Podziel się swoim 1,5% podatku na wsparcie mediów Strefy Wolnego Słowa. Dziękujemy za solidarność! Dowiedz się więcej »

Stawili opór sowietyzacji Polski! Dziś Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych

1 marca – w rocznicę rozstrzelania przywódców IV Zarządu Głównego Zrzeszenia "Wolność i Niezawisłość" – obchodzony jest Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych. Powojenna konspiracja niepodległościowa była – aż do powstania „Solidarności” – najliczniejszą formą zorganizowanego oporu społeczeństwa polskiego wobec narzuconej władzy. W całym kraju organizowane będą uroczystości upamiętniające żołnierzy powojennego podziemia niepodległościowego.

Zbyszek Kaczmarek/Gazeta Polska

Po rozwiązaniu przez gen. Leopolda Okulickiego „Niedźwiadka” Armii Krajowej 19 stycznia 1945 r. jej rolę miała przejąć organizacja „NIE”. Gdy w marcu tego roku Okulicki został aresztowany przez NKWD, „NIE” uznano za strukturę zdekonspirowaną i rozkazem p.o. Naczelnego Wodza gen. Władysława Andersa zlikwidowano 7 maja 1945 r. Jeszcze tego samego dnia Anders powołał Delegaturę Sił Zbrojnych na Kraj z płk. Janem Rzepeckim na czele. Przejął on struktury „NIE” oraz zlikwidowanej AK. Kiedy w czerwcu 1945 r. powstał w Moskwie uznany przez mocarstwa zachodnie Tymczasowy Rząd Jedności Narodowej, na wniosek płk. Rzepeckiego doszło do likwidacji DSZ.

Największą zakonspirowaną organizacją niepodległościową po wojnie było Zrzeszenie „Wolność i Niezawisłość”, które powstało 2 września 1945 r. Jego pierwszym prezesem był płk Rzepecki. Jak szacują historycy, przez szeregi „WiN” przeszło ok. 30 tys. działaczy i żołnierzy. Łącznie, przez ponad pięć lat działalności, funkcjonowały cztery zarządy główne organizacji. Zrzeszenie stało się najważniejszym celem do zwalczenia dla komunistycznych służb bezpieczeństwa.

„Żołnierze Wyklęci to przede wszystkim ludzie kontynuujący walkę o niepodległość Polski, którzy zaczynali ją toczyć bardzo często na początku II wojny światowej. Stwierdzenia, że mówimy o drugiej konspiracji albo konspiracji powojennej, są określeniami ahistorycznymi i nienaukowymi. Konspiracja, którą określamy mianem Żołnierzy Wyklętych, to konspiracja niepodległościowa o obliczu antykomunistycznym, która wcale nie zaczęła się po zakończeniu II wojny, tylko w sposób płynny zmieniła swoje oblicze z oblicza antyniemieckiego właśnie na antykomunistyczne. W mojej opinii stało się to w połowie 1943 r., po zerwaniu stosunków dyplomatycznych przez sowiecką Rosję z rządem polskim na uchodźstwie. Jeżeli mamy w przestrzeni publicznej próby przeciwstawiania etosu żołnierzy Armii Krajowej etosowi Żołnierzy Wyklętych, to jest to również całkowicie nienaukowe stwierdzenie, bo mówimy tak naprawdę o jednym i tym samym środowisku”

– powiedział dr Tomasz Łabuszewski, szef Biura Badań Historycznych IPN w Warszawie.

Powojenna konspiracja niepodległościowa była – aż do powstania „Solidarności” – najliczniejszą formą zorganizowanego oporu społeczeństwa polskiego wobec narzuconej władzy. Według niepewnych danych MSW z lat siedemdziesiątych w okresie 1945–1955 śmierć z bronią w ręku poniosło ok. 9 tys. członków konspiracji. Szacunki te są jednak niepełne, a opór był z pewnością liczbowo znacznie wyższy.

Walcząc z siłami nowego agresora, żołnierze niepodległościowi musieli się zmierzyć z ogromną, wymierzoną w nich propagandą Polski Ludowej, która nazywała ich „bandami reakcyjnego podziemia”. Natomiast osoby działające w antykomunistycznych organizacjach i oddziałach zbrojnych, które znalazły się w kartotekach aparatu bezpieczeństwa, określono mianem „wrogów ludu”.

Sformułowanie „Żołnierze Wyklęci” powstało w 1993 r., kiedy po raz pierwszy użyto go w tytule wystawy „Żołnierze Wyklęci – antykomunistyczne podziemie zbrojne po 1944 r.”, zorganizowanej przez Ligę Republikańską na Uniwersytecie Warszawskim. Jego autorem był Leszek Żebrowski. Stanowi ono bezpośrednie odwołanie do listu otrzymanego przez wdowę po jednym z żołnierzy podziemia, w którym, zawiadamiając o wykonaniu wyroku śmierci na jej mężu, dowódca jednostki wojskowej pisze o nim: „Wieczna hańba i nienawiść naszych żołnierzy i oficerów towarzyszy mu i poza grób. Każdy, kto czuje w sobie polską krew, przeklina go – niech więc wyrzeknie się go własna jego żona i dziecko”. Wyrażenie „żołnierze wyklęci” upowszechnił Jerzy Ślaski (1926–2002), publikując w 1996 r. książkę pod takim właśnie tytułem.

Przełom, jaki przyniósł rok 1989, nie od razu przyczynił się do przywrócenia społecznej pamięci o postaciach antykomunistycznego, niepodległościowego podziemia. Przez lata pozostawały bez odpowiedzi starania środowisk kombatanckich, organizacji patriotycznych, stowarzyszeń naukowych, przyjaciół rodzin tych, którzy byli członkami antykomunistycznego podziemia.

Apele środowisk kombatanckich zaczęły zyskiwać coraz większe poparcie w drugiej połowie pierwszej dekady XXI w. Janusz Kurtyka, ówczesny prezes IPN, pod koniec 2005 r. nadał tym staraniom silny impuls.

19 listopada 2008 r., podczas spotkania w Instytucie Historycznym Uniwersytetu Wrocławskiego, z udziałem wiceprezydenta Opola Arkadiusza Karbowiaka i pełnomocnika wojewody opolskiego ds. kombatantów i osób represjonowanych Bogdana Bocheńskiego, postanowiono w Opolu zorganizować 1 marca 2009 r. Dzień Żołnierza Antykomunistycznego. W liście do prezydenta Opola Ryszarda Zembaczyńskiego Janusz Kurtyka pisał: „Uroczystość oddania hołdu członkom zbrojnych organizacji niepodległościowych, walczących po II wojnie światowej z organami komunistycznego państwa, powinna wpisać się na stałe do kalendarza uroczystości państwowych”.

28 lutego 2009 r. z inicjatywy prezesa Janusza Kurtyki i Jerzego Szmida na I Walnym Zgromadzeniu Stowarzyszenia NZS 1980 została podjęta uchwała popierająca inicjatywę Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej, aby 1 marca ustanowić dniem Żołnierzy Wyklętych.

Zdecydowanego poparcia idei Dnia Pamięci udzielał prezydent Lech Kaczyński. To on ostatecznie skierował w lutym 2010 r. do Sejmu projekt ustawy w tej sprawie. „Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych ma być wyrazem hołdu dla żołnierzy drugiej konspiracji za świadectwo męstwa, niezłomnej postawy patriotycznej i przywiązania do tradycji niepodległościowych, za krew przelaną w obronie ojczyzny” – napisał. 3 lutego 2011 r. Sejm uchwalił ustawę o ustanowieniu 1 marca Narodowym Dniem Pamięci Żołnierzy Wyklętych. „W hołdzie Żołnierzom Wyklętym – bohaterom antykomunistycznego podziemia, którzy w obronie niepodległego bytu Państwa Polskiego, walcząc o prawo do samostanowienia i urzeczywistnienie dążeń demokratycznych społeczeństwa polskiego, z bronią w ręku, jak i w inny sposób, przeciwstawiali się sowieckiej agresji i narzuconemu siłą reżimowi komunistycznemu” – głosiło uzasadnienie ustawy.

Dlaczego 1 marca?

Data 1 marca nie jest przypadkowa. Tego dnia w 1951 r. w więzieniu na warszawskim Mokotowie, po pokazowym procesie, między godziną 20.00 a 20.45 strzałem w tył głowy zostali rozstrzelani przywódcy IV Zarządu Głównego Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość” – prezes WiN ppłk Łukasz Ciepliński („Pług”, „Ludwik”) i jego najbliżsi współpracownicy. Ciał zamordowanych nie wydano rodzinom. Pogrzebano je w nieznanym do dziś miejscu. Śmierć ponieśli: Łukasz Ciepliński, Adam Lazarowicz, Mieczysław Kawalec, Józef Rzepka, Franciszek Błażej, Józef Batory i Karol Chmiel.

W 1992 r. Sąd Warszawskiego Okręgu Wojskowego unieważnił wyrok Sądu Rejonowego w Warszawie z 14 października 1950 r. 3 maja 2007 r. prezydent Lech Kaczyński nadał Łukaszowi Cieplińskiemu Order Orła Białego w uznaniu znamienitych zasług dla Rzeczypospolitej.

Data 1 marca 1951 r. symbolicznie zamyka dzieje konspiracji niepodległościowej, zapoczątkowanej 27 września 1939 r., w przededniu kapitulacji oblężonej przez Niemców Warszawy, kiedy to grupa oficerów WP na czele z gen. Michałem Tokarzewskim-Karaszewiczem zawiązała Służbę Zwycięstwu Polski (później przekształcaną kolejno w Związek Walki Zbrojnej i Armię Krajową, w 1945 r. zaś w Delegaturę Sił Zbrojnych, na bazie której w tym samym roku utworzono WiN).

Członkowie podziemia niepodległościowego działali do 1956 r. Ostatni „leśny” żołnierz ZWZ-AK, a później WiN – Józef Franczak „Lalek” – zginął w czasie obławy przeprowadzonej przez SB i MO w podlubelskim Majdanie Kozic Górnych 21 października 1963 r. Śmierć Franczaka zakończyła kartę zbrojnego oporu antykomunistycznego.

W ciągu ostatnich kilkunastu lat udało się odnaleźć miejsca ukrycia ciał setek żołnierzy powojennego podziemia antykomunistycznego. Wciąż jednak nieznane są liczne miejsca ukrycia śladów zbrodni dokonanych na wielu wybitnych żołnierzach i oficerach walczących z sowiecką okupacją. Wśród nich jest m.in. zamordowany 1 marca 1951 r. Łukasz Ciepliński.

Obchody

W środę, 1 marca, prezydent Andrzej Duda złoży wizytę w Sierpcu (woj. mazowieckie). Przed godz. 16 złoży kwiaty pod pomnikiem gen. Emila Fieldorfa "Nila" (ul. Dworcowa 7), potem na placu przed Centrum Kultury i Sztuki w Sierpcu spotka się z mieszkańcami powiatu sierpeckiego. Planowane jest wystąpienie prezydenta.

Premier Mateusz Morawiecki w środę o godz. 9.00 weźmie udział w obchodach Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych organizowanych w Muzeum Żołnierzy Wyklętych i Więźniów Politycznych PRL - b. Areszcie Śledczym Warszawa-Mokotów przy ul. Rakowieckiej 37. Przewidziano wystąpienie prezesa Rady Ministrów, a także Marszałek Sejmu Elżbiety Witek, która wcześniej złoży kwiaty na Grobie Nieznanego Żołnierza.

Wicepremier, minister kultury i dziedzictwa narodowego Piotr Gliński 1 marca o godz. 14 weźmie udział w złożeniu wieńców przy tablicy upamiętniającej ofiary Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego na gmachu Ministerstwa Sprawiedliwości (ul. Koszykowa 4) oraz nieopodal kamienia upamiętniającego tragiczną śmierć Anody. Podczas wydarzenia planowane jest wystąpienie prof. Glińskiego.

Wicepremier, minister obrony narodowej Mariusz Błaszczak o godz. 8 w Ministerstwie Obrony Narodowej (al. Niepodległości 218) jak co roku w Narodowym Dniu Pamięci Żołnierzy Wyklętych zainauguruje akcję honorowego krwiodawstwa "SpoKREWnieni służbą", podziękuje również uczestnikom wojskowej misji medycznej do Turcji. Planowane jest wystąpienie szefa MON.

Minister sprawiedliwości, Prokurator Generalny Zbigniew Ziobro z asystą honorową Służby Więziennej oraz kierownictwem ministerstwa o godz. 12.00 złoży przy ul. Koszykowej 4 wieniec pod tablicą upamiętniającą ofiary byłego Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego.

Szef Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych Jan Józef Kasprzyk weźmie udział w uroczystościach organizowanych od godz. 9 w Muzeum Żołnierzy Wyklętych i Więźniów Politycznych PRL. Potem uczestniczyć będzie w uroczystościach, które w południe rozpoczną się na tzw. "Łączce" – kwaterze "Ł" na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach, gdzie w latach 1945-1956 w masowych grobach potajemnie pogrzebanych zostało co najmniej 276 więźniów zamordowanych przez funkcjonariuszy komunistycznych organów bezpieczeństwa publicznego. Wśród ofiar czerwonego terroru znajdowali się m.in. oficerowie i żołnierze Armii Krajowej, organizacji "Wolność i Niezawisłość", Narodowych Sił Zbrojnych, Narodowego Zjednoczenia Wojskowego, "Cichociemni", Powstańcy Warszawscy, kawalerowie Virtuti Militari i skazani pod fałszywymi zarzutami oficerowie "ludowego" Wojska Polskiego. Oprócz złożenia kwiatów przed Panteonem – Mauzoleum Wyklętych-Niezłomnych w kwaterze "Ł" planowane są również okolicznościowe przemówienia.

1 marca wieczorem, o godz. 20.30 w Studiu Koncertowym Polskiego Radia im. Witolda Lutosławskiego w Warszawie odbędzie się zaś koncert premierowy płyty "Kwiat biały olbrzyma. Witold Pilecki. Wiersze i piosenki".

Specjalny program obchodów przygotowuje Instytut Pamięci Narodowej. 1 marca na warszawskiej Pradze-Północ w godz. 12.45–17 odbędą się uroczyste obchody Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych, współorganizowane przez Izbę Pamięci Strzelecka 8. Wydarzenie rozpocznie się przy Szkole Podstawowej im. rtm. Witolda Pileckiego przy ul. Sierakowskiego 9. Wezmą w nim udział rekonstruktorzy w strojach i mundurach historycznych, a także mieszkańcy i uczniowie praskich szkół.

IPN zaplanował m.in. składanie kwiatów i zapalanie zniczy w kilku miejscach - przy ul. Sierakowskiego 9, przed budynkiem na ul. Sierakowskiego 7 (d. siedziba NKWD w latach 1944–1946, następnie Wojewódzki Urząd Bezpieczeństwa Publicznego w latach 1946-1954), przed tablicą pamiątkową na ul. Jagiellońskiej 38/róg al. "Solidarności" (VIII Liceum Ogólnokształcące im. Króla Władysława IV, d. Trybunał Wojskowy Armii Czerwonej w latach 1944–1946), na ul. Strzeleckiej 8 (d. kwatera główna NKWD w Polsce, następnie WUBP), na ul. 11 Listopada 68 (b. siedziba Wojskowego Trybunału Wojennego) i przy ul. Namysłowskiej (Pomnik ku Czci Pomordowanych w Praskich Więzieniach w latach 1944-1956).

Obchody na Pradze zakończy msza św. w intencji zamęczonych i zamordowanych na Strzeleckiej 8 i innych katowniach NKWD i UB na warszawskiej Pradze. 1 marca Izba Pamięci Strzelecka 8 organizuje także zwiedzanie z przewodnikiem o godz. 11, 12, 15, 16 i 18. W pozostałych godzinach będzie możliwość zwiedzania z audioprzewodnikiem.

Na 1 marca zaplanowano również uroczystość odsłonięcia pomnika upamiętniającego więźniów obozu NKWD w Ostrówku (gm. Klembów, woj. mazowieckie). W jednym z tamtejszych domów od września do listopada 1944 r. znajdowała się siedziba NKWD. W obozie przetrzymywano około 400 żołnierzy Armii Krajowej, Narodowych Sił Zbrojnych oraz Batalionów Chłopskich.

1 marca w "Naszym Dzienniku" zostanie opublikowany dodatek historyczny "Żołnierze Wyklęci 1944–1963. Wolnościowa elita", przygotowany przez IPN.

W czwartek, 2 marca, o godz. 11 w Muzeum Historii Ziemi Kamieńskiej w Kamieniu Pomorskim (ul. Adama Mickiewicza 34) odbędzie się konferencja prasowa zastępcy prezesa IPN dr. hab. Karola Polejowskiego oraz dyrektora Głównej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu prok. Andrzeja Pozorskiego. Podczas wydarzenia zostaną przekazane artefakty związane z ostatnim Niezłomnym na terenie Pomorza Zachodniego, Józefem Bosiem "Lot", "Franek", odnalezione przez Oddziałową Komisję Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Szczecinie. W konferencji prasowej wezmą również udział: prok. Marek Rabiega, naczelnik Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu IPN w Szczecinie oraz dyrektor Muzeum Historii Ziemi Kamieńskiej w Kamieniu Pomorskim Grzegorz Kurka.

W piątek, 3 marca, w Łomiankach odbędzie się otwarcie wystawy "Ostatni leśni – Mazowsze i Podlasie w ogniu 1948–1953" połączone z prelekcją historyka warszawskiego oddziału IPN, zaś 8 marca w Belwederze IPN ogłosi nazwiska kolejnych zidentyfikowanych ofiar niemieckiego i komunistycznego terroru.

Muzeum Żołnierzy Wyklętych i Więźniów Politycznych w Warszawie także przygotowuje program Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych. W środę, 1 marca, o godz. 9 rozpoczną się uroczystości organizowane w Muzeum z udziałem m.in. premiera Morawieckiego. Odczytane zostaną fragmenty "Wytycznych ideowych" Zrzeszenia WiN, odezwy komendanta okręgu białostockiego AK-AKO podpułkownika Władysława Liniarskiego ps. Mścisław, raportu rotmistrza Witolda Pileckiego do 2. Korpusu Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie oraz grypsu podpułkownika Łukasza Cieplińskiego napisanego do żony w mokotowskiej celi śmierci. Zaplanowano m.in. wystąpienia okolicznościowe, złożenie kwiatów pod tablicą upamiętniającą działaczy IV Zarządu Głównego Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość - ppłk. Łukasza Cieplińskiego i jego podkomendnych, straconych w więzieniu mokotowskim 1 marca 1951 r.

O godz. 10 odbędzie się uroczyste otwarcie zrekonstruowanej celi, w której więziony był ppłk Łukasz Ciepliński w Pawilonie X dawnego więzienia mokotowskiego. W godz. 11-18 zaplanowano darmowy dzień otwarty w Muzeum - możliwość zwiedzania dawnego Aresztu Śledczego Warszawa-Mokotów śladami Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość oraz zwiedzenia wystawy "Niezłomni patroni polskiej armii" prezentowanej w Pawilonie X. Na godz. 19 zaplanowano mszę św. w intencji żołnierzy podziemia niepodległościowego. Następnie odbędą się uroczystości pod Ścianą Śmierci w godzinę egzekucji członków IV Zarządu Głównego WiN.

Archiwum Akt Nowych 1 marca w godz. 10–13 w siedzibie przy ulicy Hankiewicza 1 w Warszawie, udostępni mediom oryginalne archiwalia dotyczące Żołnierzy Wyklętych, związane z takimi postaciami jak gen. August Emil Fieldorf "Nil", rtm. Witold Pielecki, mjr. Witold Szendzielarz "Łupaszka", Maria Szelągowska "Rysia". Wśród pokazywanych materiałów archiwalnych znajdą się również dokumenty obrazujące los Żołnierzy Wyklętych w komunistycznych więzieniach. Dodatkowo zostaną udostępnione listy dzieci Żołnierzy Wyklętych, które prosiły Bolesława Bieruta o łaskę dla swych ojców, skazanych na karę śmierci.

W uroczystości włączy się też Instytut Dziedzictwa Myśli Narodowej im. Romana Dmowskiego i Ignacego Paderewskiego. 1 marca o godz. 10 odbędzie się uroczystość przed Pomnikiem Ofiar Terroru Komunistycznego 1944–1956 przy kościele św. Katarzyny na Służewie, gdzie w asyście Wojska Polskiego zostaną złożone kwiaty i zapalone znicze. Po zakończeniu ok. 20-minutowej ceremonii grupa uczestników odwiedzi "Kapsułę czasu" i głaz nad prochami ofiar Informacji Wojskowej na Starym Cmentarzu Służewieckim (ul. Renety), a następnie miejsce najliczniejszych w Polsce do wiosny 1948 r., potajemnych pochówków ofiar komunistycznych zbrodni w narożniku Nowego Cmentarza przy ul. Wałbrzyskiej. O godz. 17.45 zaplanowano uroczystości w archikatedrze św. Jana w Warszawie, które rozpoczną się od złożenie wieńca pod Epitafium Żołnierzy Wyklętych. Następnie mszę świętą w ich intencji odprawi abp metropolita warszawski kard. Kazimierz Nycz. We mszy uczestniczyć będzie wojskowa asysta oraz Chór Reprezentacyjnego Wojska Polskiego.

Muzeum Żołnierzy Wyklętych w Ostrołęce także przygotowało program obchodów. 1 marca w południe odbędą się uroczyste obchody Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych z udziałem pocztów sztandarowych i grup rekonstrukcyjnych na dziedzińcu Muzeum. Następnie zaplanowano wykład historyczny: "Żołnierze Wyklęci. Niezłomni Bohaterowie naszej historii". Wieczorem o godz. 18. odbędzie się pokaz filmu "Wyklęty" w reż. Konrada Łęckiego. W dniach 1-5 marca będzie można bezpłatnie zwiedzać wystawę stałą muzeum i ekspozycje czasowe.

W czwartek w Muzeum Żołnierzy Wyklętych w Ostrołęce na godz. 11 zaplanowano debatę oksfordzką, której teza brzmi: "Włączenie się w realizację powojennej odbudowy kraju było dla polskich patriotów właściwszym wyborem niż walka zbrojna". O godz. 18 będzie można zobaczyć film "Inka". Na piątek na godz. 18 zaplanowano promocję książki "Walczyć jak nasi przodkowie. NZW na Mazowszu Północnym 1945 – 1954 w fotografiach i dokumentach", będzie to spotkanie z Robertem Radzikiem – autorem książki, badaczem historii NZW na Mazowszu Północnym i Białostocczyźnie.

4 marca o godz. 10 odbędą się zawody strzeleckie o puchar dyrektora Muzeum Żołnierzy Wyklętych na strzelnicy wirtualnej. Wydarzenie przeznaczone dla osób powyżej 13. roku życia. Zgłoszenia w kasie muzeum lub telefonicznie: 510 139 061. Wieczorem o godz. 18 będzie można wysłuchać koncertu pt. "Panny Wyklęte". W niedzielę w południe rozpocznie się Bieg Tropem Wilczym – XI edycja Biegu Pamięci Żołnierzy Wyklętych.

Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych obchodzony będzie także w Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku. W środę o godz. 10 i 12 odbędzie się tam wykład dla grup szkolnych "Wczoraj więzienie – dzisiaj muzeum" na temat nowo powstającego Muzeum Żołnierzy Wyklętych i Więźniów Politycznych PRL w Warszawie przy ul. Rakowieckiej 37. Wykład wygłosi Jacek Pawłowicz – wicedyrektor ds. kolekcji. Tego dnia o godz. 18 zaplanowano także koncert pt. "Piosenki z partyzanckiego notesu +Leszka+ i +Lufy+" w sali konferencyjnej im. Jana Olszewskiego. Na warstwę artystyczną koncertu złożą się utwory wojenne i partyzanckie zanotowane w notesie Olgierda Christy – żołnierza i dowódcy szwadronu 5. Brygady Wileńskiej AK, który prowadził zapiski w 1946 r. w czasie walk na Pomorzu oraz w dzienniku ppor. Henryka Wieliczko "Lufy" także dowódcy w 5. Brygadzie Wileńskiej AK.

Centrum Historii Zajezdnia (Wrocław) planuje, że 1 marca o godz. 10 odbędzie się złożenie kwiatów przed pomnikiem Ofiar Terroru Komunistycznego 1945-1956 na Cmentarzu Osobowickim – rozpoczęcie oficjalnych wrocławskich obchodów Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych. Na godz. 12 zaplanowano pokaz filmu "Jerzy Woźniak, Droga do wolnej Polski" w reż. S. Górskiego. Po emisji filmu odbędzie się spotkanie z Krzysztofem Marszałkiem, synem Ludwika Marszałka "Zbroi". Wieczorem w kinie Centrum Historii Zajezdnia odbędzie się spotkanie wokół książki "Podpułkownik Ludwik Marszałek +Zbroja+". W wydarzeniu udział wezmą: autor Tomasz Balbus oraz Krzysztof Marszałek, syn "Zbroi".

W Muzeum Dom Rodziny Pileckich (Ostrów Mazowiecka) w środę o godz. 17 będzie można wziąć udział w wykładzie otwartym (bezpłatny, bez zapisów) "Zbrodnia sądowa na Witoldzie Pileckim" połączonym z możliwością obejrzenia wystawy stałej.

Filmoteka Narodowa – Instytut Audiowizualny zaprasza w środę, 1 marca, o godz. 11 do Kina Iluzjon (ul. Narbutta 50a w Warszawie), gdzie odbędzie się wykład dla szkół o Żołnierzach Wyklętych poprowadzony przez Stowarzyszenie Grupa Historyczna "Zgrupowanie Radosław". Po wykładzie zaplanowano pokaz Teatru Telewizji pt. "Inka 1946" Wojciecha Tomczyka w reżyserii Natalii Korynckiej-Gruz. Na godz. 18 również w Kinie Iluzjon zaplanowano wykład prof. Kornackiego "Co się udało, a co nie w filmach o Żołnierzach Wyklętych". Po wykładzie odbędzie rozmowa zaproszonych gości – prof. Kornackiego, Adama Hlebowicza, Pawła Nowackiego – moderowana przez Piotra Goćka. Nagrywanie i streaming: FB i Ninateka.

Imprezy - wykłady, spotkania z historykami, lekcje otwarte dla szkół zaplanowano z okazji Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych także w Centralnym Muzeum Jeńców Wojennych w Łambinowicach, Muzeum Dzieci Polskich Niemiecki nazistowski obóz dla polskich dzieci w Łodzi (1942-1945). Biblioteka Narodowa i Narodowe Centrum Kultury zapraszają w piątek, 3 marca, o godz. 18 do Audytorium im. Stefana Dembego w Bibliotece Narodowej, gdzie odbędzie się koncert "Ocalony przez poezję", poświęcony pamięci Jerzego Kozarzewskiego, poety, żołnierza AK, powstańca warszawskiego. Na koncert składa się 16 utworów w interpretacji Klaudii Kwaśny (sopran), Marcina Kwaśnego (recytacja i śpiew – baryton) z muzyką i akompaniamentem Patryka Góreckiego (gitara).

 



Źródło: niezalezna.pl, pap

 

#Polska

prenumerata.swsmedia.pl

Telewizja Republika

sklep.gazetapolska.pl

Wspieraj Fundację Niezależne Media

Chcesz skomentować tekst? Udostępnij treść i skomentuj w mediach społecznościowych.
mg
Wczytuję ocenę...
Zobacz więcej
Niezależna TOP 10
Wideo