13 maja 1901 roku urodził się Witold Pilecki – jeden z największych bohaterów polskiego podziemia. Dobrowolnie trafił do KL Auschwitz, gdzie stworzył ruch oporu i przekazywał światu informacje o zbrodniach Niemców. Po wojnie został skazany na śmierć przez komunistyczne władze.
Walczył o niepodległą Polskę
Pilecki pochodził z patriotycznej rodziny związanej z Kresami. Urodził się w Ołońcu na terenie dzisiejszej Rosji, dzieciństwo spędził jednak w Wilnie. Już jako młody człowiek angażował się w harcerstwo i walkę o niepodległość Polski.
Brał udział w wojnie polsko-bolszewickiej, walczył między innymi pod Grodnem i podczas Bitwy Warszawskiej. W II RP prowadził gospodarstwo rolne i służył jako oficer rezerwy kawalerii.
Dobrowolnie trafił do Auschwitz
Po wybuchu II wojny światowej walczył w kampanii wrześniowej, a później działał w konspiracji. W 1940 roku celowo dał się aresztować Niemcom, by przedostać się do KL Auschwitz.
W obozie stworzył Związek Organizacji Wojskowych – konspiracyjną siatkę ruchu oporu. Przekazywał również na zewnątrz informacje o niemieckich zbrodniach. Tak powstały słynne raporty Pileckiego, jedne z pierwszych świadectw ludobójstwa w Auschwitz.
W 1943 roku udało mu się uciec z obozu.
Powstanie Warszawskie i działalność po wojnie
Po ucieczce Pilecki dalej działał w Armii Krajowej. Walczył także w Powstaniu Warszawskim, początkowo jako zwykły żołnierz, później dowodził jednym z oddziałów zgrupowania Chrobry II.
Po wojnie, na rozkaz gen. Władysław Anders, wrócił do Polski i prowadził działalność wywiadowczą. Zbierał informacje o represjach wobec żołnierzy AK oraz działaniach komunistycznych władz.
Komunistyczny wyrok śmierci
W 1947 roku został aresztowany przez funkcjonariuszy Urzędu Bezpieczeństwa. Po brutalnym śledztwie oskarżono go między innymi o działalność szpiegowską na rzecz rządu RP na emigracji.
15 marca 1948 roku sąd wojskowy skazał go na karę śmierci. Ówczesny prezydent Bolesław Bierut nie skorzystał z prawa łaski.
Wyrok wykonano 25 maja 1948 roku w więzieniu przy ul. Rakowieckiej w Warszawie. Do dziś nie wiadomo dokładnie, gdzie został pochowany.
Bohater przywrócony pamięci
W czasach PRL informacje o działalności Pileckiego były objęte cenzurą. Dopiero po upadku komunizmu został oficjalnie uniewinniony.
W 1995 roku pośmiertnie odznaczono go Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, a w 2006 roku prezydent Lech Kaczyński nadał mu Order Orła Białego.
Dziś Witold Pilecki jest uznawany za jednego z symboli walki z totalitaryzmami XX wieku.
„Kochajcie ojczystą ziemię. Kochajcie swoją świętą wiarę i tradycję własnego Narodu. Wyrośnijcie na ludzi honoru, zawsze wierni uznanym przez siebie najwyższym wartościom, którym trzeba służyć całym swoim życiem.”
— Karol Nawrocki (@NawrockiKn) May 13, 2026
Dziś wspominamy 125. rocznicę urodzin Rotmistrza Witolda… pic.twitter.com/r4NNIahGqg
![Tusk mógłby wygrać wybory, ale... stracić władzę. Nowy sondaż zaskakuje [ZOBACZ]](https://files.niezalezna.tech/images/upload/2026/05/13/n_dfa51e08892b7bda702969b91267aa560cf5684eec50d156e1f571bd93521309_c.jpg?r=1,1)