W czwartek organizatorzy krakowskich obchodów ogłosili program Roku Lema. Jak poinformował na konferencji prasowej dyrektor programu "Lem 2021" Szymon Kloska z Krakowskiego Biura Festiwalowego, wydarzenia będą się odbywać zarówno na żywo, jak i online.

Miłośnicy urodzonego 100 lat temu pisarza wezmą udział w spotkaniach, które cyklicznie mają się odbywać m.in. w Pałacu Potockich – nowej przestrzeni dla kultury przy Rynku Głównym. Zaplanowano gry, spektakle. Lem będzie bohaterem m.in. Festiwalu Literatury dla Dzieci i Festiwalu Sacrum Profanum. Przygotowano wznowienia wydawnicze, liczne premiery przewiduje Wydawnictwo Literackie.

Główne wydarzenia obchodów potrwają od 12 do 14 września w Centrum Kongresowym ICE Kraków. Odbędzie się wówczas m.in. Kongres Futurologiczny organizowany przez Polską Fundację Fantastyki Naukowej. Program wydarzenia, które łączyć ma w sobie elementy konferencji naukowej i festiwalu, przebiegać będzie w dwóch pasmach tematycznych: Bloku Kultury oraz Bloku Nauki. Do udziału w prelekcjach, panelach dyskusyjnych oraz spotkaniach zaproszeni zostali zarówno naukowcy różnych specjalizacji, szczególnie zajmujący się dziedzinami związanymi z rozwojem technologii przyszłości, jak i twórcy nawiązujący w swojej pracy do fantastyki naukowej – pisarze, literaturoznawcy, graficy, plastycy, a także autorzy i producenci gier.

Hasło obchodów – „Widziałem przyszłość” (I’ve seen the future”) – nawiązuje do treści książek pisarza i, w zamyśle organizatorów, ma oddawać trafność futurologicznych przemyśleń Lema i odpowiadać na pytanie, dlaczego warto go czytać i dzisiaj?

„To hasło jest bardzo celne” – powiedziała na konferencji prasowej wiceminister kultury i dziedzictwa narodowego Wanda Zwinogrodzka. Jej zdaniem hasło obchodów 2021 ilustruje rolę Lema w kulturze XX w., z drugiej zawiera podpowiedź, jak czytać dzisiaj tego autora i wskazuje, jak bardzo jest on inspirujący.

Wiceminister podkreślała niezwykła rolę Lema w kulturze XX w. Zaznaczyła, że jest on najczęściej tłumaczonym na języki obce polskim pisarzem.

Jak zwróciła uwagę, Lem zaczynał twórczość w czasach, kiedy przeciętny Polak nie miał lodówki czy radia, a o telewizorze tylko słyszał. „W tamtych realiach, epoce, świat w książkach Lema był fantastyką. Potem to się zaczęło materializować. Stąd mówi się o profetycznym charakterze jego twórczości” – mówiła wiceminister.

Zwracając uwagę na niezwykłą inteligencję i wyobraźnię Lema Zwinogrodzka zaznaczyła, że dzięki jego literaturze może dziś zadawać sobie pytania o naturę człowieka i jego miejsce we wszechświecie. Możemy też, jak dodała wiceminister, zastanowić się nad skutkami ubocznymi rozwoju technologicznego – które pisarz też zauważał w swoich książkach.

„Prezentujemy międzynarodowej publiczności nie tylko ciekawego polskiego pisarza, ale także filozofa i futurologa, do którego warto sięgać również teraz, w kolejnej dekadzie XXI wieku”

- powiedziała dyrektor Instytutu Adama Mickiewicza Barbara Schabowska. Jak dodała, Lem to pisarz, którego twórczość trafia do czytelników na całym świecie. „Obserwując współczesne zmiany społeczne, kulturalne czy gospodarcze, często odnosimy wrażenie, że to już było, że już o nich czytaliśmy – właśnie w dziełach Lema” – oceniła.

Prezydent Krakowa Jacek Majchrowski zauważył, że mimo trudnego czasu epidemii w Krakowie życie literackie nie zamiera, a organizatorzy Roku Lema podkreślali, że w mieście powstanie Centrum Literatury i Języka Planeta Lem. Wielofunkcyjne centrum będzie pierwszą tego typu inwestycją w Polsce. Pracownia projektowa JEMS Architekci przygotowała już koncepcję przyszłego obiektu, a w tym momencie opracowywana jest pełna dokumentacja architektoniczno-budowlana. W przyszłym roku planowane jest pozyskanie pozwolenia na budowę, co umożliwi rozpoczęcie procedury zamówienia na roboty budowlane. Do momentu powstania Planety Lem inkubatorem pomysłów na prowadzenie nowego centrum literackiego jest Pałac Potockich, w którym realizowany jest program Krakowa Miasta Literatury UNESCO.

Organizatorami krakowskich wydarzeń Roku Lema będą: Miasto Kraków, KBF – instytucja kultury miasta Krakowa i operator programu Kraków Miasto Literatury UNESCO, Instytut Adama Mickiewicza, Instytut Polska Przyszłości im. Stanisława Lema, Polska Fundacja Fantastyki Naukowej, Wydawnictwo Literackie i krakowskie instytucje kultury.

Wszystkie wydarzenia poświęcone 100. rocznicy urodzin Stanisława Lema będą zbierane w specjalnym serwisie https://roklema.pl/