KE uznała zobowiązania zaproponowane przez Aspen za prawnie wiążące na mocy unijnych zasad ochrony konkurencji. Aspen musi obniżyć ceny sześciu niezbędnych leków przeciwnowotworowych w Europie średnio o 73 proc. Ponadto musi zapewnić ciągłość dostaw tych niechronionych patentem leków.

"W wyniku dzisiejszej decyzji Aspen musi radykalnie obniżyć w całej Europie ceny sześciu leków, które są niezbędne do leczenia niektórych poważnych form raka krwi, w tym szpiczaka i białaczki. Leczenie niektórych pacjentów, w tym małych dzieci, zależy od tych leków. Zobowiązania Aspen pozwolą europejskim systemom opieki zdrowotnej zaoszczędzić wiele dziesiątków milionów euro i zapewnią dalszą dostępność tych kluczowych leków. Dzisiejsza decyzja stanowi wyraźny sygnał dla innych dominujących przedsiębiorstw farmaceutycznych, by nie dopuszczać się nieuczciwych praktyk cenowych w celu wykorzystywania naszych systemów opieki zdrowotnej"

- powiedziała wiceprzewodnicząca KE Margrethe Vestager, odpowiedzialna za politykę konkurencji.

Podnosili ceny w całej Europie

15 maja 2017 roku KE wszczęła formalne postępowanie w sprawie praktyk cenowych Aspen w odniesieniu do sześciu niechronionych patentem leków przeciwnowotworowych o krytycznym znaczeniu, stosowanych głównie w leczeniu białaczki i innych nowotworów hematologicznych. Po nabyciu leków przeciwnowotworowych od innego przedsiębiorstwa firma Aspen rozpoczęła w 2012 roku stopniowe podnoszenie cen, często o kilkaset procent, we wszystkich krajach Europy, w których sprzedawała leki.

Przeprowadzona przez KE analiza danych księgowych Aspen wykazała, że po podwyżkach cen Aspen konsekwentnie uzyskiwała bardzo wysokie zyski ze sprzedaży tych leków w Europie, zarówno w wartościach bezwzględnych, jak i w porównaniu z poziomem zysku podobnych przedsiębiorstw w branży. Ceny narzucane przez Aspen przekraczały odnośne koszty firmy średnio o prawie 300 procent, nawet przy uwzględnieniu rozsądnej marży zysku, choć między poszczególnymi produktami i krajami istniały różnice w tym względzie.

Dochodzenie KE nie wykazało żadnych uzasadnionych powodów, dla których przedsiębiorstwo Aspen osiągało bardzo wysoki poziom zysku. W szczególności leki Aspen są niechronione patentem od 50 lat, co oznacza, że wszelkie inwestycje w badania i rozwój w zakresie leków dawno się zwróciły.

Pacjenci nie mieli wyboru

Firma Aspen mogła podnosić ceny, wykorzystując fakt, że pacjenci i lekarze przeważnie nie mieli innego wyboru niż stosowanie tych konkretnych leków przeciwnowotworowych. Kiedy władze krajowe usiłowały przeciwstawić się żądaniom Aspen dotyczącym podwyższenia cen, firma posuwała się do gróźb, że wycofa te produkty z krajowej listy leków refundowanych, a nawet była gotowa zaprzestać normalnych dostaw leków na dany rynek.

Praktyki Aspen dotyczyły całego terytorium Europejskiego Obszaru Gospodarczego, chociaż nie każdy lek jest sprzedawany w każdym kraju.

KE miała zatem poważne zastrzeżenia, że postępowanie Aspen może stanowić naruszenie unijnych zasad ochrony konkurencji, które pod pewnymi warunkami zakazują narzucania klientom wygórowanych cen.

Aspen to globalne przedsiębiorstwo farmaceutyczne z siedzibą w Republice Południowej Afryki.