Na początku grudnia marszałek Sejmu Elżbieta Witek wyznaczyła do 29 grudnia termin zgłaszania przez kluby parlamentarne kandydatów na RPO.

Kandydatem PiS na RPO jest poseł tego klubu, obecny wiceszef MSZ Piotr Wawrzyk. Rzeczniczka PiS Anita Czerwińska poinformowała w poniedziałek, że "wniosek w tej sprawie został już formalnie złożony w Sejmie".

- Tak jak zapowiadaliśmy wcześniej, zgłosiliśmy kandydaturę Piotra Wawrzyka, który spełnia wszystkie kryteria i wymogi. To wybitny fachowiec, który odznacza się szczególną wrażliwością, ma bogaty dorobek naukowy w kwestii praw człowieka oraz doświadczenie. W naszej ocenie jest bardzo dobrym kandydatem i mamy nadzieję, że zostanie wybrany na stanowisko RPO

 - zaznaczyła Czerwińska.

Rzeczniczka Lewicy Anna Maria Żukowska poinformowała  w poniedziałek, że Lewica ponownie zgłosiła kandydaturę mec. Rudzińskiej-Bluszcz na nowego Rzecznika Praw Obywatelskich.

Podkreśliła, że kandydatura Rudzińskiej-Bluszcz została zgłoszona jeszcze przed świętami i Lewica dopełniła już wszystkich formalności. Żukowska dodała, że we wtorek odbędzie się wspólna konferencja Rudzińskiej-Bluszcz z przedstawicielami klubów popierających jej kandydaturę. Ma w niej wziąć udział przewodniczący klubu KO Cezary Tomczyk.

Poseł Konfederacji Artur Dziambor poinformował, że wspólnym kandydatem PSL i Konfederacji na RPO będzie prawnik i ekspert w dziedzinie prawa podatkowego prof. Robert Gwiazdowski.

- Tak. Robert Gwiazdowski będzie kandydatem na Rzecznika Praw Obywatelskich zgłaszanym wspólnie przez Konfederację i PSL. Mieliśmy nadzieję, że uda się ukryć tę kandydaturę do jutrzejszej konferencji, ale okazało się, że tak świetnej wiadomości nie można trzymać w tajemnicy

- napisał Dziambor w poniedziałek wieczorem na Twitterze.

Wcześniej w poniedziałek poseł Konfederacji i I wiceprezes Ruchu Narodowego Krzysztof Bosak poinformował na Twitterze, że we wtorek o godz. 10.45 na konferencji prasowej w Sejmie zostanie zaprezentowany wspólny kandydat PSL i Konfederacji na RPO.

O tym, że prawnik i ekspert w dziedzinie prawa podatkowego prof. Gwiazdowski ma być wspólnym kandydatem PSL i Konfederacji na RPO poinformował wcześniej w poniedziałek portal Onet.pl na podstawie "kilku niezależnych źródeł".

Również wicemarszałek Sejmu Piotr Zgorzelski (PSL-Koalicja Polska) zapowiedział, że jego klub przedstawi swojego kandydata na RPO we wtorek przed południem w Sejmie.

Klub Koalicja Polska - PSL, UED, Konserwatyści miał przedstawić swoją kandydaturę w poniedziałek, ale - jak powiedział w PR24 wiceprzewodniczący klubu Marek Sawicki z PSL - trwa jeszcze zbieranie podpisów pod kandydaturą.

- Potrzebujemy także podpisów z zewnątrz i zapewniam, że te podpisy mamy

- dodał Sawicki. Nie ujawnił nazwiska kandydata lub kandydatki. Sawicki powiedział, że jego klub chce przekonać marszałek Sejmu do koncepcji zgłaszania kandydatur na RPO przez rady wydziałów szkół wyższych.

- Nasz kandydat będzie jednym z, wielu, które wpłynęły do klubu KP, zgłaszane przez rady wydziałów

 - mówił Zgorzelski. Jak dodał, jeśli kandydatury będą zgłaszane w dotychczasowej formule, która wymaga podpisów co najmniej 35 posłów - więcej niż liczy klub KP – to "z pewnością" zostanie zgłoszony jeden, "bo na podpisy dla trzech nas nie stać".

Posłowie już dwukrotnie próbowali wybrać następcę Adama Bodnara na nowego RPO; za każdym razem jedyną zgłoszoną (przez kluby KO i Lewicy) kandydatką była mec. Zuzanna Rudzińska-Bluszcz, która cieszy się poparciem ponad tysiąca organizacji pozarządowych. Jej kandydatury w głosowaniu dwukrotnie nie poparło jednak PiS.

5-letnia kadencja Rzecznika Praw Obywatelskich Adama Bodnara upłynęła na początku września, ale - zgodnie z ustawą o Rzeczniku Praw Obywatelskich - nadal pełni on tę funkcję do czasu powołania swego następcy.

Rzecznika Praw Obywatelskich powołuje Sejm za zgodą Senatu na wniosek marszałka Sejmu albo grupy 35 posłów. Jeżeli Senat odmówi wyrażenia zgody na powołanie rzecznika (na podjęcie uchwały wyrażającej zgodę lub sprzeciw ma miesiąc), Sejm powołuje na stanowisko rzecznika inną osobę.

We wrześniu grupa posłów PiS skierowała do Trybunału Konstytucyjnego wniosek o zbadanie konstytucyjności przepisu ustawy o RPO dotyczącego pełnienia obowiązków przez dotychczasowego Rzecznika po upływie jego kadencji, do czasu powołania jego następcy. Zdaniem wnioskodawców, taki przepis jest niezgodny z konstytucją. Trybunał ma się zająć wnioskiem 19 stycznia.