Toczeń - czym jest i kogo dotyka

Toczeń jest chorobą przewlekłą atakującą układ autoimmunologiczny, czyli system odpornościowy atakuje własne komórki i tkanki. Nie są znane przyczyny powstawania tej choroby, jedynie znamy jej objawy i przebieg. Toczeń najczęściej atakuje stawy, skórę i nerki. 

Zdjęcie autorstwa Andrea Piacquadio z Pexels

Czym jest toczeń?

Toczeń rumieniowaty układowy (TRU) jest chorobą z rodzaju autoimmunologicznych. Oznacza to, że układ odpornościowy atakuje własne tkanki i wytwarza własne przeciwciała. W rezultacie ciągle trwa przewlekły stan zapalny i w organizmie zawsze jest gotowość do walki z ciałami obcymi. Nie jest to pożądane, ponieważ celem działania układu odpornościowego powinny być komórki „obce”, takie jak wirusy czy bakterie, wywołujące stan zapalny, a nie własne.

Innymi schorzeniami z grupy autoagresywnych jest:

  • zapalenie tarczycy Hashimoto,
  • choroba Leśniowskiego-Crohna,
  • wrzodziejące zapalenie jelita grubego,
  • stwardnienie rozsiane (SM),
  • łuszczyca,
  • reumatologiczne zapalenie stawów (RZS)

Toczeń - przyczyny powstawia

Medycyna nie potrafi wytłumaczyć przyczyn powstawia toczenia. Znane są jednak czynniki ryzyka i predyspozycji do wystąpienia tej choroby. 

Wśród nich pojawia się:

  • Czynniki środowiskowe – niektóre zakażenia bakteryjne czy wirusowe oraz przyjmowane leki, a także promieniowanie ultrafioletowe.
  • Czynniki genetyczne – płeć żeńska, występowanie chorób autoimmunologicznych w rodzinie.
  • Czynniki hormonalne – ujawnienie się choroby występuje zwykle w okresie rozrodczym podczas tzw. wahań hormonalnych, np. w czasie ciąży w przypadku kobiet czy „skoku hormonalnego” związanego z dojrzewaniem u mężczyzn.

Toczeń – jakie są objawy

Toczeń rumieniowaty nie jest łatwy do diagnozy. Problem w szybkiej diagnozie polega na różnorodności i częstotliwości objawów. Zazwyczaj jest tak, że dobra diagnoza choroby postawiona jest dopiero po kilku latach. Objawy pojawiają się stopniowo o różnych nasileniach i nie są od razu jednoznaczne. 

Są to głównie:

  • osłabienie,
  • chudnięcie
  • brak apetytu,
  • problemy z wypadaniem włosów,
  • rumień twarzy w kształcie motyla,
  • nieznacznie podwyższona temperatura ciała,
  • ciągłe zmęczenie,
  • zawroty głowy,
  • bóle mięśniowo-stawowe,
  • „huśtawka emocjonalna”,
  • problemy z płodnością


Uwaga! Jedynym charakterystycznym objawem, pojawiającym się już na początku występowania choroby jest rumień w kształcie motyla na twarzy, obejmujący skórę nosa, policzków i okolicy oczu.

Jeżeli rumień ten pojawi się u osoby chorej wówczas szybciej dochodzi do poprawnej diagnozy i jest włączone leczenie. Nie da się określić przebiegu choroby czy będzie ono łagodne czy ostre. 

Wyróżnia się kilka odmian, w zależności od narządu czy całego układu, który jest objęty procesem zapalnym:

  • Układ stawowy - objawy podobne do reumatoidalnego zapalenia stawów (RZS), głównie ból mięśni i stawów, sztywność stawów, a nawet problemy z poruszaniem się.
  • Układ wydalniczy - możliwość wystąpienia toczniowego zapalenia nerek, prowadzącego często do niewydolności nerek, objawiającej się białkomoczem, częstymi infekcjami układu moczowego, zapaleniem pęcherza.
  • Układ nerwowy - zaburzenia psychiczne, depresja czy napady drgawkowe.
  • Układ krwionośny - przewlekła niedokrwistość, problemy z krzepliwością krwi.
  • Układ pokarmowy - nieswoiste zapalenia jelit, nietolerancje pokarmowe, problemy z prawidłowym rytmem wypróżnień, częste bóle brzucha.
  • Układ krążenia - przedwczesna choroba wieńcowa, zaburzenia rytmu serca czy nadciśnienie tętnicze.
  • Układ oddechowy - predyspozycje do występowania stanów zapalnych w obrębie oskrzeli i płuc o zaostrzonym przebiegu.

Toczeń jest schorzeniem, a więc poprawne leczenie wymaga współdziałania lekarzy różnych specjalizacji. 

Toczeń - jak wygląda zdiagnozowanie choroby

Zdiagnozowanie choroby opiera się na wykonaniu szeregu badań laboratoryjnych i obrazowych w zależności od zaatakowanego układu. 
Badaniem ogólnym wskazującym na występowanie choroby z autoagresji jest natomiast tzw. test ANA, służący do wykrywania przeciwciał przeciwjądrowych, charakterystycznych dla całej tej grupy schorzeń. 

Leczenie TRU polega głównie na podawaniu leków z grupy:

  • przeciwzapalnych – w celu zmniejszenia stanu zapalnego,
  • przeciwbólowych – w przypadku występowania uciążliwego bólu mięśni czy stawów,
  • kortykosteroidów – stosowanych głównie w okresach zaostrzeń choroby, ze względu na liczne działania niepożądane, których wystąpienie jest bardzo prawdopodobne ze względu na stosowanie często dość wysokich dawek,
  • przeciwmalarycznych i immunosupresyjnych – w bardziej zaawansowanych stadiach choroby

W walce z chorobą ważną rolę odgrywa zdrowa dieta, spożywanie wielonienasyconych kwasów tłuszczowych Omega-3, wyrównywanie niedoborów magnezu i witaminy D3. 
Na ile zdrowie i organizm pozwoli ważna jest aktywność fizyczna. Dzięki czemu przebieg choroby może być łagodniejszy.

 

Źródło: Aptekagemini.pl, niezalezna.pl

#toczeń #Toczeń rumieniowaty układowy #wrzodziejące zapalenie jelita grubego #łuszczyca

Mariola Łukawska
Wczytuję ocenę...
Wczytuję komentarze...



Zobacz więcej
Niezależna TOP 10
Wideo