Rząd Syrii i syryjska opozycja sfinalizowały porozumienie w sprawie powołania komisji, która ma stworzyć nową konstytucję i w ten sposób wskazać polityczne wyjście z konfliktu zbrojnego, w którym Syria pogrążona jest od ponad ośmiu lat - przekazał szef ONZ na konferencji prasowej w Nowym Jorku.

To, że taka komisja ma powstać strony syryjskiego konfliktu ustaliły już w styczniu 2018 roku podczas konferencji pokojowej w rosyjskim Soczi. Spory o członków tego gremium sprawiły jednak, że ustalenia z Soczi pozostawały tylko na papierze. Guterres określił skład komisji jako "wiarygodny, wyważony i inkluzywny". Wyraził przekonanie, że "to może i powinien być początek politycznej drogi do wyjścia z tej tragedii", oraz podkreślił, że poczynaniom komisji muszą towarzyszyć "konkretne działania, by budować zaufanie".

- ONZ ma moderować prace komisji w Genewie - poinformował Guterres. Jak dodał, pierwsze posiedzenie komisji ma zwołać w najbliższych tygodniach specjalny wysłannik ONZ ds. Syrii Geir Pedersen.

Komisja ma się składać z 50 przedstawicieli strony rządowej, 50 przedstawicieli opozycji oraz 50 przedstawicieli organizacji obywatelskich. Skład tej ostatniej grupy - złożonej m.in. z ekspertów, kobiet, przywódców plemiennych - był ustalany niemal do samego końca, ze względu na konieczność dopilnowania, by nie dawał przewagi żadnej ze stron.

Agencja dpa zwraca uwagę, że choć wreszcie udało się ustalić skład komisji, nie jest do końca jasne, czym miałaby się ona zajmować - opozycja domaga się napisania syryjskiej konstytucji od nowa, podczas gdy rząd prezydenta Baszira el-Asada wolałby dokonać poprawek w istniejącej ustawie zasadniczej. Strona rządowa występuje przy tym z mocniejszej pozycji ze względu na ostatnie zdobycze terytorialne w kraju i fakt, że obecnie kontroluje już około dwóch trzecich terytorium kraju, w tym duże miasta.

Wcześniej w poniedziałek syryjska agencja prasowa SANA podała, że szef MSZ Syrii Walid el-Mualim spotkał się w Damaszku z wysłannikiem ONZ Pedersenem. Mualim powiedział, że rozmowy dotyczyły składu komisji konstytucyjnej i gwarancji, że będzie ona "wolna od zagranicznych interwencji". Dodał, że władze Syrii będą miały prawo kontynuowania "walki z terroryzmem zgodnie z prawem międzynarodowym".

Od wybuchu wojny domowej w Syrii w marcu 2011 roku ONZ wielokrotnie podejmowała próby znalezienia politycznego uregulowania konfliktu. Przedstawiciele rządu i opozycji spotykali w Genewie na rokowania, w którym mediatorem była ONZ, jednak żadna z tych inicjatyw nie przyniosła wymiernych efektów. Obecnie liczbę ofiar syryjskiego konfliktu szacuje się na ponad 400 tys., znaczne połacie kraju zostały zniszczone, a miliony Syryjczyków zmuszone do porzucenia swych domów.