Kurki (pieprznik jadalny) - gdzie rosną?
Pieprznik jadalny to bardzo pospolity gatunek. Lubią zarówno gleby piaszczyste, pokryte tylko opadłymi igłami sosny lub świerka, jak i mszyste siedliska lasów mieszanych.
Dla grzyba nie ma to większego znaczenia. On musi mieć kontakt z korzeniami drzewa, utworzyć mykoryzę i w ciepłe wilgotne dni po obfitych deszczach wykształcić całe rodziny młodych owocników.
Kurki – wartości odżywcze i właściwości
Kurki mają dużą zawartość wody, co powoduje, że są niskokaloryczne. 100 g świeżych grzybów dostarcza około 60 kcal. Mają dość dużą zawartość wartościowego białka, błonnika, beta-karotenu oraz witamin z grupy B, szczególnie witaminy B1.
Dodatkowymi prozdrowotnymi związkami zawartymi w pieprzniku jadalnym są związki fenolowe o silnym właściwościach przeciwutleniających, zdolnych do ochrony przed wolnymi rodnikami. Są nieocenionym składnikiem zdrowej diety, szczególnie w sezonie letnio-jesiennym.
Oto kilka właściwości zdrowotnych kurków:
1. Źródło składników odżywczych: Kurki są bogate w składniki odżywcze, takie jak witaminy (zwłaszcza witamina D, witamina B2, witamina B3) i minerały (takie jak potas, miedź, fosfor). Witamina D jest szczególnie ważna dla zdrowych kości i układu odpornościowego.
2. Przeciwutleniacze: Kurki zawierają przeciwutleniacze, które pomagają zwalczać działanie wolnych rodników w organizmie. Przeciwutleniacze pomagają w ochronie komórek przed uszkodzeniem i mogą wspierać zdrowie serca oraz ogólną odporność organizmu.
3. Wspomaganie układu odpornościowego: Składniki odżywcze obecne w kulkach mogą pomóc w wzmocnieniu układu odpornościowego. Witaminy i minerały, takie jak witamina C i potas, są ważne dla prawidłowego funkcjonowania układu odpornościowego i mogą pomagać w zwalczaniu infekcji.
4. Zawartość błonnika: Kurki są źródłem błonnika, który jest ważny dla zdrowia przewodu pokarmowego. Błonnik może pomóc w utrzymaniu prawidłowego trawienia, regulacji poziomu glukozy we krwi oraz utrzymaniu uczucia sytości.
5. Potencjalne właściwości przeciwnowotworowe: Badania sugerują, że niektóre składniki obecne w kulkach, takie jak przeciwutleniacze i polisacharydy, mogą mieć potencjalne działanie przeciwnowotworowe. Jednak potrzebne są dalsze badania, aby potwierdzić te efekty.
Kurki - jak je przyrządzić?
Jak przyrządzić kurki? Kurki można przygotowywać na wiele różnych sposobów. Mogą stanowić dodatek do głównego dania - wystarczy podsmażyć je z cebulą i zagęścić śmietaną, by przyrządzić smakowity sos. Kurki to także ważny i smakowity składnik sałatki, makaronu,omletu, risotto, zapiekanki, gulaszu, jajecznicy czy zupy.
Jeśli ktoś ma ochotę na eksperymenty w kuchni, może spróbować przygotować boeuf Strogonow, którego kurki są klasycznym składnikiem. Grzyby te można też zakisić, zamarynować (są bardzo chrupkie) lub umieścić w tortilli lub carpaccio.
Pamiętajmy, by przed przyrządzeniem kurek dokładnie je oczyścić. Wystarczy je wrzucić do dużej miski, zasypać łyżeczką soli i zalać wrzątkiem. Gdy już wszelki brud z grzybów opadnie na dno miski, można je z niej wyjąć i starannie wysuszyć. Dzięki temu prostemu przygotowaniu kurki nie będą się później kruszyć podczas siekania, pieczenia, smażenia. A jeśli chodzi o samo smażenie kurek - nie można robić tego zbyt długo, ponieważ stają się gumowate. Lepiej niż tradycyjna patelnia sprawdzi się w przypadku tych grzybów wok.
Kurki – kto nie powinien ich jeść?
Jakie są przeciwskazania do jedzenia kurek? Kurek nie powinny jeść osoby mające problemy z funkcjonowaniem układu trawiennego – w związku z zawartością chityny, dość długo zalegają w żołądku i są ciężkostrawne. Z tego powodu pieprznik nie jest odpowiednim składnikiem diety dla dzieci do lat 7 oraz osób starszych i z chorym przewodem pokarmowym.
Kurki (pieprznik jadalny) a lisówka pomarańczowa
Kurki można pomylić z łudząco do nich podobną lisówką pomarańczową. Występuje na tych samych stanowiskach, co i kurka, ale częściej przy pniakach lub nawet na bardzo starym, zmurszałym drewnie niż na ściółce.
Jest od kurek nieco „chudsza”. Poza tym zamiast listewek, jak u pieprznika, ma cienkie blaszki wyraźnie zbiegające po trzonie.
Wystarczy dotknąć owocnika, by przekonać się, że nie mamy do czynienia z pieprznikiem. Lisówka jest znacznie mniej zbita, nie ma sztywności typowej dla kurki, jest elastyczna i miękka.
Co więcej, nie jest jadalna, bywa nawet uważana przez wielu za trującą, zawiera bowiem liczne metabolity, powodujące u człowieka zaburzenia jelitowe, a u osób wrażliwych – nawet silne odwodnienie.