Cerkiew pw. św. Sofii Mądrości Bożej (Hagia Sophia) jest budowana od 4,5 roku przy ul. Puławskiej 568. Starania Kościoła prawosławnego w Polsce o możliwość budowy w Warszawie nowej świątyni, zatwierdzenie projektu i pozwolenie na budowę, trwały wiele lat. Działka pod tę inwestycję została kupiona za odszkodowanie za teren przy ul. Wolskiej w Warszawie, który po wojnie nie wrócił do Cerkwi.
Cerkiew Hagia Sophia jest trzecią w stolicy. Dwie pozostałe wzniesiono jeszcze w czasach zaboru rosyjskiego - to sobór metropolitalny św. Marii Magdaleny na Pradze wybudowany w II połowie XIX w. i cerkiew św. Jana Klimaka na Woli, wzniesiona w 1905 r.
Projekt jest wzorowany na konstantynopolskiej (obecnie Stambuł) świątyni Hagia Sophia. Wymiary nowej stołecznej cerkwi, to 36,9 x 30 m, wysokość kopuły - 21,6 m. Kamień węgielny pod budowę został poświęcony 5 grudnia 2015 roku; uroczystości przewodniczył wówczas patriarcha ekumeniczny Konstantynopola Bartłomiej I.
Po kilku latach budowy i prac wykończeniowych, 20 września świątynia zostanie wyświęcona - o czym w specjalnej odezwie skierowanej do wiernych i duchowieństwa, poinformował zwierzchnik Cerkwi w Polsce metropolita Sawa. Zaprosił na uroczystość wszystkich, którym "cenne są wartości wiary chrześcijańskiej".
Jak przypomniał, polska Cerkiew poświęca tę świątynię pamięci przodków, wyznawców prawosławia w RP na przestrzeni wieków.
- Szczególnie tych, którzy ginęli w obozach i łagrach na Wschodzie i Zachodzie, tych, którzy mocni wiarą, oddawali swe życie podczas Powstania Warszawskiego, a byli to duchowni, świeccy, młodzież i dzieci z Warszawy – Pragi, Podwala, Woli. Wieczna Im pamięć!
- napisał metropolita.
Uroczystość zaplanowana na 20 września zacznie się od uroczystego wejścia do świątyni, po którym nastąpi tzw. małe poświęcenie wody i poświęcenie cerkwi, a później odprawiona zostanie św. liturgia.
Abp Sawa zwrócił uwagę, że uroczystość odbywa się w momencie, gdy Hagia Sophia w Stambule, którą określił mianem "najważniejszej świątyni chrześcijańskiej" została "zamieniona" w meczet "przynosząc wielki ból chrześcijanom".
"Świątynia warszawska jest kopią swojej matki, Hagii Sophii w Konstantynopolu (...) Każdy, kto kocha Boga i swoją Cerkiew, niech odczytuje w tym akcie także historię życia chrześcijańskiego dnia dzisiejszego"
- dodał metropolita.
Przedstawiciele polskiej Cerkwi liczbę wiernych w kraju szacują na 450-500 tys. osób. Według danych GUS, ale uznawanych przez hierarchów za niemiarodajne, przynależność do Kościoła prawosławnego w Polsce w ostatnim spisie powszechnym zadeklarowało 156 tys. osób. Największe skupiska prawosławnych są w województwie podlaskim.
