Do podziwiania tego spotkania nie potrzeba profesjonalnego sprzętu. Plejady można dostrzec gołym okiem, ale zdecydowanie ciekawiej prezentują się przez lornetkę. W jej polu widzenia zmieści się zarówno gromada gwiazd, jak i fragment tarczy Księżyca.
Plejady, nazywane również M45, to gromada otwarta licząca kilkaset gwiazd. Niektóre z nich są wystarczająco jasne, by zobaczyć je bez żadnego sprzętu, natomiast lornetka pozwala dostrzec ich znacznie więcej. To stosunkowo młode gwiazdy - mają około 100 milionów lat - i znajdują się mniej więcej 450 lat świetlnych od Ziemi.
Charakterystyczny układ Plejad sprawia, że czasami są mylone z Małym Wozem. To jednak zupełnie różne obiekty. Mały Wóz znajduje się w innej części nieba i zajmuje znacznie większy obszar.
Plejady mają swoją historię
Ta niewielka gromada gwiazd od wieków była inspiracją dla różnych kultur. Sama nazwa „Plejady” pochodzi z mitologii greckiej. Według jednej z opowieści były to córki Atlasa, które po śmierci swoich sióstr zostały przez Zeusa umieszczone na niebie. W innej wersji mitu przemieniono je w gwiazdy z rozpaczy po śmierci ich brata Hyasa.
Z Plejadami związana jest również historia o Orionie, który miał je ścigać. Co ciekawe, na nocnym niebie rzeczywiście znajdują się one w pobliżu gwiazdozbioru Oriona.
Swoje nazwy dla tej gromady mieli również Słowianie. W tradycji słowiańskiej określano je między innymi jako Dzieci Wołosa lub Wołosażory. W polskiej kulturze ludowej funkcjonowały natomiast nazwy takie jak Baby, Kurki czy Kokoszki. Mówiono na nie również „Sito” – ze względu na charakterystyczny wygląd grupy gwiazd przypominający otwory w sicie.
Jak obserwować Księżyc i Plejady?
30 września Księżyc będzie kilka dni po pełni, a oświetlone będzie około 79 proc. jego tarczy. Jasny Księżyc może utrudniać dostrzeżenie słabszych gwiazd, dlatego najlepszym rozwiązaniem będzie użycie lornetki.
Warto ustawić ją tak, aby w polu widzenia znalazły się Plejady oraz tylko część Księżyca. Wtedy kontrast pomiędzy jasną tarczą naszego naturalnego satelity a skupiskiem gwiazd będzie szczególnie efektowny.
Jeśli pogoda dopisze, środowy wieczór będzie więc dobrą okazją, żeby na chwilę oderwać wzrok od ziemi i spojrzeć w niebo.
