Sprawiedliwa transformacja energetyki jest możliwa

Transformacja sektora energetycznego jest procesem, który wymaga czasu, pieniędzy i przewidywalności. Radykalne rozwiązania i „ciągła niestabilność” otoczenia regulacyjnego mogą negatywnie odbić się na bezpieczeństwie dostaw energii, konkurencyjności przedsiębiorstw oraz sytuacji ekonomicznej gospodarstw domowych.

Wydaje się, że wśród elit Unii Europejskiej funkcjonuje przekonanie, że polska gospodarka i energetyka opierają się tylko na paliwach kopalnych, a zielonej energii w naszym kraju nie ma. To nieprawda. W ostatnich latach w Polsce dynamicznie rozwijane są odnawialne źródła energii. Polska już do tej pory, wykonała gigantyczną pracę dotyczącą modernizacji sektora energetycznego. W ciągu ostatnich kilku lat miks energetyczny w naszym kraju znacząco się zmienił. Dziś mamy mniej niż 80% energii elektrycznej z węgla, a jeszcze stosunkowo niedawno było to ponad 90%. Polska nie jest więc już węglową czarną wyspą pośród zielonej Europy pełnej źródeł odnawialnych.

- Polska popiera ambitne cele polityki energetyczno-klimatycznej UE, ale chce je osiągnąć własną drogą. Tylko przy tym założeniu transformacja będzie efektywna i społecznie akceptowalna.

– przekonywał w Brukseli, podczas spotkania z unijnymi decydentami, Filip Grzegorczyk prezes zarządu TAURON Polska Energia.

- Zapewnienie bezpieczeństwa energetycznego kraju wymaga dywersyfikacji źródeł, surowców oraz sposobu wytwarzania i dystrybucji energii. Nie rezygnujemy z konwencjonalnej energetyki, ale staramy się wykorzystywać węgiel w sposób bardziej nowoczesny i wydajny

– wyjaśniał w Strasburgu Prezes Grzegorczyk. Podając przykład supernowoczesnej i niskoemisyjnej elektrowni powstającej w Jaworznie zaznaczył, że będzie to ostatnia tak duża jednostka węglowa budowana przez TAURON.

Regiony górnicze potrzebują wsparcia

W europejskim sektorze węglowym oraz w sektorach zależnych pracowało w 2015 r. ponad 452 tys. osób, w tym w Polsce ok. 112 tys. osób. Dla tej dużej grupy zawodowej oraz dla gospodarek krajów z dużym udziałem węgla w miksie energetycznym sposób przeprowadzenia transformacji energetycznej i odejścia od węgla jest niezmiernie istotny.

Tym bardziej, że regiony, w których zagrożenie utratą miejsc pracy jest największe, znajdują się w stosunkowo niezamożnych państwach członkowskich m.in. w Polsce, Bułgarii, Czechach i Rumunii.

Wparciem dla regionów górniczych przeprowadzających transformację ma być Fundusz Sprawiedliwej Transformacji Energetycznej. Jednak postulat Parlamentu Europejskiego dotyczący utworzenia takiego funduszu nie znalazł odzwierciedlenia we wnioskach legislacyjnych ostatnio przedstawionych przez Komisję Europejską.

- Mieszkańcy regionów górniczych ponoszą ogromne koszty gospodarczo-społeczne, związane z Porozumieniem Paryskim i ochroną klimatu. Dlatego konieczne są środki dodatkowe, niezależne od funduszy strukturalnych, spójności czy dostępnych już w ramach Europejskiego Systemu Handlu Emisjami

– tłumaczył europosłom i przedstawicielom Komisji Europejskiej prezes TAURONA.

Postulowany Fundusz Sprawiedliwej Transformacji Energetycznej ma w wieloletnim budżecie UE po roku 2020 finansować w regionach górniczych modernizację energetyczną, rewitalizację miast górniczych, przygotowywanie pod nowe inwestycje terenów pokopalnianych czy szkolenia i tworzenie miejsc pracy w sektorach innowacji i nowych technologii.

- Polski sektor energetyczny przez ostatnie lata wykonał ogromną pracę, aby dostosować się do unijnych wymagań. Transformacja ta wciąż trwa i, aby przebiegła sprawnie, potrzebny jest czas oraz środki w odpowiedniej wysokości. Zasadniczo pozytywnie przyjmujemy postulat powstania i cele działania Funduszu Sprawiedliwej Transformacji Energetycznej, natomiast środki, którymi będzie dysponował są dalece nieadekwatne do trafnie zidentyfikowanej skali wyzwań. Nie będą one wystarczające do przekwalifikowania pracowników i inwestycji niskoemisyjnych

- wyjaśniał w Strasburgu prezes katowickiego koncernu, apelując do unijnych przedstawicieli o wprowadzenie dodatkowych funduszy, dzięki którym szanse krajów opierających swój wytwórczy miks na węglu zostaną wyrównane w tej nierównej walce o klimat.