Mediatekę, czyli multimedialne archiwum historii mówionej, gromadzące nagrania ze wspomnieniami mieszkańców Białegostoku, prowadzi od 2010 ro. miejskie Centrum im. Ludwika Zamenhofa (CLZ). Do tej pory - jak poinformowano na konferencji prasowej - udało się zgromadzić blisko 300 relacji białostoczan i ponad 13 tys. zdigitalizowanych materiałów: dokumentów, fotografii i pamiątek.
Pierwsze wywiady i archiwalia udostępniono w ramach "e-Mediateka CLZ" w ubiegłym roku, w sumie 80 wywiadów i ponad 2 tys. fotografii i dokumentów. To m.in. wspomnienia najstarszych białostoczan, historie związane z Bojarami, czyli jedną z najstarszych i najbarwniejszych dzielnic Białegostoku. To także wspomnienia lokalnych społeczności np. białostockich esperantystów, czyli ludzi uczących się języka esperanto, którego twórca, Ludwik Zamenhof, urodził się w tym mieście. Najstarsze udostępnione materiały pochodzą z końca XIX w.
Jak mówił Mariusz Bieciuk z CLZ, obecnie instytucja rozpoczęła kolejną odsłonę projektu, która potrwa do końca przyszłego roku. Dodał, że będą udostępnione wywiady i fotografie, które powstały na przestrzeni ostatnich stu lat.
50 wywiadów będzie można obejrzeć w internecie jeszcze w tym roku. To relacje biograficzne, które dotyczą ogólnie historii Białegostoku, ale też np. zwyczajów ślubnych zawieranych przez wiernych różnych wyznań. Będą to też wywiady z osobami należącymi do lokalnych społeczności jak zawodnicy drużyny futbolu amerykańskiego Lowlanders Białystok czy białostockimi żeglarzami.
Także w tym roku udostępnionych zostanie także tysiąc fotografii, które będą dotyczyły m.in. okresu PRL. CLZ otrzymał duże zbiory fotografii z połowy lat 60. ubiegłego wieku, gdzie osoba bardzo dokładnie uwieczniała, różne sytuacje i miejsca, w których była. Kolejne archiwalia będą pojawiać się sukcesywnie.
Materiały będą uzupełnione o metadane jak transkrypcje nagrań, opisy fotografii i słowa kluczowe, które ułatwią korzystanie i wyszukiwanie ich. Materiały będą też dostosowane do potrzeb osób z niepełnosprawnościami, a nagrania będą miały aduiodeskrypcję. Wywiady i archiwalia są sukcesywnie tłumaczone na język angielski, większość z nich ma być też przetłumaczona na język esperanto.
Dodatkowo na stronie internetowej będą udostępniane konspekty zajęć dla nauczycieli. Pierwsze, które dotyczą poprzednich wywiadów i archiwaliów, są już gotowe i można je pobierać.
Ważną częścią obecnego projektu będą warsztaty edukacyjne, które ruszą w październiku. Zdaniem Bieciuka Mediateka ma "duży potencjał edukacyjny", stąd pomysł, by organizować warsztaty dla młodzieży szkolnej z wykorzystaniem materiałów archiwalnych jak wspomnienia, stare mapy czy fotografie, żeby - jak dodał - "pokazać młodzieży historię w bliższy dla niej sposób". Powiedział, że instytucja chce w ten sposób pokazać młodym ludziom, że historia nie musi być tylko podręcznikiem, a może być bardziej otwarta.
W ramach projektu Centrum współpracuje z Ośrodkiem Karta oraz Książnicą Podlaską im. Łukasza Górnickiego w Białymstoku. Jak mówiła w czwartek na konferencji prasowej zastępczyni dyrektor Książnicy Podlaskiej Dorota Łuckiewicz, dzięki tej współpracy materiały z "e-Mediateki" trafią do szerszego grona odbiorców, będą udostępnione na platformie "Podlaska Biblioteka Cyfrowa", która - jak dodała Łuckiewicz - ma 42 mln użytkowników.
"e-Mediateka CLZ" to projekt dofinansowany już po raz drugi przez ministerstwo kultury. Materiały udostępnione na stronie internetowej projektu mogą być wykorzystywane w celach niekomercyjnych przez wszystkich. Bieciuk mówił, że chodzi o to, aby te materiały "żyły", a - jak dodał - mogą być wykorzystane np. przy organizacji spaceru, warsztatów czy jakiegoś projektu.
