Powołany został na żądanie Rosji, Prus i Austrii, aby zatwierdzić traktat rozbiorowy podpisany przez te państwa 5 sierpnia 1772 r. w Petersburgu. Przedstawiciele zaborców utworzyli w Warszawie specjalny fundusz korupcyjny, aby kupić głosy posłów i senatorów. Opłaceni zdrajcy szybko zawiązali konfederację, aby sejmu nie można było zerwać. Jej marszałkiem i jednocześnie prowadzącym obrady sejmu został Adam Poniński, duszą, sercem i sakiewką zaprzedany Rosji. Jego stała roczna pensja wynosiła 24 tys. dukatów.
Pod Zamkiem stanęło rosyjskie wojsko, aby nic nie zakłóciło „porządku”. Opozycja pod wodzą Tadeusza Reytana została całkowicie zastraszona, a niektórzy senatorowie wywiezieni na Sybir. Jeden z dramatycznych momentów obrad uchwycił na obrazie „Rejtan – upadek Polski” Jan Matejko. Reytan, poseł z Nowogrodu, dostał od sejmiku ziemi nowogródzkiej taką instrukcję postępowania podczas sejmu: „Bronić całości Polski z narażeniem życia i mienia”.
Pozostając wierny tejże instrukcji, usiłował zapobiec podpisaniu przez posłów zgody na rozbiór i zagrodził własnym ciałem przejście do sali, krzycząc: „po moim trupie”. Przekupieni posłowie przechodzili nad nim. Po skończonym sejmie Reytan wyjechał na Litwę do swego majątku i prawdopodobnie popadł w obłęd, a wreszcie odebrał sobie życie.
30 września 1773 r. sejm zatwierdził traktat rozbiorowy, ale obrady były przedłużane jeszcze siedem razy, gdyż Rosjanie nalegali na uchwalenie ustaw, które jeszcze bardziej wzmocniłyby ich władzę nad Polską. W rezultacie ograniczono władzę królewską, narzucono niekorzystne układy handlowe, organ rządowy, czyli Radę Nieustającą oddano pod kontrolę Rosji.
11 kwietnia 1775 r. zaakceptowane wszelkie ustawy Sejmu Rozbiorowego i zakończono jego obrady.
