W poniedziałek po południu w stolicy Francji rozpoczęło się spotkanie koalicji chętnych z udziałem 25 szefów państw i rządów, w tym Starmera. Polskę reprezentował premier Donald Tusk. Celem spotkania jest wsparcie Ukrainy w sferze obrony powietrznej i wzmocnienie presji na Rosję. W posiedzeniu wzięli udział m.in. prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski, sekretarz generalny NATO Mark Rutte i przedstawiciele władz UE: Antonio Costa i Ursula von der Leyen. Zełenski rozmawiał przed spotkaniem koalicji z francuskim przywódcą Emmanuelem Macronem.
"Pokój związany z gwarancjami bezpieczeństwa"
My przywódcy Danii, Francji, Niemiec, Włoch, Norwegii, Hiszpanii, Szwecji, W. Brytanii, Holandii i Ukrainy, uznajemy rosnące zagrożenie ze strony pocisków balistycznych, a także coraz większe znaczenie zdolności obronnych dla bezpieczeństwa kontynentu europejskiego, ogłaszamy dzisiaj rozpoczęcie prac nad utworzeniem czysto obronnej Antybalistycznej Koalicji Rakietowej
– przekazali w oświadczeniu i zaznaczyli, że wyrażają poparcie dla projektu flagowego tej koalicji i zobowiązują się do szybkiego działania w celu rozwinięcia zdolności antybalistycznych.
Ich zdaniem, do obrony Europy potrzebna jest zintegrowana architektura obrony przeciwrakietowej, która pozwoli na odstraszanie i usunięcie przyszłych zagrożeń rakietowych. Podkreślili, że projekt ten uzupełni istniejące systemy obrony antybalistycznej, w tym działające już niezależnie rozwiązania, a także te, których zakup został już ustalony. „Poprzez uwspólnienie naszej bazy przemysłu obronnego, naszych badań, i doświadczenia operacyjnego, chcemy zbudować wspólne zdolności antybalistyczne dla Europy oraz do wspierania właściwych działań w tym zakresie” - wytłumaczyli.
Dziewięć państw zaangażowanych w ten projekt podkreśliło istotę doświadczenia, zdobytego przez Ukrainę w wojnie z Rosją.
Będziemy dążyć do wsparcia wspólnych badań i działań rozwojowych w ramach Projektu Flagowego, w tym poszukiwania właściwych możliwości finansowania i promowania dzielenia się danymi i informacjami
– dodali sygnatariusze oświadczenia.
Wyliczono, że rokowania pokojowe muszą się opierać na trzech warunkach: każde porozumienie musi być negocjowane z udziałem Ukrainy, zapisy dotyczące interesów bezpieczeństwa Europy, Unii Europejskiej i NATO mają być ustalone z reprezentującymi je państwami, a aktywa Rosji pozostaną zamrożone do czasu, gdy Moskwa zakończy wojnę i zrekompensuje Ukrainie wyrządzone w niej szkody.
„Będziemy kontynuować wsparcie dla Ukrainy, w tym pomoc zbrojeniową, finansową i cywilną tak długo, jak to będzie konieczne” - napisano w tekście. Dodano, że państwa koalicji chętnych zobowiązują się też do zwiększania presji ekonomicznej na Rosję, dopóki ta atakuje Ukrainę. Ma to obejmować wzmocnienie sankcji oraz mechanizmów uniemożliwiających omijanie tych ograniczeń, w tym walkę z flotą cieni, przez którą Rosja próbuje obchodzić restrykcje.
W deklaracji powtórzono zapewnienie, że trwały pokój będzie się musiał wiązać z gwarancjami bezpieczeństwa dla Ukrainy, które mają odstraszyć Rosję od ponownej agresji. Zaznaczono, że zdolność Ukrainy do obrony będzie kluczowa dla zapewnienia przyszłego bezpieczeństwa całej wspólnoty euroatlantyckiej.
Zyskają Francuzi i Brytyjczycy
Premier Wielkiej Brytanii Keir Starmer zadeklarował w poniedziałek, że Zjednoczone Królestwo przyłączy się do pakietu wsparcia obronności Ukrainy, przygotowanego przez kraje Unii Europejskiej. W ramach tej inicjatywy Kijów otrzyma pożyczkę w wysokości 90 mld euro.
Agencja Reutera zauważyła, że ustępujący premier stara się poprawić relacje Londynu z Unią po latach sporów, które nastąpiły po brexicie.
Ogłaszając przystąpienie Wielkiej Brytanii do unijnego pakietu wsparcia Ukrainy, Starmer zaznaczył, że dzięki temu brytyjski przemysł obronny będzie miał dostęp do kontraktów realizowanych w ramach pożyczki. Wyjaśnił, że - z jednej strony - pomoże to „zapewnić Ukrainie wsparcie, którego potrzebuje, aby obronić się przed rosyjską agresją”, a z drugiej - wspomoże brytyjskie firmy przemysłu zbrojeniowego, zwiększając bezpieczeństwo Wielkiej Brytanii.
Reuters zaznaczył, że wsparcie Ukrainy było dla Starmera jednym z priorytetów w polityce zagranicznej.
Udział w poniedziałkowym spotkaniu państw koalicji chętnych, odbywającym się w Paryżu, jest dla Starmera jedną z ostatnich wizyt zagranicznych w roli premiera. 20 lipca ma go zastąpić na tym stanowisku były burmistrz Manchesteru Andy Burnham.
Z kolei prezydent Francji Emmanuel Macron powiedział w poniedziałek, że Ukraina chce kupić 16 samolotów Rafale i systemy obrony powietrznej SAMP/T. Macron mówił o tym na konferencji prasowej po spotkaniu w Paryżu koalicji chętnych.
