop na Capri", który przetłumaczył Andrzej Kopacki. W 2014 r. konkurs tomem "Kanapa na rynku" (w tłumaczeniu Małgorzaty Wierzbickiej) zwyciężyła Dorta Jagić z Chorwacji. W 2016 r. konkurs wygrała Ana Blandiana z Rumunii za tomik poezji "Moja ojczyzna A4" w tłumaczeniu Joanny Kornaś-Warwas. W 2018 r. laur zdobyła poetka z Islandii Linda Vilhjalmsdottir (tłumacz Jacek Godek).
