W kwietniu weszła w życie tzw. ustawa żłobkowa, która miała częściowo rozwiązać problem braku miejsc w żłobkach przez ustanowienie m.in. dziennego opiekuna czy klubików dziecięcych oraz ułatwienia przy zakładaniu nowych placówek.
MPiPS, któremu obecnie podlegają żłobki, przyznał z rządowego programu „Maluch” dotacje na kwotę blisko 20 mln zł na tworzenie nowych miejsc opieki dla najmłodszych dzieci. Pieniądze trafiły do 104 gmin, dzięki nim przybyć miało w sumie ponad 4,5 tys. miejsc, czyli będzie ich o 14 proc. więcej w porównaniu z 2010 r.
W Warszawie mimo uruchomienia kolejnych placówek wciąż brakuje miejsc dla ponad 6 tys. Maluchów. Niewiele osób zainteresowało się tworzeniem klubików lub pracą opiekuna dziennego. Nie ruszyły kursy uprawniające do podjęcia tej pracy. Od czasu wejścia w życie ustawy w Warszawie nie powstał żaden przyzakładowy żłobek.
Stołeczne żłobki mają łącznie 4360 miejsc; 170 dzieci korzysta z placówek niepublicznych (obecnie zarejestrowane są cztery).
Od września w stolicy wzrosły opłaty za żłobek - za pobyt miesięczny dziecka w placówce rodzice płacą nieco ponad 374 zł, do tego 5,95 zł dzienne za żywienie. Wcześniej za żłobek płaciło się niecałe 200 zł. W Warszawie opiekun dzienny będzie mógł zarobić maksymalnie 2,5 tys. zł brutto. Opłata za pobyt dziecka u opiekuna będzie taka jak za żłobek.
W Krakowie w 22 żłobkach samorządowych i w placówkach prywatnych jest 1845 miejsc. Liczba oczekujących waha się od 1,5 tys. do 3 tys. Miasto wykupiło dodatkowe 45 miejsc w trzech niepublicznych klubikach dziecięcych; podpisane z nimi umowy obowiązują do końca grudnia.
Od kwietnia nie został zarejestrowany żaden nowy podmiot prywatny prowadzący żłobek czy klub dziecięcy. Ogłoszenie dotyczące dziennych opiekunów i dotacji dla klubów dziecięcych i żłobków nie spotkało się z dużym zainteresowaniem - wpłynęło pięć wypełnionych ankiet, dlatego termin ich nadsyłania został przedłużony do końca września. Wynagrodzenie dziennego opiekuna w Krakowie ma wynieść 3,50 zł za godzinę opieki nad jednym dzieckiem, czyli maksymalnie ok. 2,8 tys. zł miesięcznie.
W liczącej niemal 250 tys. mieszkańców Gdyni działa jeden publiczny żłobek, w którym miesięczna opłata (z wyżywieniem) wynosi nieco ponad 410 zł. Żłobek posiada filię, wraz z którą zapewnia opiekę 140 dzieciom. Ok. 100 kolejnych jest zapisanych na listę oczekujących. W mieście działa ok. 130 prywatnych placówek zajmujących się opieką nad małymi dziećmi, w tym jeden prywatny żłobek; miasto nie dopłaca do pobytu dzieci w tej placówce.
W Gdańsku liczącym prawie 460 tys. mieszkańców działa dziewięć żłobków dysponujących 651 miejscami, z czego 101 przybyło we wrześniu. Gdańsk, jako jedyne miasto w regionie, złożył wniosek o dofinansowanie z programu „Maluch” wszystkich swoich dziewięciu placówek i uzyskał ponad 161,5 tys. zł. Na liście oczekujących na miejsca w żłobkach jest jednak nadal ok. tysiąca dzieci. W Gdańsku nie ma jeszcze klubików dziecięcych ani opiekunów dziennych. Do czerwca opłata stała w gdańskich publicznych żłobkach wynosiła 230 zł plus koszty wyżywienia. Obecnie wynosi 332 zł.
W Szczecinie do żłobków uczęszcza 771 dzieci, na miejsce czeka 468. Opłaty nie wzrosły – wynoszą 270 zł za pobyt w żłobku jednozmianowym i 300 zł za pobyt w żłobku dwuzmianowym. Placówki prywatne funkcjonują w mieście, ale dotychczas nie zgłosiły wniosku o wpis do rejestru, więc nie wiadomo, iloma miejscami dysponują, nie mogą tez liczyć na dopłaty z miejskiej kasy.
W Poznaniu trwają konsultacje z mieszkańcami w sprawie opieki nad małymi dziećmi i dopiero po ich zakończeniu zapadną konkretne decyzje.
Obecnie w Poznaniu jest 965 miejsc w publicznych żłobkach, potrzeby miasta szacowane są na ok. 1,8 tys. miejsc. Nie zarejestrowano żadnego klubu dziecięcego czy opiekunów dziennych. W najbliższym czasie w istniejących placówkach przybędzie 247 miejsc dzięki dofinansowaniu z programu „Maluch”. Poznań na razie nie podniósł opłat za żłobki.
