Zmarszczki – dlaczego powstają? Kiedy skóra traci elastyczność?

Co wiemy o kolagenie?

Do 25. roku życia skóra wytwarza dużą ilość kolagenu i kwasu hialuronowego. Po tym okresie skóra zaczyna wiotczeć oraz przesusza się. Kolagen występuje naturalnie w organizmie. Stanowi 30% białek i jest budulcem skóry, chrząstek, ścięgien, kości i rogówki oka. W okresie menopauzalnym poziom kolagenu zmniejsza się aż o 30%. Dodatkowo kolagen nadal produkowany w skórze staje się gorszej jakości. Jego włókna są krótsze, skręcone i przez to słabsze.

Między 30-40. rokiem życia zmarszczki zaczynają się utrwalać. A już w okresie menopauzy niszczą się substancje odpowiedzialne za jędrność i elastyczność skóry. Zmarszczki stają się widoczne. Po menopauzie skóra jest cienka, a zmarszczki utrwalone. 

Przyczyny pojawienia się zmarszczek:

• wiotczenie skóry
• zaburzenie bariery hydrolipidowej (warstwy ochronnej)
• przesuszenie

Ludzki organizm wyróżnia 28 typów kolagenu. Dla wyglądu i kondycji skóry najważniejsze są:

• kolagen typu I (zwany kolagenem młodości) – odpowiedzialny za gęste usieciowanie skóry właściwej. Stanowi 80-90% skóry właściwej.
• kolagen typu III (tzw. baby collagen) – stanowi 8-12% skóry właściwej.
• kolagen typu IV i VII – są ważnymi składnikami połączenia skórno-naskórkowego. 

Czynniki przyspieszające starzenie się skóry 

• promieniowanie UV, czego największy wpływ na stres oksydacyjny komórek ma ultradługie promieniowanie UVA (uważa się, że aż w 80% wpływa ono na przedwczesne starzenie się skóry)
• zanieczyszczenia środowiska, smog
• palenie tytoniu
• nieprawidłowa dieta oparta na produktach wysokoprzetworzonych
• stres i niedobór snu

Zmniejszenie ilości kolagenu wraz z upływem wieku powoduje pogłębienie się bruzd, zmarszczek oraz utratę owalu twarzy. Skóra staje się zwiotczała, bruzdy nosowo-wargowe są bardziej widoczne, a policzki zaczynają opadać, tworząc tzw. chomiki.

Do tych zmian dochodzi utrata kwasu hialuronowego ze skóry.

Ważne: Między 25. a 50. rokiem życia poziom kwasu hialuronowego obniża się o połowę.

Kwas hialuronowy odpowiedzialny jest za nawilżenie i wypełnienie skóry, z kolei jego brak powoduje pogłębienie się zmarszczek i większą widoczność „siateczki” na powierzchni skóry.

Jakie są rodzaje zmarszczek?

Zmarszczki są naturalnym fizjologicznym procesem starzenia się komórek skóry. Z wiekiem pojawiają się zagłębienia, bruzdy i linie na skórze. 

W pierwszej kolejności zmarszczki pojawiają się w miejscach o szczególnie cienkiej tkance podskórnej, czyli wokół oczu, na czole, dekolcie, grzbiecie dłoni. 

Rozróżniamy następujące rodzaje zmarszczek:

• płytkie (powierzchniowe) – nie przekraczają 0,05 mm głębokości, np. kurze łapki wokół oczu
• głębokie – zauważalne jako pionowe lub poziome bruzdy i linie

Zmarszczki dzielimy na 4 główne kategorie:

• zmarszczki o charakterze grawitacyjnym (fałdy skóry)
• zmarszczki mimiczne
• zmarszczki posłoneczne wywołane przez fotostarzenie się skóry
• zmarszczki związane ze starzeniem hormonalnym

Zmarszczki o charakterze grawitacyjnym

Zmarszczki grawitacyjne pojawiają się około 40-45. roku życia. Skóra staje się wówczas wiotka i zaczyna „obwisać”.  Szczególnie zauważalne stają się w okresie menopauzy.
Zaliczamy: 

• zmarszczki marionetki (od kącików ust w dół twarzy), zwane również zmarszczkami smutku – pojawiają się pod wpływem opadania policzków
• bruzdy nosowo-wargowe
• opadające powieki i zmianę kształtu oka; 
• doliny łez, czyli zagłębienie od wewnętrznego kącika oka do dołu policzka; 
• zmarszczki na szyi, zwłaszcza poziome, tzw. obręcze Wenus
• By zapobiegać zmarszczkom grawitacyjnym, możesz stosować produkty pobudzające skórę do produkcji włókien kolagenowych i zawierające kwas hialuronowy. 

Zmarszczki mimiczne

Zmarszczki mimiczne mają związek z pracą mięśni twarzy i zależą od stopnia ekspresji. Mogą być widoczne już u młodych osób, jednak z wiekiem stają się głębsze. 

Do zmarszczek mimicznych zaliczamy:

• zmarszczki palacza – pionowe linie nad ustami biegnące od nosa do warg; są szczególnie widoczne u osób z brakami w uzębieniu lub u zawodowych muzyków grających np. na flecie
• lwia zmarszczka – zazwyczaj dwie lub trzy pionowe głębokie zmarszczki przecinające czoło pomiędzy brwiami i nadające twarzy „groźny” wygląd
• kurze łapki – drobne zmarszczki w kącikach oczu; powstają w wyniku mrużenia oczu i śmiechu
• linie poprzeczne czoła – zazwyczaj trzy lub więcej linii; początkowo są widoczne przy unoszeniu brwi, a z czasem stale
• zmarszczki królicze – poprzeczne linie u nasady nosa
• zmarszczki pod oczami – występują w miejscach, w których skóra jest szczególnie cienka

Zmarszczki posłoneczne wywołane przez fotostarzenie się skóry

Fotostarzenie się skóry ma związek ze szkodliwym wpływem promieniowania UV. W wyniku czego pojawiają się również przebarwienia oraz pogłębiają się zmarszczki elastotyczne.

Zmarszczki o podłożu hormonalnym

Zmarszczki powstające z powodu zmian hormonalnych w organizmie (zwłaszcza tych związanych z menopauzą) to zmarszczki atroficzne. Są to delikatne, bibułkowate, niczym siateczka na skórze zmarszczki. 

Jak pomóc skórze zmniejszać zmarszczki?

Zmarszczki pojawiające się na skórze twarzy czy rąk to naturalny proces fizjologiczny. Jedynie co można zrobić to pomóc skórze zachować jak najdłużej elastyczności oraz redukować te istniejące już. 
Jedynym sposobem za zachowanie młodego wyglądu skóry, jest stosowanie w codziennej pielęgnacji kremu ochronnego przed promieniowaniem UV. 

Używając kosmetyków do produkcji kolagenu należy szukać w składzie peptydów i witaminy C. Pamiętajmy również o uelastycznieniu i nawilżaniu skóry za pomocą kwasu hialuronowego. 

W pielęgnacji skóry przeciwzmarszczkowej należy pamiętać o:

• produkt chroniący przed promieniowaniem UV
• serum o działaniu celowym - serum przeciwzmarszczkowe z kwasem hialuronowym, serum rozjaśniające i przywracające skórze blask z witaminą C, serum redukujące przebarwienia z niacynamidem lub serum korygujące zmarszczki z retinolem
• krem stymulujący syntezę kolagenu