Działania metropolity Sawy od lat budzą liczne kontrowersje m.in. z powodu kontaktów z rosyjskimi podmiotami. Choć Polski Autokefaliczny Kościół Prawosławny (PAKP) oficjalnie potępił zbrojną napaść na Ukrainę, to zajmuje bardzo krytyczne stanowisko wobec Prawosławnego Kościoła Ukrainy, który jest niezależny od Moskwy. W 2023 r. Sawa napisał list gratulacyjny do patriarchy Cyryla, w którym pisał m.in. o rosyjskiej cerkwi, która „lśniła duchowym odrodzeniem i służy przykładem dla innych". Później, po zmasowanej krytyce, przeprosił za list.
„Zostałeś wzmocniony mocą z wysokości”
Ostatnio patriarcha moskiewski Cyryl przesłał metropolicie warszawskiemu i całej Polski Sawie depeszę gratulacyjną z okazji 60. rocznicy przyjęcia przez niego tonsury monastycznej (tradycyjny obrzęd prawosławny) i święceń kapłańskich.
„Po otrzymaniu podczas obrzędów monastycznych imienia wielkiego serbskiego hierarchy, świętego Sawy, dzięki modlitwom tego sługi Bożego zostałeś wzmocniony mocą z wysokości (Łk 24,49) na wybranej przez siebie drodze i starałeś się we wszystkim być wzorem dla wiernych w mowie, w postępowaniu, w miłości, w duchu, w czystości (1 Tm 4,12)”.
– napisał patriarcha Cyryl.
„Bogate doświadczenie, które zdobyłeś, i talenty, którymi obdarzył cię Bóg, pomagają ci teraz pełnić wzniosłą i odpowiedzialną posługę prymatu dla zbawienia twojej trzody miłującej Chrystusa”.
– ocenił.
Kończąc swoje przesłanie, patriarcha Cyryl wyraził swoje życzenia.
„Niech Pan napełni twoją duszę pokojem i promienną radością, udzielając łaskawego wzmocnienia twoich sił cielesnych na długie lata”.
– podsumował Cyryl.
Putin i Cyryl
Kilka dni wcześniej Władimir Putin i patriarcha moskiewski Cyryl spotkali się z okazji 17. rocznicy intronizacji patriarchy na zwierzchnika Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego.
Putin złożył gratulacje patriarsze Cyrylowi z okazji rocznicy. Podkreślił, że „od czasu intronizacji patriarchy Cyryla, życie organizacyjne Kościoła uległo wzmocnieniu, parafie i struktury kościelne zostały wzmocnione”.
Patriarcha Cyryl podziękował Putinowi i odniósł się do obecnego modelu współpracy między Kościołem a państwem w Rosji, określając go jako wyjątkowy przypadek w historii chrześcijaństwa, szczególnie w kontekście Rosji. Patriarcha Cyryl stwierdził, że obecne relacje między Kościołem a państwem świadczą zarówno o właściwym podejściu państwa do Kościoła, jak i o poważanej pozycji Kościoła w społeczeństwie, oferującego duchowe wsparcie ludziom. Wyraził wdzięczność Putinowi i życzył mu „Bożej pomocy w kontynuowaniu pracy na rzecz dobra kraju i narodu”.
Rosyjskie powiązania i SB
Przypomnijmy, że – jak opisał w „Gazecie Polskiej” Grzegorz Wierzchołowski – niedługo przed rosyjską napaścią na Ukrainę przedstawiciele PAKP spotykali się z Rosjanami, a Fundacja Rosatomu, państwowego koncernu nuklearnego, sfinansowała m.in. ukończenie budowy i wnętrz warszawskiej cerkwi św. Sofii Mądrości Bożej.
Sawa został według akt IPN zarejestrowany w 1966 r. jako tajny współpracownik Służby Bezpieczeństwa o pseudonimie "Jurek". Z bezpieką miał współpracować aż do końca lat 80. i to bardzo gorliwie, charakteryzując kandydatów na biskupów („despota”, „intrygant”, „rozrabiaka”), krytykując ówczesnego metropolitę Bazylego (zresztą również współpracownika SB), donosząc na duchownych (m.in. o homoseksualnych skłonnościach).
Z kolei patriarcha Cyryl został wcześniej zdemaskowany jako agent KGB o pseudonimie "Michajłow".
![Zderzenie autobusów na Mazowszu. 15 osób rannych [ZDJĘCIA]](https://files.niezalezna.tech/images/upload/2026/02/11/n_50e3aa9989d9a97b667408fde72025a5ba6301ed484c8096cb0d8d893bd28403_c.jpg?r=1,1)
