I pewnie bym o tym nie pisał, gdyby nie fakt kolejnego internetowego wzmożenia związanego z komputerowo wygenerowanym przez brazylijskiego grafika Átilę Soaresa da Costa Filho, który na podstawie wizerunku z Całunu Turyńskiego miał zrekonstruować wizerunek Maryi. Jego zdaniem efekt ma być piorunujący. „[Maryja] posiada silne, ale i wzniosłe oblicze; oblicze kobiety w dramatyczny sposób związanej z misją i ofiarą Zbawiciela, (…) Jej Syna. Maryja jest chwałą, ale też bólem, całkowitym oddaniem” – mówi o swoim dziele grafik. Nie, nie zamierzam z nim polemizować. Mam tylko wrażenie, że jeśli w Kościele ukształtował się przez wieki ikoniczny sposób ukazywania Maryi, jeśli został opracowany do tego nie tylko kanon, ale i głęboka teologia, to grafika komputerowa niewiele do tego może wnieść. Ikona ma nie tyle zaspokajać naszą ciekawość, ile stawać się miejscem Bożej Obecności, obecności świętych w świecie. Grafika komputerowa tego zadania nie spełnia i spełniać nie może, bo nie jest przemodlona, przemedytowana, nie jest wzbogacona wiekami teologicznej i mistycznej pracy. Trudno mi też uciec od wrażenia, że Maryja z tego nowego wizerunku jakoś dziwnie przypomina współczesny ideał piękna. I znowu nic w tym nowego, tak było zawsze, ale w dziełach prawdziwie religijnych, szczególnie w ikonach, ten ideał był jednak zakryty kanonem, formą, która odsyłała do czegoś więcej, a nie skupiała się na czysto ludzkim pięknie (które zawsze jest umocowane w naszych subiektywnych i czasowo zmiennych kryteriach estetycznych). I z tego właśnie powodu pozostaję przy Matce Bożej Włodzimierskiej, przy Ikonie Częstochowskiej. To będą dla mnie zawsze obrazy Matki.
Komputerowa generowana Matka?
Na biurku mam niewielką ikonę Matki Bożej Włodzimierskiej. Dawno temu dostałem ją od arcybiskupa Józefa Michalika i została. To chyba mój ukochany wizerunek Bogurodzicy. Jezus przytulający się policzkiem do Matki, Jej spojrzenie skierowane w naszym kierunku. Miłość wpisana w oczy. Nic więcej nie potrzeba.
