Unia Europejska powinna iść w kierunku "federacji narodowych państw, bo wierzę, że w tych czasach kryzysu, byłoby błędem pozostawić obronę państw nacjonalistom i populistom" – stwierdził Barroso, w młodości komunista. - Wierzę w Europę, gdzie ludzie są dumni ze swej narodowości, ale też dumni z tego, że są Europejczykami - mówił w wystąpieniu w Parlamencie Europejskim w Strasburgu na temat stanu Unii.
Przyznał że "stworzenie tej federacji narodowych państw będzie wymagało automatycznie nowego traktatu". Zapowiedział, że Komisja Europejska przygotuje w tej sprawie raport jeszcze jesienią. Zastrzegł jednak, że nie jest to sprawa na już i teraz. Wcześniej musi się odbyć "wielka debata" europejska o przyszłości Europy, którą Barroso powiązał czasowo z wyborami do Parlamentu Europejskiego w 2014 r.

