Wyszukiwanie

Wpisz co najmniej 3 znaki i wciśnij lupę
Polska

Olsztyn: NSA za ulicą komunistów

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną wojewody warmińsko-mazurskiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego uchylającego jego zarządzenie zastępcze o zmianie nazwy dawnej ul. Dąbrowszczaków w Olsztynie na ul. Erwina Kruka, mazurskiego poety i pisarza.

Autor:

Z informacji opublikowanej w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych wynika, że wyrok NSA w tej sprawie zapadł 15 listopada na posiedzeniu niejawnym, bez udziału stron. NSA oddalił wówczas skargę kasacyjną wojewody i zasądził od niego na rzecz gminy Olsztyn 240 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrok jest prawomocny.

Ani urząd wojewódzki, ani urząd miejski nie otrzymały jeszcze tego wyroku, a prawnicy obu instytucji dowiedzieli się o nim nieoficjalnie w czwartek. Rzeczniczka wojewody Bożena Ulewicz powiedziała, że urząd wojewódzki nie będzie komentować decyzji NSA.

Zdaniem radcy prawnego biura olsztyńskiej rady miasta Adriana Napiórkowskiego NSA rozpatrzył tę sprawę na posiedzeniu niejawnym, bo w swojej skardze wojewoda zrzekł się rozprawy, a gmina - w odpowiedzi na skargę - również nie zażądała przeprowadzenia rozprawy.

W zarządzeniu zastępczym z grudnia ub. roku wojewoda zmienił nazwę ul. Dąbrowszczaków w Olsztynie na ul. Erwina Kruka. Było to efektem realizacji ustawy o zakazie propagowania komunizmu lub innego ustroju totalitarnego. Zgodnie z prawem zmian nazw powinny dokonać samorządy, a jeśli tego nie zrobiły w wymaganym terminie, do zmiany nazw ma prawo wojewoda.

Od decyzji wojewody odwołała się jednak do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego rada miejska. Na początku kwietnia WSA uchylił zarządzenie zastępcze wojewody. Sąd uznał wówczas, że zarządzenie - jako akt administracyjny, powinno być odpowiednio uzasadnione. Natomiast - w ocenie WSA - wojewoda przytoczył jedynie opinię IPN o tym, że nazwa ul. Dąbrowszczaków symbolizuje komunizm, ale nie zawarł własnej oceny, dlaczego tę opinię podziela. Wobec tego WSA uznał, że nazwa ul. Dąbrowszczaków "nie wyczerpuje przesłanki wskazującej na symbolizowanie komunizmu".

Wyrok NSA, oddalający skargę kasacyjną wojewody, ostatecznie przywraca pierwotną nazwę ul. Dąbrowszczaków. Rzeczniczka Urzędu Miasta Olsztyna Marta Bartoszewicz powiedziała, że po otrzymaniu oficjalnego pisma z wyrokiem NSA taka zmiana zostanie wprowadzona do ewidencji gruntów i budynków. Następnie gmina zawiadomi o tym fakcie sąd, który zajmuje się prowadzeniem ksiąg wieczystych.

Jest to trzecia nazwa ulicy w Olsztynie przywrócona wyrokiem NSA. Na rozprawie w połowie listopada NSA uchylił wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie i zarządzenia wojewody, które zmieniały nazwę ul. prof. Stefana Poznańskiego na ul. prof. Antoniego Jutrzenki-Trzebiatowskiego oraz ul. Wincentego Pstrowskiego na ul. Żołnierzy 5. Wileńskiej Brygady Armii Krajowej.

W związku z tzw. ustawą dekomunizacyjną samorządy w województwie warmińsko-mazurskim samodzielnie zmieniły 106 nazw ulic w ustawowym terminie, czyli do 2 września ub. roku. Po upływie tego terminu nazwy sześciu ulic w Olsztynie i jednej w Dywitach zmienił wojewoda, wydając zarządzenia zastępcze.


Zdecydowana większość najwybitniejszych Dąbrowszczaków ma haniebne życiorysy. Stanisław Ulanowski - dowódca polskiego batalionu im. Jarosława Dąbrowskiego, stanowiącego trzon brygady - przez trzy lata szkolony był politycznie w Związku Sowieckim, działał we Francuskiej Parti Komunistycznej. Jego następca Wiktor Kuźnicki - także komunista - został po II wojnie światowej podpułkownikiem i komendantem wojewódzkim Milicji Obywatelskiej w Kielcach. Inny dowódca batalionu Józef Strzelczyk w międzywojniu planował zabójstwo polskiego policjanta, a po wyjściu z więzienia szkolił się politycznie w Sowietach. W 1941 r. napisał list do Stalina z prośbą o przyjęcie do Armii Czerwonej.

Komisarzem politycznym batalionu, którego tak broni stołeczna „GW”, był z kolei Stanisław Matuszczak, po II wojnie działający w Egzekutywie KW PZPR we Wrocławiu. Inny znany Dąbrowszczak, Grzegorz Dzierzgowski, po 1945 r. został typowym komunistycznym aparatczykiem (m.in. attaché handlowy ambasady PRL w Hanoi).

Wacław Komar po "wyzwoleniu" Polski trafił do Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego, Jan Rutkowski - został szefem zbrodniczej Informacji Wojskowej, a Józef Mrozek - pełnił funkcję szefa UB w Gdańsku, Szczecinie i Poznaniu.

Autor:

Źródło: niezalezna.pl, PAP

AKTUALNE PETYCJE

NAJNOWSZE Polska