Zapiski szlachcica czyli silva rerum

„Silva rerum” znaczy tyle co „Las rzeczy”. Tym określeniem nazywały się księgi szlacheckie zapisywane ręcznie o treści różnorakiej. Były to m.in. wydarzenia natury historycznej, politycznej, geograficznej, medycznej, zielarskiej, astrologicznej oraz wszelkie możliwe ciekawostki. Często zapisywano informacje przekazywane z pokolenia na pokolenie, więc sięgano do owych ksiąg jak do skarbnicy wiedzy rodzinnej, wszelakiej.

Autor jednej takiej księgi z 1759 roku, zatytułował swe dzieło Skarbiec rozmaitych sciencyi, splendorami, z kilkuletniej pracy i starania dla własnych synów podjętego, zebranymi ubogaconymi, na sześć różnych części dywidowany a oraz osobami poważnemi wielu allegowanych autorów przyozdobiony.

Podzielono zapiski na sześć części, wśród których jest też duży rozdział poświęcony Rzeczpospolitej Obojga Narodów:

Nic tak wspaniałego narodu w dowcipie wypolerowanych nie kontentuje animuszów, jako ciekawa starożytności de principiis własnej ojczyzny wiadomość.

Autor, który kryje się za inicjałami, opisał pochodzenie Polaków oraz Litwinów od ojca Noego. Władcy polscy jako pradziada mieli Lecha, a Litwini Palemona. W części dotyczącej wypraw krzyżowych, a zatytułowanej „Gazety jerozolimskie” mamy przedstawioną historię krzyżowców, skompilowaną z wielu dzieł.

Nie byłby nasz autor prawdziwym i oświeconym Sarmatą, gdyby nie cytował „Metamorfoz” Owidiusza, w tłumaczenie zresztą Waleriana Otwinowskiego z Sandomierza. Aby jednak nie był posądzony o szerzenie herezji zaznaczał na czerwono te miejsca, które uznał, iż są „fałszem pogańskim”. W jednej części książki znalazły się też zalecenia dotyczące dobrego smaku – czyli „emblemata i symbola, które ornamentom kościołów, pałaców, pokojów służyć mogą”.

Nasz cicerone stwierdzał też, że znajomość nauk wszelakich m.in. historii, prawa czy geografii co prawda zajmuje dużo czasu, ale jest niezbędna.

 

 

 

Źródło: niezalezna.pl

#szalchta #Sarmacja #silva rerum #zapiski rodowe

Magdalena Łysiak
Wczytuję ocenę...
Wczytuję komentarze...



Zobacz więcej
Niezależna TOP 10
Wideo