We wtorek przed rozpoczęciem trzydniowego posiedzenia Sejmu marszałek powiadomił, że dzień wcześniej podjął decyzję, by w związku upływem 23 lipca kadencji obecnego RPO rozpocząć procedurę naboru na nowego rzecznika.
Kandydatury do 23 czerwca
Czarzasty podkreślił, że uprawnieni do zgłaszania kandydatur to marszałek Sejmu lub grupa 35 posłów. Można zgłaszać te kandydatury do dnia 23 czerwca 2026 roku.
Zgodnie z ustawą funkcję tę może pełnić obywatel polski wyróżniający się wiedzą prawniczą, doświadczeniem zawodowym oraz wysokim autorytetem ze względu na swe walory moralne i wrażliwość społeczną.
Rzecznika powołuje Sejm za zgodą Senatu na wniosek marszałka Sejmu albo grupy 35 posłów. Szczegółowy tryb zgłaszania kandydatów na RPO określa uchwała Sejmu. Uchwałę Sejmu o powołaniu rzecznika marszałek Sejmu przesyła niezwłocznie marszałkowi Senatu. Senat ma miesiąc na podjęcie uchwały w sprawie wyrażenia zgody na powołanie rzecznika.
Kadencja RPO trwa pięć lat, licząc od dnia złożenia ślubowania przed Sejmem. Ta sama osoba nie może być rzecznikiem więcej niż przez dwie kadencje.
Prof. Wiącek został rzecznikiem praw obywatelskich 23 lipca 2021 roku, przy szóstej próbie wyłonienia nowego RPO po tym, jak 9 września 2020 r. upłynęła 5-letnia kadencja Adama Bodnara. Wcześniej dwukrotnie Sejm nie poparł kandydatury mec. Zuzanny Rudzińskiej-Bluszcz. Na wybór kolejnych kandydatów - posłów PiS Piotra Wawrzyka i Bartłomieja Wróblewskiego oraz senator niezależnej Lidii Staroń nie zgodził się Senat.
