Medal Pro Ecclesia et Pontifice, to jedno z wysokich odznaczeń Stolicy Apostolskiej w kształcie krzyża. Przyznawany jest przez papieża w dowód uznania dla zaangażowania w pracę na rzecz Kościoła, na wniosek biskupa diecezjalnego. Odznaczenie może otrzymać osoba świecka.

W uroczystości tej - jak poinformowało biuro prasowe Archidiecezji Warszawskiej - uczestniczył nuncjusz apostolski w Polsce abp Salvatore Pennacchio i kard. Kazimierz Nycz, metropolita warszawski. Laudację na cześć uhonorowanego papieskim medalem wygłosił metropolita łódzki abp Grzegorz Ryś.

W wygłoszonej laudacji abp Ryś podkreślił, że odznaczenie otrzymuje człowiek jeszcze nie 50-letni, który swoją aktywnością mógłby spokojnie obdzielić kilka życiorysów.

"Odznaczenie jest >>kościelne<<, więc na początek wypada wyróżnić z niej te obszary działania laureata, które dotyczą wprost życia eklezjalnego. Na pierwsze miejsce wysunie się tutaj najpierw członkostwo (od 1993 r.), następnie 5-letnia wiceprezesura, a w końcu 10-letnia prezesura w warszawskim KIK-u (do 2010 r.)"

- przypomniał hierarcha.

Dodał, że Jezus mówi: "Poznacie ich po owocach ...".

"Nie od rzeczy będzie więc tutaj powiedzieć, iż stołeczny KIK jest dzisiaj z całą pewnością najważniejszym i najbardziej twórczym Klubem Inteligencji Katolickiej w Polsce, podejmującym nie tylko odważną refleksję, ale równie odważne i ważne działania - tak wewnątrzkościelne (jak np. Inicjatywa "Zranieni w Kościele"), jak i szersze: społeczne. Obecny jest też twórczo na polu ściśle pastoralnym (np. w duszpasterstwie rodzin i młodzieży) i duchowym (organizując rekolekcje). W jakiej mierze ta dzisiejsza znacząca rola warszawskiego Klubu bierze się z pracy i zaangażowania poprzedniego prezesa, powinni powiedzieć członkowie"

- zaznaczył abp Ryś.

Dodał, że to w warszawskim KIK-u powstało w 2002 roku Forum Świętego Wojciecha, a Piotr Cywiński został (aż do roku 2009) pierwszym przewodniczącym Rady tegoż Forum, i - w konsekwencji - współtwórcą pierwszych Zjazdów Gnieźnieńskich (2003, 2004, 2005 i 2007 roku). W 2004 roku - również w związku ze swoją działalnością w KIK-u - został Piotr Cywiński wybrany na prezesa europejskiej "Pax Romana" i pełnił tę funkcję przez następne 4 lata).

Abp Ryś przypomniał też jeszcze jego pracę w Zespole Episkopatu Polski ds. rozmów z Kościołem Greckokatolickim na Ukrainie, członkostwo w Polskiej Radzie Chrześcijan i Żydów, a także w Radach fundacji na rzecz Maximilian-Kolbe-Werk oraz Centrum Informacji, Spotkań, Dialogu, Wychowania i Modlitwy w Oświęcimiu.

Zdaniem abp. Rysia, prawdziwy przełom w życiu Piotra Cywińskiego, i najważniejszy tytuł do przyznania mu medalu Pro Ecclesia et Pontifice nie został jeszcze przez nas zasygnalizowany.

"Wyznaczają go dwie daty: w roku 2000 Piotr Cywiński został członkiem i pierwszym Sekretarzem Międzynarodowej Rady Oświęcimskiej, powołanej do życia przez ówczesnego premiera, prof. Jerzego Buzka; zaś sześć lat później został Dyrektorem Państwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau - najważniejszego Miejsca Pamięci na świecie" - podkreślił hierarcha.

Niespełna 48-letni Piotr Cywiński, historyk i działacz społeczny jest synem Bohdana Cywińskiego. W latach 1982–1993 mieszkał w Szwajcarii i we Francji wskutek emigracji politycznej ojca. Absolwent Uniwersytetu Humanistycznego w Strasburgu (1993) i Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego (1995). Doktoryzował się w Instytucie Historii PAN (2002).

W latach 1996–2000 był wiceprezesem, a w latach 2000–2010 prezesem Klubu Inteligencji Katolickiej w Warszawie. W 2002 r. współtworzył Forum Świętego Wojciecha, organizujące międzynarodowe Zjazdy Gnieźnieńskie, przewodniczył Forum do stycznia 2009. Uczestnik także dialogu polsko-żydowskiego, chrześcijańsko-żydowskiego oraz rozmów między kulturami pogranicza.

W latach 2004–2008 był prezesem na Europę światowej federacji intelektualistów katolickich Pax Romana.

W okresie 2001–2004 był członkiem Rady Konsultacyjnej Organizacji Pozarządowych przy Polskiej Radzie Integracji Europejskiej. Od 2000 r. członek, a w latach 2000–2006 sekretarz Międzynarodowej Rady Oświęcimskiej.

Od 1 września 2006 r. jest dyrektorem Państwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau, współtwórcą Międzynarodowego Centrum Edukacji o Auschwitz i Holokauście i wiceprezesem Rady tego Centrum.

W 2009 został współtwórcą i od tamtego czasu prezesem Fundacji Auschwitz-Birkenau. Jest także współtwórcą i przewodniczącym Rady - Instytutu Auschwitz-Birkenau (od 2018), głównym ekspertem Centrum Badań nad Ekonomiką Miejsc Pamięci (od 2018) na Uniwersytecie SWPS, współtwórcą i prezesem Towarzystwa Zarządzania Miejscami Pamięci (od 2019).

W latach 2009–2018 był członkiem Rady do Spraw Muzeów przy Ministrze Kultury, a w latach 2010–2016 członkiem Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa.

Ponadto był wiceprzewodniczącym Rady Muzeum Tradycji Niepodległościowych w Łodzi, członkiem pierwszej kadencji Rady, a następnie (od 2012) członkiem Rady Powierniczej budowanego wówczas Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku. W 2017 roku został wybrany przewodniczącym Rady Programowej Żydowskiego Instytutu Historycznego im. Emanuela Ringelbluma w Warszawie.

Cywiński jest też członkiem Rady Fundacji na rzecz Maximilian-Kolbe-Werk, założonej przez Konferencję Episkopatu Niemiec.