- Po wielkości zamówienia można sądzić, że ZUS zmienia swoją działalność i przekształca się w firmę transportową – mówi taksówkarz z Wołomina. Szybko liczy swoje potrzeby paliwowe i wychodzi mu, że 2,5 mln l wystarczyłoby mu na 1700 lat wożenia taksówką pasażerów po tym podwarszawskim miasteczku.
Ale z paliwem nie ma żartów. – Takie są dwuletnie potrzeby Zakładu Ubezpieczeń Społecznych – zapewnia Jacek Dziekan. Wylicza, że flota samochodowa ZUS‑u ma 340 pojazdów, z tego 70 proc. to samochody z silnikami Diesla. Przejeżdżają one rocznie ok. 11 mln km. Średni przebieg na jeden pojazd wynosi ok. 30 tys. km, a średnie zużycie paliwa – ok. 11 l na 100 km.
Spośród 340 pojazdów 70 proc. stanowią samochody dostawcze, których zadaniem jest transport dokumentacji oraz druków urzędowych. ZUS-owskie dostawczaki wożą formularze, wnioski, poradniki i inne druki informacyjne do 325 placówek na terenie całego kraju.
Przewoźników dziwi wysokie spalanie aut z garażów ZUS‑u. Przedsiębiorca z Gostynina Paweł Węclewski zwraca uwagę, że laweta, którą wozi samochody, spala od 10 do 11 l na 100 km. Ford transit na 100-km dystansie zużywa ok. 7 l paliwa.
Dane przekazane przez Dziekana są zaskakujące dla zwykłego emeryta i rencisty. Można by sądzić, że ZUS podejmuje niemal nadludzkie wysiłki, by Polacy mogli odbierać należne im świadczenia. Z pobieżnych wyliczeń wynika, że kierowcy ZUS‑u tylko w ciągu jednego roku przejeżdżają trasę równą 15 podróżom na Księżyc i z powrotem. Gdyby samochody dostawcze ZUS‑u wyruszyły w podróż dookoła świata, okrążyłyby Ziemię niemal 280 razy.
Zakupy ZUS‑u mają także swój wymiar ekonomiczny. Do czasu rozstrzygnięcia przetargu nie wiadomo, ile ZUS wyda na zakup paliw. Gdyby za 1 litr zapłacono ok. 4,5 zł, to kwota sięgałaby 11 mln zł, a to równa się niemal 14 tys. najniższych rent i emerytur przyznawanych z tytułu całkowitej niezdolności do pracy. Oznacza to np. miesięczną rentę dla wszystkich mieszkańców Chełmży, niewielkiego miasta w woj. kujawsko-pomorskim.
Roberta Gwiazdowskiego, ekonomisty z Centrum im. Adama Smitha, nie dziwią wydatki ZUS‑u. W jego ocenie problem polega na tym, że system działania tej instytucji jest zbyt skomplikowany. Zwraca uwagę, że ustawowe zadania Zakładu Ubezpieczeń Społecznych zapisane są maczkiem na 16 stronach. Uproszczenie systemu obniżyłoby koszty ZUS‑u.
