5 stycznia 1866 r. Rosjanie wprowadzili obowiązek nauki języka rosyjskiego we wszystkich gimnazjach Królestwa Polskiego, w języku tym nakazano też wykładać literaturę, historię Rosji i Polski oraz geografię Imperium Rosyjskiego i Królestwa Polskiego. Był to jeden z elementów represji po Powstaniu Styczniowym. 

Już od 1864 r. na stanowiska zwierzchników szkół średnich i do nauczania przedmiotów ważnych politycznie, czyli języka rosyjskiego, historii i geografii Cesarstwa Rosyjskiego i Królestwa Polskiego, zatrudniano przede wszystkim nauczycieli pochodzących z terenu Rosji – Rosjan, Białorusinów i Ukraińców – wyznania prawosławnego lub greckokatolickiego. Jak pisała Ewa Kula w opracowaniu „Nauczyciele Rosjanie w szkołach średnich Królestwa Polskiego w okresie przejściowym (1864–1873)”, władze rosyjskie poleciły, aby zwrócić szczególną uwagę na skład osobowy nauczycielstwa w Królestwie i podjęcie kroków mających na celu obsadzenie stanowisk, przede wszystkim tych najważniejszych, ludźmi całkowicie godnymi zaufania i oddanymi pracy w nowym systemie szkolnym. W 1869 r. w wyniku decyzji ministerstwa oświecenia publicznego język rosyjski stał się wykładowym we wszystkich szkołach średnich.