We wrześniu ubiegłego roku szef MON Władysław Kosiniak-Kamysz chwalił się środkami, jakie Komisja Europejska przyznała Polsce w ramach programu preferencyjnych pożyczek SAFE. – Spośród 150 mld euro przeznaczonych na ten cel w nowym programie 43 mld 700 mln euro otrzyma Polska. To jest największa pula alokacji, największa kwota przekazana państwu członkowskiemu. O te pieniądze starało się 19 państw członkowskich – oznajmił wicepremier.
Opozycja ma obawy, że te środki zostaną wydane przede wszystkim we Francji i w Niemczech, rozwijając tamtejsze przemysły zbrojeniowe. Niedawno szef BBN, Sławomir Cenckiewicz, także wyraził wątpliwości co do zasadności przekierowania strumienia pieniędzy na uzbrojenie z USA i Korei na produkty unijne, czyli przeważnie niemieckie (najsilniejszy przemysł zbrojeniowy w UE mają Niemcy, więc to niemieckie firmy zarobią najwięcej na zamówieniach finansowanych z tych pożyczek).
Dzisiaj temat pojawił się w wieczornej rozmowie na antenie TV Republika. Rozgorzała dyskusja między gośćmi - Patrykiem Jakim, europosłem PiS, a Andrzejem Szeptyckim, wiceministrem nauki (Polska 2050).
- Obecnie [rządzący] chwalą się systemem SAFE, 43 mld euro, które nikt nie wie, na co ma zostać wydane, bo lista jest utajniona. Dlaczego jest utajniona? - pytał Patryk Jaki.
Szeptycki odparł, że widział tę listę podczas prac rządu.
- Na Słowacji, w internecie każdy może przeczytać. To jest 1/4 polskiego budżetu, mi się wydaje, że obywatele mają prawo wiedzieć, na co wydajecie pieniądze
- kontynuował Jaki.
- Myślę, że to w pierwszej kolejności pytanie do MON. Ja tę listę widziałem, gdy była przyjmowana na etapie prac rządu. Moim zdaniem, te pieniądze będą dobrze spożytkowane, bo w tej chwili to ogromna szansa dla polskiej obronności. Potrzebujemy nie tylko sprzętu, potrzebujemy projektów, infrastruktury, etc. To, że w ogóle udało się zaangażować UE w ten zupełnie nowy kierunek działalności, jakim jest działalność obronna, to sukces naszej prezydencji w 2025 r. - stwierdził Andrzej Szeptycki.
- Zanim ogłosimy sukces, to dobrze byłoby wiedzieć, dlaczego ta lista jest utajniona i co tam właściwie jest. (...) Ja mam przypuszczenie, dlaczego jest utajniona. (…) Moim zdaniem, jeśli ktoś utajnia listę projektów, to dlatego, żeby nie toczyła się na ten temat debata publiczna. A jeśli ktoś się boi, żeby na jakiś temat toczyła się debata publiczna, to prawdopodobnie dlatego, że są tam projekty kontrowersyjne, które nie będą się podobały Polakom. Intuicja mi podpowiada, że chodzi o projekty wspólne z naszymi zachodnimi sąsiadami. A jeśli pan to widział, to może pan potwierdzić lub zaprzeczyć - ripostował europoseł PiS.
Szeptycki zasłonił się tym, że lista jest niejawna i nie może się na jej temat wypowiadać.
- Wiem, ale kwestionuję tę decyzję. To 43 mld euro, za które i tak będziemy płacili wszyscy, wiec skoro Polacy za coś płacą, to mają prawo do transparentności. (…) Nie ma się co chwalić tym, że pieniądze zostały wydane, tylko tym, na co zostały wydane. (...) Wszystkie scenariusze muszą być brane pod uwagę i po to kupujemy ten sprzęt, nie po to, by go pokazywać na defiladach, tylko po to, żeby odstrzał i miał możliwość realnego działania. Gdyby naprawdę mieli się czym pochwalić, nie ukrywali by tej listy
- spuentował Patryk Jaki.
