ONZ odnawia swoje zobowiązania w Afganistanie

To, co się tam dzieje po zmianie władzy w Kabulu, zagraża bezpieczeństwu w skali międzynarodowej oraz sprzyja gwałtownemu wzrostowi radykalizmu i terroryzmu. Przejęcie rządów przez talibów spowodowało również, a przynajmniej pogłębiło, katastrofę humanitarną w afgańskim społeczeństwie. Złą sytuację potęgują opresyjne prawa wprowadzane przez reżim, które ograniczają wolność zwykłych obywateli, zwłaszcza kobiet. 

W obliczu obecnego kryzysu Rada Bezpieczeństwa ONZ 17 marca przedłużyła na 12 miesięcy mandat specjalnej misji politycznej ONZ w tym kraju – Misji Pomocy ONZ w Afganistanie (­UNAMA). Spośród 15 członków rady 14 głosowało za rezolucją nr 2626/2022. Wstrzymał się od głosu, uwaga, przedstawiciel... Rosji. 

Rezolucja potwierdziła silne zaangażowanie Organizacji Narodów Zjednoczonych na rzecz suwerenności, niezależności, integralności terytorialnej i jedności narodowej Afganistanu, a także stałe wsparcie ONZ dla ludności tego kraju, oraz uznała, że zintegrowane i spójne podejście odpowiednich podmiotów politycznych, humanitarnych i rozwojowych w ramach Organizacji Narodów Zjednoczonych i poza ONZ, zgodnie z ich odpowiednimi mandatami, ma kluczowe znaczenie dla budowania i utrzymywania pokoju w Afganistanie.

Niech talibowie nie wspierają terrorystów

Rezolucja ONZ potwierdza znaczenie walki z terroryzmem w Afganistanie i wzywa do wzmożenia wysiłków, by terytorium Afganistanu nigdy nie było wykorzystywane do grożenia potencjalnym atakiem lub atakowania jakiegokolwiek innego kraju ani do planowania lub finansowania działań terrorystycznych, ani jako miejsce schronienia i szkolenia terrorystów. Rada Bezpieczeństwa ONZ zażądała, aby żadna organizacja afgańska lub osoby indywidualne nie wspierały terrorystów działających na terytorium jakiegokolwiek innego kraju. 

Uznając potrzebę rozwiązania kryzysu humanitarnego w Afganistanie, rezolucja traktuje priorytetowo koordynację i ułatwianie, zgodnie z prawem międzynarodowym, w tym międzynarodowym prawem humanitarnym, dostarczania pomocy humanitarnej i środków finansowych na wsparcie działań w tym obszarze oraz wzmacnianie współpracy oraz spójności działań w całym Afganistanie, a także pracy na rzecz poprawy dostępności wszelkich działań agencji humanitarnych i rozwojowych. 

Jednocześnie rada zaapelowała, aby personel agencji i struktur ONZ w Afganistanie pomagał wszystkim Afgańczykom, bez względu na płeć, a także w większym stopniu uwzględniał w działaniach pomocowych wszystkie grupy etniczne i wszystkie regiony kraju, wspierając wszystkich potrzebujących, w tym kobiety, dzieci, przesiedleńców, mniejszości i osoby niepełnosprawne. Najwyższa władza ONZ domagała się także wspierania wysiłków na rzecz tworzenia warunków sprzyjających dobrowolnemu, bezpiecznemu, godnemu i trwałemu powrotowi oraz reintegracji osób wewnętrznie przesiedlonych i uchodźców przebywających poza granicami państwa.

Taliban, kobiety i apele

Inne wymienione zadania obejmują promowanie praw człowieka, „wspieranie i promowanie równości płci” oraz monitorowanie sytuacji ludności cywilnej. Rezolucja nakazuje Misji Pomocy ONZ „włączyć uwzględnianie problematyki płci”, a także – cytuje tu retorykę godną Nowego Jorku, gdzie mieści się centrala Narodów Zjednoczonych – „promować równość płci, upodmiotowienie kobiet i dziewcząt oraz pełną ochronę ich praw człowieka, w tym edukacji oraz pełnego, równego, znaczącego i bezpiecznego uczestnictwa, zaangażowania i przywództwa kobiet na wszystkich poziomach i etapach podejmowania decyzji”. 

Rezolucja wzywa afgańskie podmioty polityczne i zainteresowane strony – w tym odpowiednie władze w razie potrzeby – do koordynowania z UNAMA realizacji jej mandatu i zapewnienia bezpieczeństwa, ochrony i swobody przepływu personelu.

Rezolucja ONZ wspiera również współpracę regionalną w celu promowania stabilności i pokoju, a także pomocy Afganistanowi w wykorzystywaniu jego roli w sercu Azji do promowania współpracy regionalnej, opartej na przejrzystości, otwartości i inkluzywności. Stwierdza też: „Z zadowoleniem przyjmujemy wspólne wysiłki wzmocnienia dialogu i współpracy oraz wspieranie wspólnych celów rozwoju gospodarczego w całym regionie, oraz ułatwienie skoordynowanego podejścia krajów i organizacji w regionie do przyczynienia się do budowy stabilnego i dostatniego Afganistanu”.

Po co legitymizować islamskich radykałów?

Odnowienie rezolucji ONZ jest pożądanym krokiem i interwencją we właściwym czasie. Świat po prostu nie może porzucić Afganistanu i jego godnej współczucia ludności cywilnej. Musi stawić czoła nie tylko katastrofie humanitarnej, lecz także kaprysom represyjnego reżimu. 

Ponadto społeczność globalna musi dopilnować, aby pomoc humanitarna nie była przekazywana za pośrednictwem talibów, czyli rządu w Kabulu, ale poprzez partnerów – organizacje humanitarne. Społeczność międzynarodowa musi też baczyć na wysiłki talibów, by wykorzystać sytuację humanitarną w Afganistanie jako środek do zdobycia legitymacji ze strony innych rządów dla swoich fundamentalistycznych rządów.

Jest to polska wersja artykułu, który ukazał się w „New Delhi Times” pod tytułem „United Nations renews its commitments in Afghanistan”. Nadtytuł, tytuł i śródtytuły pochodzą od redakcji „Gazety Polskiej Codziennie”