Aż tak duży spadek tempa wzrostu PKB – z 3,5 proc. w pierwszym kwartale br. do poziomu 2,4 w drugim – jest zaskakujący. Wprawdzie oczekiwano, że polska gospodarka będzie się rozwijała nieco wolniej, ale przewidywano, że tempo wzrostu będzie bliskie 3 proc. Tymczasem spadek był o wiele większy. – Ponieważ zamierają inwestycje i słabnie popyt, w następnym kwartale wzrost PKB może sięgać najwyżej 1,5 proc. – przewiduje Janusz Szewczak, główny ekonomista Spółdzielczych Kas Oszczędnościowo-Kredytowych.
Pogarszająca się gwałtownie sytuacja nie zaskoczyła prof. Krzysztofa Rybińskiego, byłego wiceprezesa Narodowego Banku Polskiego. – Kiedy rok temu przestrzegałem, że w drugiej połowie 2012 r. polską gospodarkę czeka kryzys, inni optymistycznie zapowiadali, że będzie ona się rozwijała w tempie ponad 3 proc. PKB. Teraz wychodzi na moje – powiedział „Gazecie Polskiej Codziennie" Rybiński. Jego zdaniem dane GUS uznać trzeba za wyjątkowo słabe, bo przecież naszą gospodarkę w II kwartale miało napędzić Euro 2012. Okazuje się jednak, że zamiast obiecywanego rozwoju mamy bankructwa firm i coraz więcej bezrobotnych.
Niestety, perspektywy na przyszłość są fatalne. – W kolejnych kwartałach nie ma co liczyć na poprawę sytuacji. Nie tylko z uwagi na kryzys w Unii Europejskiej, ale przede wszystkim dlatego, że nie widać jakichkolwiek zmian w fiskalnej i gospodarczej polityce rządu – powiedział nam Ireneusz Jabłoński, ekspert Centrum im. Adama Smitha. Zwrócił też uwagę na słabnącego złotego. Choć jego kurs dla realnej gospodarki, czyli przedsiębiorstw, zwłaszcza tych działających na rynku wewnętrznym, nie ma większego znaczenia, to wpływa na finansowe zobowiązania państwa. – Kiedy złoty słabnie, powiększa to koszty obsługi długu publicznego – zauważył Jabłoński. A to oznacza problemy z budżetem państwa.
Pod koniec tego roku szykuje się katastrofa. – Jak zła jest sytuacja publicznych finansów, najlepiej świadczy realna groźba, że w październiku zabraknie w budżecie pieniędzy na emerytury. Bardzo niepokoi także sytuacja dochodów z podatków, bo mogą być niższe o 15–20 mld zł od zaplanowanych, zwłaszcza te z VAT-u i akcyzy – ostrzega Janusz Szewczak. Zwraca też uwagę, że zaraz wrzesień, a minister finansów nie ma nawet podstawowych założeń do budżetu na rok 2013. – Pod koniec bieżącego roku istnieje realna groźba załamania kursu złotego i wyceny polskich obligacji – dodaje.
Dalsze i to dramatyczne osłabianie się złotego przewiduje Krzysztof Rybiński. – Pod koniec roku euro i dolar będą kosztowały po 5 zł – zapowiada. Jeśli słabnący złoty pociągnie za sobą wzrost cen paliw, to późną jesienią mogą one kosztować nawet powyżej 6 zł, co skrajnie niekorzystnie wpłynie na koszty utrzymania oraz na koniunkturę gospodarczą. – W efekcie gwałtownie może wzrosnąć bezrobocie, szczególnie w służbie zdrowia i oświacie. Nie zdziwię się, jak na koniec roku wzrośnie nawet do 15 proc. – podsumował Szewczak.
